KİK Kararı 2026/UH.II-2426

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/036 Gündem No: 48 Karar Tarihi: 16.09.2026 Karar No: 2026/UH.II-2426 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: İsa Yön. Dan. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İHALEYİ YAPAN İDARE: Denizli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/1227500 İhale Kayıt Numaralı “ Araç Kiralanması Hizmeti Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Denizli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 10.08.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Araç Kiralanması Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin olarak İsa Yön. Dan. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 04.08.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.08.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.08.2026 tarih ve 222890 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.08.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2056 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde "Faturanın sunulmasına müteakip en geç 30 gün içinde tahakkuka bağlanarak Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'na intikali sağlanacak, intikalden itibaren en geç 30 gün içinde ödeme yapılacaktır" düzenlemesine yer verilerek toplam ödeme süresinin 60 takvim gününe çıkarıldığı, kamu ihale mevzuatı ve Hizmet Alımları Tip Sözleşmesi’nin 12.1.1’inci maddesi ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca hakediş raporunun düzenlenmesinden itibaren ödeme süresinin azami 30 gün olduğu, İdarenin ayrı bir 30 günlük süre olarak toplam ödeme süresini 60 güne yaymasının yüklenici aleyhine Tip Sözleşme standart metninin dışına çıkılması anlamına geldiği ve mevzuata aykırı olduğu, 2) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2'nci maddesinde fesih için "ilgili satırdaki sayıya ve toplam özel aykırılık sayısının 300'e ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi" şartının arandığı, ancak 7. satırda (Araç teslim gecikmesi) aykırılık sayısının 3 olarak belirlendiği, "3" sayısı ile "300" sayısının "ve" (birlikte gerçekleşme) bağlacı ile birbirine bağlanmasının hukuki bir tezat olduğu, araç teslim etmeyen yüklenicinin 3 kez bu ihlali yapsa dahi toplam aykırılık sayısının 300'e ulaşamayacağı için idarenin sözleşmeyi feshedemez duruma geleceği, 3) Sözleşme Tasarısı’nın 20.1’inci maddesinde "Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır" düzenlemesine yer verildiği ancak 20.2 maddesinde süreklilik arz eden işlerde dönemsel hakedişlerin teslim sayılacağının belirtildiği, 36 aylık araç kiralama işlerinin doğası gereği süreklilik arz eden ve her ay hakediş düzenlenen işler olduğu, Tip Sözleşmede kısmi kabul yapılmayacağı yazılmasına rağmen farklı teslim sürelerine tabi araç gruplarının (örneğin 90 gün sonra teslim edilecek damperli kamyonlar gibi) bulunması ve ödemelerin aylık yapılmasının uygulamada muayene-kabul ve hakediş süreçlerinde çelişki yarattığı, 4) Teknik Şartname’nin “Genel Hükümler” başlıklı maddesinde “5.6) Kiralanan araçların araçtan kaynaklanan; her türlü trafik cezaları, 3. şahıslara verilecek zararlar vb. durumlarda sorumluluk tamamen yükleniciye aittir. Yüklenici araçtan kaynaklı vuku bulacak kazalarda İdare personelinin ve üçüncü şahısların maruz kalacakları bedeni ve maddi zararlarından sorumludur. Bedeni zararlar nedeniyle yapılacak her türlü hastane, bakım, ameliyat gibi masrafları, ölüm halinde ise mevzuatın öngördüğü maddi ve manevi tazminatın tamamını ödemekle yükümlüdür. Ödemediği takdirde İdare tarafından tespit edilen miktarlar Yüklenicinin hak edişinden kesilir.” düzenlemesine yer verildiği, Tazminat tutarının idarece re'sen tespiti ve kesilmesinin açıkça aykırı olduğu, ölüm veya yaralanma halinde ortaya çıkacak maddi ve manevi tazminat miktarının, idarenin tek taraflı takdiriyle ("İdare tarafından tespit edilen miktarlar") belirlenemeyeceği, tazminat miktarlarını tespit etme yetkisinin münhasıran bağımsız mahkemelere ait olduğu, mahkeme kararı veya yüklenicinin yazılı rızası/kabulü olmaksızın, idarenin kendi belirlediği bir tazminat tutarının doğrudan yüklenicinin hakedişinden kesilmesinin Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na ve Borçlar Kanunu’nun tazminat hukukuna ilişkin emredici hükümlerine aykırı olduğu, Eğer kiralama sürücüsüz bir araç kiralaması ise, idare personelinin (sürücünün) kural ihlallerinden (hız sınırı, hatalı park vb.) doğan trafik cezalarının tamamen yükleniciye yüklenmesinin Karayolları Trafik Kanunundaki kusur ilkesine ve hakkaniyete aykırı olduğu, sorumluluğun "araçtan kaynaklanan" ifadesiyle sınırlandırılması amaçlanmış olsa da, trafik cezalarının neredeyse tamamı sürücünün fiillerine dayandığı için muğlaklık yaratıldığı, araçların karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası (trafik sigortası) ve kasko poliçeleri kapsamındaki tazminat süreçleri işletilmeden, zararın direkt olarak yüklenicinin hakedişinden tahsili yoluna gidilmesinin mevzuata aykırı olduğu, üçüncü şahıslara veya idare personeline verilecek zararlarda öncelikle ilgili sigorta teminatlarının devreye girmesi gerektiği, 5) Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde "Araçlarda yüklenici akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı (AdBlue) yönünden herhangi bir teklif vermeyecek ve teklif fiyatına bu giderleri dahil etmeyecektir" düzenlemesinin bulunduğu, araçların bakım/onarım maliyetleri yükleniciye yüklenmişken, araçların yakıt ve AdBlue tüketim standartlarına (örneğin Euro 6 normu veya km başı yakıt limiti) yer verilmemesinin idare aleyhine kamusal zarara yol açabileceği, 6) Teknik Şartname’nin 29’uncu maddesinde “İhale süresi boyunca İzmir Aliağadaki bitüm dolum noktasına 750 defa gideceği planlanmakta olup otopark ücreti ve gidiş dönüş için otoyol ücretleri yüklenici tarafından karşılanacaktır…” düzenlemesinin bulunduğu, araç kiralama hizmetlerinde tekliflerin aylık araç kira bedeli üzerinden alındığı, Akaryakıt idareye ait olsa dahi, 36 aylık süreçte 750 seferlik köprü, otoyol ve otopark giderlerinin kira bedeline yedirilmesinin istekliler açısından belirsizlik yaratacağı, 3 yıl boyunca otoyol/köprü zam oranlarının öngörülemez olduğu, isteklilerin eşit şartlarda ve sağlıklı teklif verebilmesinin engellendiği, 7) Teknik Şartname’nin 33’üncü maddesinde “Lastik Tekerlekli Ekskavatör (Tip-2) kaleminde; 3 parçalı (T.A.B.) bom, tiltrotatör, kingpost üzerinde bom ve armlar, tiltrotatör üzerine takılabilir süpürge ve freze ataşmanı, joystick ve direksiyon kolonundan vites seçimi gibi teknik detaylar aranmaktadır.” düzenlemesinin bulunduğu, teknik şartnamelerde marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemeyeceği ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemeyeceği, birçok patentli/özel tasarım fonksiyonun tek bir makinede bir arada istenmesinin piyasadaki diğer ekskavatör üreticilerini eleyerek tek bir markayı/modeli işaret ettiği, 8) 237 sayılı Taşıt Kanunu ve ilgili Bakanlar Kurulu Kararları uyarınca, kamu kurumlarının kiralayacağı/satın alacağı binek otomobillerin motor hacmi sınırları (Genellikle 1600 cc altı) ve lüks/üst segment araç kiralama yasağının bulunduğu, Otomobil Tip-2 grubunda ve SUV (4x4) araç grubunda silindir hacmi ve motor gücü tanımlamaları üst sınırının belirsiz veya yüksek tutulduğu, Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi hükümleri göz önüne alındığında, idari hizmet araçlarının lüks ve yüksek segment seçilmesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği, 9) Aynı grup içinde farklı teknik ekipman ve imalat sorumlulukları (Grup 9, 10, 20 vb.) örneğin grup 9 (57 Adet Çift Kabin Kamyonet) altında yer alan araçların 4 adedi için duba aracı karoseri ve led panel imalatı, 31 adedi için geri görüş kamerası/tepe lambası, 10 adedi için 1.8 m branda kaplama istendiği, standart araç kiralama hizmeti ile terzi usulü karmaşık karoser/demir/elektronik imalat işlerinin tek bir birim fiyat altında toplanmasının teklif oluşturmayı zorlaştırdığı, aynı gruptaki araçların teknik donanımlarının farklı olmasının birim fiyat standardizasyonunu bozacağı, 10) Teknik Şartname’nin 14’üncü maddesinde Pick-Up (4x4) araçların 2 adedinin ruhsatına "Kırmızı Tepe Lambalı, Özel Amaçlı Kaza Yeri Acil Müdahale İtfaiye Aracı" ibaresinin yazdırılmasının istendiği, araç ruhsat tescil değişikliklerinin proje, TSE ve Emniyet süreçlerini gerektirdiği, Şartnamede işe başlama tarihi ile ruhsat tescil süresi arasındaki ilişkinin belirsiz bırakıldığı, 11) Teknik Şartname’nin 10’uncu maddesinde "...dairenin belirlediği tip ölçü ve özellikte sarı tepe lambası..." düzenlemesinin yer aldığı, "...idarenin belirleyeceği tip ölçü ve özellikte...", şeklindeki belirsiz ifadelerin ihale yapılma aşamasında teklif verecek isteklilerin ne tür bir imalat/donanım yapacağını ihale dokümanından tam olarak öğrenememesine yol açtığı, anılan hususun saydamlık ve öngörülebilirlik ilkelerine aykırı olduğuiddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli ........’de ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir: 12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder. 12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” düzenlemesi, Anılan maddenin 22 numaralı dipnotunda “Ödeme planı ve şartları, Genel Şartnamenin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat / götürü bedel sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde işin niteliğine göre İdarece belirlenecektir.” açıklaması, Anılan Yönetmelik’in eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi :… Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır. 1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde; Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir. … Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır…” hükmü, Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir: Ödemeler aylık hakedişler halinde yapılacaktır. Yüklenici tarafından düzenlenen faturanın ilgili birime sunulmasına müteakip en geç 30 (Otuz) takvim günü içerisinde tahakkuka bağlanarak Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'na intikali sağlanacaktır. Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'na intikaline müteakip en geç 30 (Otuz) takvim günü içerisinde de yükleniciye ödemesi yapılacaktır. 12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır. 12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder. 12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur." düzenlemesi yer almaktadır. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinden, hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten itibaren en geç sözleşmede yazılı süre sonunda, sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten itibaren başlamak üzere 30 gün içinde de ödeme yapılacağı, buna göre, hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartname’de belirtilen süreden farklı bir süre belirlenmesinin idarenin takdirinde olduğu, ancak yükleniciye yapılacak ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılması gerektiği, bu itibarla ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmaktadır. Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde yüklenici tarafından düzenlenen faturanın ilgili birime sunulmasına müteakip en geç 30 (Otuz) takvim günü içerisinde tahakkuka bağlanarak Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'na intikalinin sağlanacağı ve Mali Hizmetler Dairesi Başkanlığı'na intikaline müteakip en geç 30 (Otuz) takvim günü içerisinde de yükleniciye ödemesinin yapılacağı, hakediş raporunun, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağının düzenlendiği, iddia konusu düzenlemenin Genel Şartname’de öngörülen 30+30 günlük süre sistemini ortadan kaldıran veya ödeme süresini belirsiz hale getiren bir nitelik taşımadığı, aksine hakedişlerin tahakkuk ve ödeme sürelerinin sözleşmede açıkça düzenlendiği ve mevzuatla uyumlu olduğu, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Sözleşme Tasarısı'nın "Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi" başlıklı 16'ncı maddesinde tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanacağı, tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 300 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanun'un 20'nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedileceği, tablonun 7'nci sırasında da araç teslim süreleri ile ilgili 2 farklı süreye, uygulanacak yaptırıma ve aykırılık sayısına yer verildiği tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin, 7 numaralı satırdaki aykırılık sayısının (3) tek başına 300 sayısına ulaşmasının mümkün olmadığı, bu nedenle idarenin bu aykırılık hali üzerinden sözleşmeyi feshedemez duruma düşeceği yönündeki iddiasına ilişkin olarak; 16.1.2'nci maddede yer alan "300" sayısının, tabloda yer alan 1 ila 7 numaralı satırlardaki tüm özel aykırılık hallerinin toplamını ifade ettiği, dolayısıyla her bir aykırılık halinin tek başına 300 sayısına ulaşmasının aranmadığı, ilgili satırdaki aykırılığın kendi sayısına (7 numaralı satır için 3'e) ulaşması ile birlikte, bu aykırılığın diğer özel aykırılık halleriyle (1 ila 6 numaralı satırlardaki ihlallerle) birlikte toplam özel aykırılık sayısına ilave edileceği anlaşılmıştır. Bu itibarla, düzenlemede başvuru sahibinin iddia ettiği türde bir çelişki veya uygulanamazlık bulunmadığı, madde metninin sözleşmenin fesih koşullarını her bir aykırılık türü için ayrı ayrı değil, tüm aykırılık türlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesi esasına dayandırdığı değerlendirilmiştir. Sözleşmenin feshine neden olabilecek 300 sayısının tüm araçlar için geçerli olduğu, söz konusu düzenlemenin Tip Sözleşme'de yer verilen hükümlere uygun olarak düzenlendiği, ihale dokümanları arasında çelişkili herhangi bir düzenleme olmadığı, tekliflerin hazırlanarak sunulmasına engel bir belirsizlik olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.10.2026; işi bitirme tarihi 30.09.2029 9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi, “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır. 20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren 7 (Yedi) iş günü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur. Süreklilik arz eden işlerde, Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibariyle birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır." 20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 7 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Kabul Heyeti” başlıklı 8’inci maddesinde “8.1) Damperli Kamyon Tek Kabin 26 Ton (TİP-2), Lastik Tekerlekli Ekskavatör (Tip-2) ve Kayar Kasa Kamyon dışında kalan tüm araçlar/iş makineleri 01/10/2026 tarihinde idarenin gösterdiği birimlerde hazır bulunacaktır. İdarenin teşkil edeceği heyet tarafından yapılacak incelemede şartnameye uygun olmayan araç tespit edilmesi durumunda 3 iş günü içerisinde şartnameye uygun araçla değiştirilecektir. Damperli Kamyon Tek Kabin 26 Ton (TİP-2), Lastik Tekerlekli Ekskavatör (Tip-2) ve Kayar Kasa Kamyonun işe sözleşmenin imzalanmasını müteakiben en geç 90 takvim günü içerisinde teslim edilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır. İhale doküman düzenlemeleri incelendiğinde, işe başlama tarihinin 01.10.2026 olduğu, ihale konusu işte kısmi kabul yapılmayacağının düzenlendiği, damperli kamyon, lastik tekerlekli ekskavatör (tip-2) ve kayar kasa kamyon dışında kalan tüm araçlar/iş makinelerinin 01/10/2026 tarihinde, söz konusu araçların ise sözleşmenin imzalanmasını müteakiben en geç 90 takvim günü içerisinde teslim edileceğinin belirtildiği, söz konusu araçların hangi işlerde kullanılacağı veya hizmetin nasıl yürütüleceği hususunun idarenin hizmet planlaması ve organizasyonuna ilişkin idarenin takdirinde olduğu, istekliler tarafından teklif verilmesini engelleyecek ya da rekabeti daraltacak bir düzenlemenin bulunmadığı, bazı araçlar için en geç ifadesine yer verilerek ileri bir teslim imkanı öngörülmesinin kısmi kabul anlamına gelmeyeceği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanun’a göre düzenlenecek sözleşmelerde, ihale dokümanında yer alan şartlara aykırı hükümlere yer verilemez. Bu Kanun’da belirtilen haller dışında sözleşme hükümlerinde değişiklik yapılamaz ve ek sözleşme düzenlenemez. Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur.” hükmü, Aynı Kanun’un “Hizmet sunucularının sorumluluğu” başlıklı 34’üncü maddesinde “Hizmet sunucuları taahhütleri çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre hizmet sunucusuna ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca haklarında 27 nci madde hükümleri uygulanır.” hükmü, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir. Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü, “Mevzuata uygunluk” başlıklı 12’nci maddesinde “İlgili bütün bildirimlerin ve bütün ödemelerin yapılması da dahil olmak üzere yüklenici… (b) Malları veya hakları, işler dolayısıyla herhangi bir şekilde etkilenen veya etkilenebilecek olan kamu kurum ve kuruluşlarının düzenlemelerine uyacak ve bu hükümlerin ihlali nedeniyle ortaya çıkabilecek bütün sorumluluk ve cezalardan dolayı idarenin zararını karşılayacaktır.” hükmü, “Kamu düzenine ve mallarına zarar vermeme” başlıklı 15’inci maddesinde “Yüklenici işlerin yürütülmesi, tamamlanması ve işlerde olabilecek aksaklıkların giderilmesi için gereken bütün işlemlerde, sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü içerisinde; (a) Kamu düzenine ve kamusal yaşamın gereklerine uygun davranacak, (b) Kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmaz mallar ile özel kişilerin mülkiyetindeki taşınır veya taşınmaz mallara, kamusal kullanıma tahsis edilmiş veya bırakılmış yol, meydan, park gibi orta mallarına ve kamu hizmetinde kullanılan mallara zarar vermeyecek, bunların kullanımına ve bunlara ulaşılmasına engel olmayacaktır. Belirtilen hükümlerin ihlal edilmesi nedeniyle idarenin maruz kalabileceği tüm zarar, ceza, tazminat ve benzeri sorumluluklar ile bunların mali sonuçlarından doğacak giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.” hükmü, “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinde “İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur. Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır. Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir. Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir. Düzenlenen sigorta poliçelerinde, idare işveren sıfatıyla, yüklenici ise işi gerçekleştiren sıfatıyla ve varsa alt yükleniciler yer almalıdır. Kıymetler tam değer üzerinden sigorta ettirilmelidir. Sözleşmesinde istenilmiş olması halinde, sigortalara ilişkin limitlerin işe başlama tarihinin yıl dönümündeki güncel değerlere yükseltilmesi zorunludur. Yüklenici, idarelerce istenen söz konusu sigortalara ilişkin poliçeleri ve ödeme kanıtlarını, iş fiili olarak başlamadan önce idareye vermek zorundadır. Sigortalar tamamlanmadığı sürece avans ve hakediş ödemesi yapılmaz. Sigorta poliçelerinde belirlenen, yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın karşılamadığı bedeller için yüklenici idareden bir istekte bulunamaz. Sigorta yükümlülüğünün kabul süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edip etmeyeceği veya ne ölçüde devam edeceği, bu süreci düzenleyen madde hükümleri de göz önünde tutularak sözleşme veya eklerinde belirtilir. Sözleşmenin feshi veya işin/hesabın tasfiyesi halinde bu sigortalar, iş yeni yükleniciye ihale edilinceye kadar devam ettirilir ve bu süreye ilişkin sigorta giderleri ilk yükleniciye ait olur. Ancak bu süre, fesih veya tasfiye tarihinden başlamak üzere üç (3) ayı geçemez.” hükmü, “Yüklenicinin kusuru dışındaki hasar ve zararlar” başlıklı 20’nci maddesinde “Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler sigorta kapsamında olsun veya olmasın yüklenici bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez. Ancak bu hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli süre uzatımı verilir. Savaş, yurt içinde seferberlik, ayaklanma, iç savaş ve bunlara benzer olaylar veya yüklenici ve varsa alt yüklenici tarafından kullanılmadıkça bir nükleer yakıttan kaynaklanan radyasyonlar ve bunların gerektirdiği önlemler sonucunda meydana gelecek riskler gibi sigortalanması mümkün olmayan türden riskler ile idarenin işlerin tamamlanmış kısımlarını teslim alarak kullanmasından dolayı doğacak riskler idareye aittir.” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş ve iş yerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 76’ncı maddesinde “76.1. Hizmet alımı ihalelerinde iş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanmasına ilişkin düzenleme Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 19 uncu maddesi ile tip idari şartnamelerin “teklif fiyata dahil olan giderler” maddesi ve tip sözleşmenin 21 inci maddesinde yer almaktadır. 76.1.1 Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 19 uncu maddesinde “İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenicinin sorumlu olduğu, hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitlerinin günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtileceği” hükme bağlanmıştır. 76.1.2 Tip idari şartnamelerin “Teklif fiyata dahil olan giderler” maddesinde “Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek … sigorta … teklif fiyatına dahildir. … 76.4. İstekliler tarafından ilgili mevzuatı gereğince yapılması gereken sigorta giderleri, tip idari şartnamelerin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” maddesi kapsamında teklif fiyatına dâhil edilecektir. İhale dokümanında iş ve/veya işyerlerinin sigortalanmasının ayrıca istendiği durumlarda sigorta türü veya türleri ile sigorta teminatının kapsam ve limitinin belirlenmesi gerekmektedir. Sigorta türleri belirtilmesine rağmen sigorta teminatının kapsamı ve limitinin belirlenmediği hallerde iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının asgari limitler dâhilinde istendiği kabul edilecektir. Sigorta türü veya türlerinin belirlenmediği hallerde ise, iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının istenmediği kabul edilmek suretiyle teklifler değerlendirilecektir. 76.5. İhale dokümanında iş ve/veya işyerlerinin sigortalanmasına ilişkin yükümlülüğün yükleniciye ait olduğu belirtilerek sigorta türü veya türleri ile sigorta teminatının kapsam ve limitinin belirlendiği ihalelerde, isteklilerden ihale aşamasında sigortaya ilişkin herhangi bir belge (taahhütname, sigorta poliçesi vb.) sunmaları istenmeyecektir. Bu durumda, sözleşmenin yürütülmesi aşamasında yüklenici tarafından sigorta poliçesi sunulacağına ilişkin düzenleme teknik şartnamede yapılacaktır.” açıklaması, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Kiralanacak araçların tamiri, bakımı, onarımı, lastik değişimi, yedek parça temini, vize, sigorta, tam kasko, MTV vb. giderleri, araç takip sistemi ile ilgili montaj, servis, m2m hatları, aylık abonelik ücretleri vb. giderleri, teknik şartnamede yer verilen araçlara ilave monte edilecek ekipmanlara (tepe lambası, çeki demiri, elektrik tesisatı, geri görüş kamerası, anons sistemi, branda, çadır v.b.) ait giderler, araç üzerinde verilecek her türlü malzeme, avadanlık v.b. giderler ve araç giydirme, araçlara logo vb. giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir.(İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan araçların akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı idare tarafından karşılanacaktır. Ayrıca bu iş kapsamında çalıştırılacak olan araçları İdare bünyesinde bulunan personeller kullanacaktır.) Ayrıca teknik şartnamede yükleniciye ait olduğu belirtilen giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir. 25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21’inci maddesinde “21.1. İş ve işyerlerinin korunmasına ilişkin sorumluluk Genel Şartnamenin 19 uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde yükleniciye aittir. 21.2. Sigorta türleri ile teminat kapsamı ve limitleri: 21.2.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Kapsamı” başlıklı 2’nci maddesinde “Akaryakıtı İdare tarafından karşılanmak üzere Yüklenici firmaya ait 495 adet hizmet aracı aylık kira bedeli ödenmesi esasına göre araç kiralanması yapılacaktır. Sürücüler "İdare” tarafından temin edilecektir. Araçlarda yüklenici akaryakıt ve dizel egzos Sıvısı yönünden herhangi bir teklif vermeyecek ve teklif fiyatına bu giderleri dahil etmeyecektir. Kiralanacak araçların tamiri, bakımı, onarımı, lastik değişimi, yedek parça temini, vize, sigorta vb. giderler yükleniciye aittir. Bu teknik şartname sözleşmenin eki olup, ihale konusu işin ne şekilde yapılacağını tarif etmektedir.” düzenlemesi, “Genel Hükümler” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.3) Araçların zorunlu trafik sigortaları yüklenici tarafından yapılacaktır. Sözleşme süresince tüm araçlar için tam kasko sigortası ve minibüs ile otobüslerin zorunlu ferdi kaza koltuk sigortası yaptırılarak idareye ibraz edecektir. … 5.6) Kiralanan araçların araçtan kaynaklanan; her türlü trafik cezaları, 3. şahıslara verilecek zararlar vb. durumlarda sorumluluk tamamen yükleniciye aittir. Yüklenici araçtan kaynaklı vuku bulacak kazalarda İdare personelinin ve üçüncü şahısların maruz kalacakları bedeni ve maddi zararlarından sorumludur. Bedeni zararlar nedeniyle yapılacak her türlü hastane, bakım, ameliyat gibi masrafları, ölüm halinde ise mevzuatın öngördüğü maddi ve manevi tazminatın tamamını ödemekle yükümlüdür. Ödemediği takdirde İdare tarafından tespit edilen miktarlar Yüklenicinin hak edişinden kesilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 6'ncı maddesinde, yüklenicinin işi gerekli özen ve dikkatle yürütmek, işin ifası sırasında ilgili mevzuata uygun hareket etmek ve bu yükümlülüklerini ihlal etmesi nedeniyle idareye veya üçüncü kişilere vereceği zararlardan bizzat sorumlu olduğu açıkça hüküm altına alınmıştır. Aynı maddede, yüklenicinin bu yükümlülükleri ihlal etmesi halinde İdarenin ve üçüncü kişilerin tüm zararlarını karşılamak zorunda olduğu, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 12'nci maddesinde, yüklenicinin işin yürütülmesi sırasında ilgili tüm mevzuata uymakla yükümlü olduğu, bu yükümlülüğün ihlali nedeniyle ortaya çıkabilecek her türlü sorumluluk, ceza ve idarenin uğrayacağı zararı karşılayacağı, ayrıca, Genel Şartnamenin 19'uncu maddesi uyarınca, işin başlangıcından kabul işlemlerinin tamamlanmasına kadar her türlü araç ve taşıtın korunmasından yüklenici sorumlu olup, kazaların meydana gelmesini önlemek amacıyla gerekli bütün tedbirleri almak, hizmetin yürütülmesi sırasında her türlü güvenlik önlemini sağlamak ve hizmet türüne göre gerekli sigortaları yaptırmak yüklenicinin yükümlülükleri arasında sayıldığı görülmektedir. Başvuru sahibinin konu düzenlemede tazminatın miktarları, kapsamı ve limitlerinin belirlenerek düzenlenmediği, hakediş ödemelerinden kesinti yapılmasına yönelik mevzuat hükümlerinde bir düzenlemenin bulunmadığı iddia edilmekle birlikte, anılan düzenlemenin belirtilen durumların gerçekleşmesi neticesinde yargı mercileri veya yetkili idari makamlar tarafından hukuken kesinleşmiş alacakların tespit edilerek tahsil edilmesine ilişkin bir düzenleme olarak anlaşılması gerektiği, anılan düzenlemenin mevzuata uygun şekilde uygulanacak ve hukuken doğmuş idare alacaklarının tahsiline yönelik bir düzenleme olarak mevzuatın öngördüğü maddi ve manevi tazminatın tamamını ödemekle yükümlü olan yüklenicinin ödeme yapmaması halinde idare tarafından söz konusu alacak miktarların yüklenicinin hak edişinden kesileceği şeklinde değerlendirilmesi gerektiği, söz konusu düzenleme ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin genel hükümlerinin kapsamının dışına çıkılmadığı anlaşılmış olup, yükümlülükleri ve yasakları ihlal ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zararlardan bizzat sorumlu olan yüklenicinin sorumluluğunu yerine getirmesine yönelik idarenin takip, gözetim ve denetim sorumluluğu kapsamında yapılan bir düzenleme olduğu, dolayısıyla "idarece tespit edilen miktarlar" ibaresinin, idarenin tazminat tutarını tek taraflı ve nihai olarak belirleyeceği anlamına gelmediği, tazminat miktarının hukuken ihtilaflı olması halinde bu ihtilafın genel hükümler ve yargı yolu çerçevesinde çözümleneceği, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin, Teknik Şartname'nin 5.6'ncı maddesindeki "araçtan kaynaklanan" ibaresinin belirsiz olduğu, bu ibarenin sürücünün (idare personelinin) şahsi kusurundan doğan trafik cezalarını da kapsayacak şekilde yükleniciye yüklenmesinin Karayolları Trafik Kanunu'ndaki kusur ilkesine aykırılık teşkil ettiği yönündeki iddiasına ilişkin olarak; anılan ibarenin, aracın teknik durumu, bakım eksikliği, mekanik arıza veya güvenlik donanımlarındaki yetersizlik gibi araçtan kaynaklanan nedenlerle sınırlı olarak yorumlanması gerektiği, sürücünün şahsi kusurundan (hız ihlali, hatalı park vb.) doğan trafik cezalarının "araçtan kaynaklanan" kavramı kapsamında değerlendirilemeyeceği, kaldı ki 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile diğer ilgili mevzuat hükümlerinin kusur esasını düzenlediği ve Teknik Şartname'deki söz konusu ibarenin bu mevzuat hükümlerini bertaraf eden bir nitelik taşımadığı, bu itibarla başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin, üçüncü şahıslara veya idare personeline verilecek zararlarda öncelikle zorunlu trafik sigortası ve kasko poliçeleri kapsamındaki sürecin işletilmesi gerekirken, zararın doğrudan yüklenicinin hak edişinden tahsil edilmesine imkân tanındığı yönündeki iddiasına ilişkin olarak; İdari Şartname'nin 25.3.1'inci maddesi ve Teknik Şartname'nin 5.3'üncü maddesi uyarınca araçların zorunlu trafik sigortası, tam kasko sigortası ve gerekli araçlarda ferdi kaza koltuk sigortasının yüklenici tarafından yaptırılmasının teklif fiyatına dahil bir yükümlülük olarak düzenlendiği, dolayısıyla meydana gelebilecek zararlarda öncelikle bu sigorta poliçeleri kapsamındaki teminatların devreye gireceği, Teknik Şartname'nin 5.6'ncı maddesinin ise sigorta teminatlarının kapsamadığı veya karşılamadığı kısımlara ilişkin olarak yüklenicinin sözleşmeden doğan mali sorumluluğunu düzenlediği, bu itibarla anılan maddenin sigorta mevzuatının uygulanmasını bertaraf eden bir düzenleme niteliği taşımadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak: İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Kiralanacak araçların tamiri, bakımı, onarımı, lastik değişimi, yedek parça temini, vize, sigorta, tam kasko, MTV vb. giderleri, araç takip sistemi ile ilgili montaj, servis, m2m hatları, aylık abonelik ücretleri vb. giderleri, teknik şartnamede yer verilen araçlara ilave monte edilecek ekipmanlara (tepe lambası, çeki demiri, elektrik tesisatı, geri görüş kamerası, anons sistemi, branda, çadır v.b.) ait giderler, araç üzerinde verilecek her türlü malzeme, avadanlık v.b. giderler ve araç giydirme, araçlara logo vb. giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir.(İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan araçların akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı idare tarafından karşılanacaktır. Ayrıca bu iş kapsamında çalıştırılacak olan araçları İdare bünyesinde bulunan personeller kullanacaktır.) Ayrıca teknik şartnamede yükleniciye ait olduğu belirtilen giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir…” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Kapsamı” başlıklı 2’nci maddesinde “Akaryakıtı İdare tarafından karşılanmak üzere Yüklenici firmaya ait 495 adet hizmet aracı aylık kira bedeli ödenmesi esasına göre araç kiralanması yapılacaktır. Sürücüler "İdare” tarafından temin edilecektir. Araçlarda yüklenici akaryakıt ve dizel egzos Sıvısı yönünden herhangi bir teklif vermeyecek ve teklif fiyatına bu giderleri dahil etmeyecektir. Kiralanacak araçların tamiri, bakımı, onarımı, lastik değişimi, yedek parça temini, vize, sigorta vb. giderler yükleniciye aittir. Bu teknik şartname sözleşmenin eki olup, ihale konusu işin ne şekilde yapılacağını tarif etmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır. İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan araçların akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı idare tarafından karşılanacağı, Teknik Şartnamenin “KAPSAM” başlıklı 2’nci maddesinde de Akaryakıtın İdare tarafından karşılanmak üzere Yüklenici firmaya ait 495 adet hizmet aracı aylık kira bedeli ödenmesi esasına göre araç kiralanması yapılacağı, araçlarda yüklenicinin akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı yönünden herhangi bir teklif vermeyeceği ve teklif fiyatına bu giderleri dahil etmeyeceğinin belirtildiği, İdarece başvuru sahibinin şikayete cevap yazısında da araçların yakıt ve Egzoz Sıvısı (AdBlue) tüketiminin aracın kullanım amacı, çalışma şekli, güzergâhı, yol ve trafik durumu, taşıdığı yük miktarı, iklim koşulları, operatör veya sürücünün kullanım alışkanlığı ile çalışma süreleri gibi birçok değişkene bağlı olarak farklılık gösterdiği, aynı marka ve model araçlarda dahi kullanım şartlarına bağlı olarak farklı tüketim değerleri ortaya çıkabildiği, bu nedenle ihale dokümanında tüm kullanım şartlarını kapsayacak objektif, ölçülebilir ve denetlenebilir bir yakıt veya Egzoz Sıvısı (AdBlue) tüketim kriterinin belirlenmesi teknik olarak mümkün olmadığı gibi uygulamada sağlıklı bir şekilde denetlenmesinin de mümkün olmayacağı, belirlenen teknik kriterlerin idare olarak hizmet ihtiyacını karşılayacak minimum standartları ifade ettiği, daha düşük yakıt tüketimine, daha yüksek verimliliğe veya daha gelişmiş teknik özelliklere sahip araçların teklif edilmesini engelleyen herhangi bir düzenlemenin de bulunmadığının ifade edildiği, istekliler tarafından teklif verilmesini zorlaştıracak ya da rekabeti engelleyecek bir düzenlemenin bulunmadığı, araçların teknik özelliklerine ilişkin düzenlemelerin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda belirlendiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak: İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Kiralanacak araçların tamiri, bakımı, onarımı, lastik değişimi, yedek parça temini, vize, sigorta, tam kasko, MTV vb. giderleri, araç takip sistemi ile ilgili montaj, servis, m2m hatları, aylık abonelik ücretleri vb. giderleri, teknik şartnamede yer verilen araçlara ilave monte edilecek ekipmanlara (tepe lambası, çeki demiri, elektrik tesisatı, geri görüş kamerası, anons sistemi, branda, çadır v.b.) ait giderler, araç üzerinde verilecek her türlü malzeme, avadanlık v.b. giderler ve araç giydirme, araçlara logo vb. giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir.(İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan araçların akaryakıt ve dizel egzoz sıvısı idare tarafından karşılanacaktır. Ayrıca bu iş kapsamında çalıştırılacak olan araçları İdare bünyesinde bulunan personeller kullanacaktır.) Ayrıca teknik şartnamede yükleniciye ait olduğu belirtilen giderler yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir. 25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Araç Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “29) Bitüm tankeri; … Üzerindeki ekipman, tabelalar ve yangın tüpleri eksiksiz olacaktır. Araç 15 günde bir araç yıkama yaptırılacaktır. İhale süresi boyunca İzmir Aliağadaki bitüm dolum noktasına 750 defa gideceği planlanmakta olup otopark ücreti ve gidiş dönüş için otoyol ücretleri yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ayrıca periyodik olarak yapılması zorunlu olan araç fenni muayenesi, t9 ve tse muayeneleri ve benzerleri firma tarafından karşılanacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli [i] aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir. ABSıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı 1 Grup 1 OTOMOBİL (TİP-1) ay 2.520 2 Grup 2 OTOMOBİL (TİP-2) ay 504 3 Grup 3 ÇOK AMAÇLI (8+1) ay 72 4 Grup 4 ARAZİ BİNEK (4X4) ay 324 5 Grup 5 KAPALI KASA CAMLI KAMYONET ay 2.232 6 Grup 6 MOTOSİKLET ay 36 7 Grup 7 KAMYONET (KOMBİVAN) ay 216 8 Grup 8 KAMYONET (PANELVAN) ay 324 9 Grup 9 KAMYONET (ÇİFT KABİN KASALI) ay 2.052 10 Grup 10 KAMYONET (ÇİFT KABİN UZUN KASALI) ay 360 11 Grup 11 KAMYONET (ÇİFT KABİN DAMPERLİ KASALI) ay 576 12 Grup 12 HAYVAN TOPLAMA ARACI ay 180 13 Grup 13 PİCK-UP (ÇİFT KABİN 4X2) ay 288 14 Grup 14 PİCK-UP (ÇİFT KABİN 4X4) ay 324 15 Grup 15 FRİGORİFİK PANELVAN (TİP-1) ay 324 16 Grup 16 FRİGORİFİK PANELVAN (TİP-2) ay 36 17 Grup 17 MİNİBÜS 16+1 ay 468 18 Grup 18 OTOBÜS 29 KİŞİLİK ay 216 19 Grup 19 OTOBÜS 50 KİŞİLİK ay 288 20 Grup 20 DAMPERLİ KAMYON ÇİFT KABİN 7 TON ay 1.296 21 Grup 21 DAMPERLİ KAMYON TEK KABİN 18 TON ay 108 22 Grup 22 DAMPERLİ KAMYON ÇİFT KABİN 18 TON ay 432 23 Grup 23 DAMPERLİ KAMYON TEK KABİN 26 TON (TİP-1) ay 540 24 Grup 24 DAMPERLİ KAMYON TEK KABİN 26 TON (TİP-2) ay 612 25 Grup 25 DAMPERLİ KAMYON ÇİFT KABİN 26 TON ay 396 26 Grup 26 DAMPERLİ KAMYON TEK KABİN 32 TON ay 216 27 Grup 27 SU TANKERİ 18 TON ay 180 28 Grup 28 SU TANKERİ 32 TON ay 216 29 Grup 29 BİTÜM TANKERİ ay 36 30 Grup 30 KAZICI YÜKLEYİCİ KEPÇE (TİP-1) ay 396 31 Grup 31 KAZICI YÜKLEYİCİ KEPÇE (TİP-2) ay 828 32 Grup 32 LASTİK TEKERLEKLİ EKSKAVATÖR (TİP-1) ay 36 33 Grup 33 LASTİK TEKERLEKLİ EKSKAVATÖR (TİP-2) ay 36 34 Grup 34 MİNİ EKSKAVATÖR ay 36 35 Grup 35 MİNİ KAZICI YÜKLEYİCİ ay 36 36 Grup 36 CENAZE NAKİL ARACI ay 360 37 Grup 37 ATIK BİTKİ TOPLAMA ARACI (TİP-1) ay 36 38 Grup 38 ATIK BİTKİ TOPLAMA ARACI (TİP-2) ay 36 39 Grup 39 VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI (TİP-1) ay 252 40 Grup 40 VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI (TİP-2) ay 36 41 Grup 41 VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI (TİP-3) ay 72 42 Grup 42 VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI (TİP-4) ay 144 43 Grup 43 VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI (TİP-5) ay 36 44 Grup 44 VİDANJÖR ay 72 45 Grup 45 KAYAR KASA KAMYON ay 36 TOPLAM TUTAR (KDV Hariç) İhale dokümanı incelendiğinde, bitüm tankeri ile sözleşme süresi boyunca gerçekleştirilecek toplam iş miktarının 750 sefer olarak belirlendiği, Teknik Şartname’de yükleniciye ait olduğu belirtilen giderlerin yükleniciye ait ve teklif fiyata dahil olduğunun belirtildiği, Teknik Şartname’nin “Araç Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “29) Bitüm tankerine ilişkin yapılan düzenlemede aracın ihale süresi boyunca İzmir Aliağadaki bitüm dolum noktasına 750 defa gideceğinin planlandığı, otopark ücreti ve gidiş dönüş için otoyol ücretlerinin yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği görülmüştür. Otopark ücreti ve gidiş dönüş için otoyol ücretlerinin için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmadığı görülmekle birlikte, söz konusu giderlerin basiretli tacir isteklilerin ticari gerekleri doğrultusunda dikkate alınarak teklif fiyatına dahil edilebileceği, dolayısıyla araç anılan gider için ayrı satır açılmamasının tekliflerin oluşturulmasına engel teşkil etmediği, buna ilişkin maliyet tutarının istekliler tarafından belirlenerek söz konusu maliyet kalemine yansıtılabileceği, ihaleye katılan isteklilerin, kendisinden beklenen amacı gerçekleştirebilecek şekilde söz konusu maliyeti belirleyerek teklifine yansıtmasının mümkün olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin 33’üncü maddesinde “33)Lastik Tekerlekli Ekskavatör (Tip-2); yakıt tipi dizel, motor gücü en az 100 hp, direksiyon yönlendirmesi tam hidrolik olacaktır. Makine, dört tekerlekten, iki tekerlekten ve yengeç dümenleme modlarına sahip olacaktır. Kabin Klimalı, ses ve ısı yalıtımlı olmalıdır. Makinede 3 parçalı (T.A.B.) bom bulunacaktır. Kazıcı kısımda, yeterli taşıma kapasiteli hızlı ataşman değiştirici (quick coupler) ve tiltrotatör bulunacaktır. Asfalt yama alanının temizliği için, tiltrotatör üzerine takılabilir tipte tasarlanmış süpürge ataşmanı bulunacaktır. Asfalt yamasında dik kenarlar elde etmek amacıyla, tiltrotatör üzerine takılabilir özel kesici uçlu kırıcı ataşmanı bulunacaktır. Makinede, en az 55 cm genişliğinde alanı frezeleyebilen ve en az 15 cm derinliğe inebilen bir asfalt frezeleme ataşmanı takılı olacaktır. Makine bom ve amları kingpost üzerinde bulunacaktır. Böylece gerektiğinde sadece kingpost üzerinden dönüş yapılarak kule döndürülmeden çalışılabilecektir. İleri-geri vites seçimleri hem joystick üzerinden hem de direksiyon kolonunun yanına yerleştirilmiş kol aracılığıyla yapılabilir olacaktır. Hidrolik sistemin güvenlik basıncı en az 200 bar olacaktır. Makinede, tiltrotatör, süpürge ataşmanı, özel kırıcı ve asfalt frezeleme ataşmanlarını çalıştırmaya yetecek hidrolik hatlar bulunacaktır. Bu hatlardan en az birinden ihtiyaç halinde en az 150 It/dk debi sağlanabilmelidir. Hidrolik fonksiyonların devreye alınması için en az bir kademeli güvenlik sistemi bulunacaktır. Makinede, standart skid-steer ataşmanlarının takılabilmesi için uygun bağlantı aparatı ve gerekli hidrolik hatlar bulunacaktır. Makinede, en az 55 cm genişliğinde alanı frezeleyebilen ve en az 15 cm derinliğe inebilen bir asfalt frezeleme ataşmanı takılı olacaktır. Makine bom ve armları kingpost üzerinde bulunacaktır. Böylece gerektiğinde sadece kingpost üzerinden dönüş yapılarak kule döndürülmeden çalışılabilecektir. İleri-geri vites seçimleri hem joystick üzerinden hem de direksiyon kolonunun yanına yerleştirilmiş kol aracılığıyla yapılabilir olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesinde herhangi bir marka model adının belirtilmediği görülmüştür. Kamu ihale mevzuatı hüküm ve açıklamalarına göre, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte belirtilmesi gerekmektedir. Ancak, itirazen şikâyet dilekçesinde Teknik Şartname’nin 33’üncü maddesinde yer verilen Lastik Tekerlekli Ekskavatör aracına ilişkin marka veya model adı belirtilmeksizin tek markaya yönelik olduğunun öne sürüldüğü, hangi özelliklerin, hangi markayı işaret ettiğine dair somut bir iddianın yer almadığı, hangi marka/modeli işaret ettiği hususları belirtilmeden genel nitelikli olarak ileri sürüldüğü görüldüğünden, başvuru sahibinin iddia konusu kalemlere ilişkin belirlemelerin tek markayı işaret ettiği yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 8) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir. İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır. Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü, Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in ‘Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Temel amaç çerçevesinde hizmet alımı suretiyle taşıt edinilebilmesinin genel esasları şunlardır: a) Hizmet alımının yapıldığı yılın başında, binek ve station-wagon cinsi taşıtlar 10 yaşını, diğer taşıtlar ise 15 yaşını doldurmamış olacaktır. b) Hizmet alımı suretiyle yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt edinilmesini Kanunun 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında öngörülen makam ve hizmetler ile sınırlı olacaktır. c) Kanuna ekli (1) ve (2) sayılı cetvellerde yer alanlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar ve koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunan araçlar dışında kullanılacak binek ve station-wagon cinsi taşıtların motor hacmi 1600 cc'yi geçmeyecektir. ç) Taşıtlar, yakıt hariç, şoförlü veya şoförsüz olarak edinilebilecektir.” hükmü, Teknik Şartname’nin “Araç Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “…2)Otomobil (Tip-2 sedan), dizel veya benzinli, otomatik klimalı, motor gücü en az 80 kW, 1350 -1600 (Cm ) silindir hacimli, ABS (Kilitlenmeyi Onleyici Fren Sistemi), sürücü ve ön yolcu ön hava yastıkları ile arka yolcu perde hava yastıkları olacak. … 4)… Arazi Binek (4x4); dizel veya benzinli, klimalı olup, motor gücü en az 70 kW, silindir hacmi en az 1100 (Cm3), boş ağırlığı en az 1250 kg, ABS (Kilitlenmeyi Önleyici Fren Sistemi), sürücü ve yolcu hava yastığı olacaktır. Araç yerden yüksekliği en az 21 cm olacaktır. Bagaj hacmi en az 400 Lt olacaktır. Araçların tamamında çeki halatı, lastik tamir kiti ve hava pompası bulunacaktır…” düzenlemesi, “Genel Hükümler” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1) Kiralanacak araçlar Tablo-l 'de yer verilen (Grup l, 2, 3, 5, 7, 8, 9, 10 ve 17) araçlarla ilgili teklifler 237 Sayılı Taşıt Kanunu 17.03.2016 tarih ve 2006 10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 02.10.2014 tarih ve 29137 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen şartlara uygun olarak verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır. İlgili mevzuatta koruma araçları dışındaki binek ve station wagon araç kiralamalarında motor hacminin 1600 cc'den fazla olamayacağı belirtilmiş olup,Teknik Şartname’nin “Araç Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde Otomobil (Tip-2 sedan) aracına ilişkin olarak motor gücünün en az 80 kW, 1350 -1600 (Cm ) silindir hacimli olması gerektiği, Arazi Binek (4x4); aracına ilişkin olarak motor gücünün en az 70 kW, silindir hacminin en az 1100 (Cm3) olması gerektiği düzenlemelerine yer verildiği, söz konusu düzenlemenin Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in ‘Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinin c) bendine aykırılık teşkil etmediği değerlendirilmiş olup iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 9) Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeler" başlıklı 5'inci maddesinde "İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur." hükmü yer almaktadır. Mevzuat düzenlemelerinden, İdarelerin bu Kanun’a göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu, ihale konusu işlerin teknik kriterlerine teknik şartnamelerde yer verileceği, belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacağı anlaşılmaktadır. Başvuru sahibinin iddiasına konu düzenlemelerin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda ihale konusu işte çalıştırılacak olan araçlara ilişkin teknik özellikleri ifade ettiği, işin yürütülmesi sırasında hizmetin gereklerine uygun ekipmanların kullanılmasına yönelik düzenlemeler olduğu, anılan düzenlemelerin istekliler açısından teklif vermeyi engelleyecek bir durum oluşturmadığı değerlendirilmiş olup iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 10) Başvuru sahibinin 10’uncu ve 11’inci iddialarına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “Araç Teknik Özellikleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “…10) Kamyonet (Cift Kabinli Uzun Kasalı); dizel, klimalı, motor gücü en az 100 kW, araç en az 1990 (Cm3) silindir hacimli, istiap haddi en az 1000 Kg olacaktır. ABS (Kilitlenmeyi Onleyici Fren Sistemi), sürücü hava yastığı araçta bulunacak ve araç çift kabinli olacaktır. Yolcu kapasitesi şoför dâhil en az 6 kişi olacaktır. Araçların dingil mesafesi en az 3,9 m ve azami yüklü ağırlığı 3500 kg olacaktır. Fen İşleri Dairesi Başkanlığınca kullanılacak 1 adet araç dairenin belirlediği tip ölçü ve özellikte sarı tepe lambası, siren sistemi ve megafonlu ledli yön ve kurum logolu araç üstü tabela sistemi olacaktır. Kasa derinliği en az 80 cm olacaktır. Ulaşım Dairesi Başkanlığınca kullanılacak araçların 2 adedi anons sistemi ve uzun sarı beyaz tepe lambalı olacaktır. … 14) Pick-Up (Cift Kabinli 4x4); … Bu grupta kullanılacak olan 2 adet araç idarenin belirleyeceği tip ölçü ve özellikte kırmızı tepe lambası, siren sistemi olacaktır. Araca araç telsisi bağlanacak olup gerekli tertibata uygun olmalıdır. İdarenin belirleyeceği yerde "İTFAİYE” yazısı olacaktır. Araç ruhsatına "Kırmızı Tepe Lambalı, Özel Amaçlı Kaza Yeri Acil Müdahale İtfaiye Aracı” ibareleri yazdırılacaktır.” ibareleri yazdırılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Bahse konu düzenlemeler incelendiğinde söz konusu düzenlemelerin ihale konusu işte çalıştırılacak araçların hizmetin gereklerine uygun olarak kullanılabilmesine ilişkin olduğu, mevzuat ve doküman düzenlemelerinden isteklilerin tekliflerini hazırlarken ihale dokümanında açıklanmasına ihtiyaç duyulan hususlarla ilgili olarak son teklif verme gününden yirmi gün öncesine kadar yazılı olarak açıklama talep edebileceği, basiretli bir tacirin, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak olan ve teknik şartnamede ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiş araçlara ve ekipmanlarına ilişkin bilgi sahibi olması gerektiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.