KİK Kararı 2026/UM.I-2726

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/041 Gündem No: 78 Karar Tarihi: 21.10.2026 Karar No: 2026/UM.I-2726 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Biosys Biyomedikal Mühendislik San. ve Tic. A.Ş., İHALEYİ YAPAN İDARE: Şanlıurfa İl Sağlık Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/612729 İhale Kayıt Numaralı “ Şanlıurfa Şehir Hastanesi Cerrahi Alet Alımı ” İhalesi KURUMCA YAPILAN İNCELEME: Şanlıurfa İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 14.05.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Şanlıurfa Şehir Hastanesi Cerrahi Alet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Biosys Biyomedikal Mühendislik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından 12.10.2026 tarih ve 227656 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.10.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2497 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi: İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idarenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5 ve 39’uncu maddelerini soyut olarak tekrarlayarak somut, denetlenebilir ve hukuken geçerli bir nedene dayanmadan ihalenin iptaline karar vermesi, idari işleyiş kurallarına ve idari istikrar ilkesine aykırılık teşkil ettiği, ihalede 34 doküman indirilmesi ve ihaleye 10 isteklinin teklif sunmasıyla etkin rekabet ortamının tam olarak sağlanmış olması nedeniyle rekabetin oluşmadığı yönünde bir gerekçenin bulunmadığı, yaklaşık maliyetin oldukça altında sunulan ve bütçe tasarrufu sağlayan tekliflerin reddedilmesiyle 4734 sayılı Kanun'un 5’inci maddesindeki kaynakların verimli kullanılması ilkesinin ihlal edildiği, ihalenin iptali ve yeniden yapılmasının zaman kaybına yol açarak değişen piyasa koşulları nedeniyle kamu zararına sebep olacağı, ayrıca ihale konusu cerrahi el aletlerinin Şanlıurfa Şehir Hastanesi'nin kritik birimlerinde insan hayatını ilgilendiren operasyonlarda kullanılacak olması nedeniyle sürecin haklı ve somut bir neden olmaksızın durdurulmasının sağlık kamu hizmetinin ertelenemez ve kesintiye uğratılamaz niteliğine aykırılık oluşturacağı, bu nedenlerle ihale sürecinin kaldığı yerden devam ettirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. … Ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamaz...” hükmü, “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü, “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir. İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder. İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır. İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü, “Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dahil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir. İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır. İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren; 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamaz.” hükmü, “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “ ...İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir. … İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir. ” hükmü bulunmaktadır. Anılan maddenin gerekçesinde “ Kanunun muhtelif maddeleriyle idareye verilen iptal yetkisinin itirazen şikayet incelemesine tabi tutulması idareyi ihale yapmaya zorlamak anlamına geleceğinden ve esasen iptal edilen ihaleden sonra aynı amaçla açılan ihalelerin de idari başvuruya konu edilmesi zaten mümkün olduğundan, idarenin ihalenin iptali işlemlerinin itirazen şikayete konu edilemeyeceği öngörülmekte, ancak idareye yapılan şikayet üzerine Kanunun 54 üncü maddesi uyarınca idare tarafından ihalenin iptaline karar verilmesi durumunda veya 56 ncı maddesi uyarınca Kurul tarafından verilen kararların uygulanmasından kaçınmak için ihalenin iptaline karar verilmesi durumunda ise bu kararlara karşı doğrudan itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi öngörülmektedir.” ifadelerine, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Şanlıurfa Şehir Hastanesi Cerrahi Alet Alımı b) Türü: Mal alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 19 Kısım Cerrahi Alet Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Şanlıurfa Şehir Hastanesi” düzenlemesi, “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir. 20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 19 dur. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir; İsteklilerin teklifleri kısım bazında ayrı ayrı değerlendirilecektir. İhtiyaç listesinde yer alan iş kısımlardan biri veya daha fazlası istekli üzerinde kalabilir. İstekliler ile üzerinde kalan kısımların tamamı için tek bir sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi, “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptal edilmesi” başlıklı 32’nci maddesinde “32.1. İhale komisyonu kararı üzerine İdare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. 32.2. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum, bütün isteklilere gerekçesiyle birlikte derhal bildirilir.” düzenlemesi, “İhalenin karara bağlanması” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İhale komisyonu, yaptığı değerlendirme sonucunda gerekçeli kararını EKAP üzerinden oluşturur. İhale komisyonu kararı, üyeler tarafından e-imza ile imzalanır ve ihale yetkilisinin onayına sunulur. İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde, e-imza ile imzalamak suretiyle ihale komisyonu kararını onaylar veya gerekçesini belirtmek suretiyle iptal eder. İhale komisyonu kararının ihale yetkilisince onaylanacağı tarihte EKAP üzerinden yasaklılık teyidi yapılır. Yapılan teyit işlemi sonucunda, her iki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir. 34.2. İhale; kararın ihale yetkilisince onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır.” düzenlemesi, “Kesinleşen ihale kararının bildirilmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Kesinleşen ihale kararı, ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dâhil, ihaleye teklif veren bütün isteklilere, 34.1 inci madde uyarınca alınan ihale komisyonu kararı ile birlikte bildirilir. 35.2. İhale komisyonu kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır. 35.3. İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren on gün geçmedikçe sözleşme imzalanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalenin Şanlıurfa İl Sağlık Müdürlüğü tarafından açık ihale usulüyle elektronik ortamda gerçekleştirilen “Şanlıurfa Şehir Hastanesi Cerrahi Alet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalenin 19 kısımdan oluştuğu, 19.08.2026 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibi isteklinin ihalenin 7 ve 8’inci kısımlarında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi; 1, 2, 4, 6, 9, 10, 11’inci kısımlarında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, isteklilere 07.10.2026 tarihinde tebliğ edilen yazı ile ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır. İsteklilere 07.10.2026 tarihinde tebliğ edilen 06.10.2026 tarihli ve E-36460565-869-331396059 sayılı yazıda “Kamu İhale Kanunu’nun Temel ilkeler başlıklı 5. maddesinde; “Madde 5- İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” Hükmüne ve Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali başlıklı 39. Maddesinde; “Madde 39 İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir”hükmüne yer verilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 39’uncu maddesi kapsamında, 2026/612729 İhale Kayıt Numaralı “Şanlıurfa Şehir Hastanesi Cerrahi Alet” alımına ilişkin ihalenin iptal edilmesi hususunu; Olurlarınıza arz ederim.” ifadeleriyle bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesine karar verildiği, Anılan karar üzerine 12.10.2026 tarihinde başvuru sahibi istekli tarafından ihalenin iptal kararının somut gerekçelerinin taraflarına bildirilmesi ve/veya ihalenin iptali kararının iptal edilmesine yönelik başvuruda bulunulduğu, yapılan başvuruya idarece verilen cevabi yazıda ise “İtirazınız değerlendirilmiş olup, reddine karar verilmiştir.” ifadeleriyle başvurunun reddedildiği görülmüştür. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde, ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamayacağı, idarelerin bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hükme bağlandığı, kanun koyucu tarafından ihaleleri sonuçlandırıp sonuçlandırmamak hususunda idarelere geniş bir takdir yetkisi verildiği, her idari işlemde olduğu gibi bu yetkinin sınırının da kamu yararı ve hizmet gerekleri olduğu ve ihalenin idarece iptalinde Kurumca yapılacak incelemenin iptal gerekçelerine hasredildiği görülmektedir. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre ihalenin iptali hususunda gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle ihale komisyonlarına ve dolayısıyla idarelere takdir yetkisi tanındığı, ancak bu takdir yetkisi mutlak ve sınırsız bir yetki niteliğinde olmadığından, takdir yetkisinin mevzuat çerçevesinde, eşitlik ilkesine uygun şekilde, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Buna göre bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesinde idarelerin kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde serbest olduğu, dolayısıyla ihaleyi yapan idarelere ihaleyi iptal etme konusunda takdir yetkisi tanındığı, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı ve somut olaya ilişkin koşulların dikkate alınarak 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde karar verilmesi gerekmektedir. Bu hususlardan hareketle, idarelerin alım konusu malı kendi ihtiyaçlarını en etkili ve verimli şekilde karşılayabilmesine imkan sağlayacak şekilde talep edebileceği ve bu hususta takdir yetkisinin bulunduğu, başvuruya konu ihalede, idarece 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 39’uncu maddesi kapsamında takdir yetkisini kullanarak bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal ettiği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, bahse konu ihalede Kanun’un 39’uncu maddesinde yer verilen ihalenin iptali konusundaki takdir yetkisinin kullanıldığı, bu yetkinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullanıldığına yönelik bir tespit bulunmadığı, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak sorumluluğu kapsamında hareket edilmek suretiyle ihalenin iptali işleminin kamu yararına daha uygun olarak görüldüğü, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.