KİK Kararı 2026/UH.II-2301
KAHRAMANMARAŞ SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ · 02.09.2026
| Karar no | 2026/UH.II-2301 |
|---|---|
| Karar tarihi | 02.09.2026 |
| Sonuç | İhalenin iptali · Oybirliği |
| Başvuru sahibi | Tunabağ İnşaat Hafriyat Taşımacılık Gıda Madencilik Petrol Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi |
| İhaleyi yapan idare | KAHRAMANMARAŞ SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ |
| Başvuruya konu ihale | 2026/1117640 İhale Kayıt Numaralı "Kanal Temizleme Aracı, İçme ve Kullanma Suyu Tankeri Hizmet Alımı" İhalesi |
| Alım türü | Hizmet |
Kararın resmî sayfası (EKAP) ↗
Karar metni
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No: 2026/034
Gündem No: 40
Karar Tarihi: 02.09.2026
Karar No: 2026/UH.II-2301
Mahkeme Kararları
Toplam: 0
Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır.
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Tunabağ İnşaat Hafriyat Taşımacılık Gıda Madencilik Petrol Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2026/1117640
İhale Kayıt Numaralı “
Kanal Temizleme Aracı, İçme ve Kullanma Suyu Tankeri Hizmet Alımı
” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
tarafından
03.08.2026
tarihinde
açık ihale usulü
ile gerçekleştirilen “
Kanal Temizleme Aracı, İçme ve Kullanma Suyu Tankeri Hizmet Alımı
” ihalesine ilişkin olarak
Tunabağ İnşaat Hafriyat Taşımacılık Gıda Madencilik Petrol Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
’nin
17.07.2026
tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin
27.07.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
06.08.2026
tarih ve
222124
sayı ile Kurum kayıtlarına alınan
06.08.2026
tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak
2026/1971
sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) Tanker Şartnamesi’nin 3.1.1’inci maddesinde 1 Nisan-30 Eylül döneminde 13 araç, 1 Ekim-1 Nisan döneminde ise 4 araç eksiltilerek 9 araç çalıştırılmasının düzenlendiği, araçlarla birlikte şoförlerin de eksiltileceğinin açık olduğu, yüklenicinin kış döneminde boşa çıkan işçileri işten çıkarması hâlinde 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca haksız fesih tazminatı (kıdem/ihbar) ve işe iade riskleriyle karşı karşıya olduğu, ücretsiz izne çıkarması hâlinde işçiye haklı fesih hakkı doğduğu, şartnamede kış dönemindeki personelin ücret, tazminat ve askı süreçlerinin maliyet karşılığının formüle edilmediği, bu nedenle yükleniciye öngörülemez bir tazminat riski yüklendiği,
2) Teknik Şartname’nin 3.1.1’inci maddesinde personel için bayram ve fazla mesai çalışmalarına ayrıca ücret ödenmeyeceği ile araç ve personelin günün 24 saati idarenin emrinde bulundurulacağının düzenlenmesinin haftalık 45 saati aşan çalışmalar ile bayram çalışmalarının ücretlendirilmesini öngören 4857 sayılı İş Kanunu’nun 41’inci maddesine ve kamu düzenine aykırı olduğu, aylık 22 saat fazla çalışmanın öngörülerek teklif cetvelinde belirtildiği yönündeki cevabın işçi haklarının bertaraf edilmesini önlemediği, idarenin asıl işveren ve yüklenicinin alt işveren olduğu, işçinin kamu hizmetinin yürütülmesi sırasında yükleniciye değil idareye hizmet ettiği, işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı yerine sürücü ve yardımcı personelle birlikte üst yapılı araç kiralama işi olmasının fiilî ve hukuki durumu değiştirmediği, fazla çalışma ve resmî tatil ücretlerinin hakedişler kapsamında idarece karşılanması gerektiği, idarenin söz konusu düzenlemeyle sözleşme bedeli dışında yükleniciye ilave ödeme yapılmayacağının kastedildiği ve işçilik yükümlülüklerinden yalnız yüklenicinin sorumlu olduğu yönündeki açıklamasının düzenleme metniyle örtüşmediği, yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca idarenin işçilik alacaklarından yükleniciyle birlikte asıl işveren sıfatıyla sorumlu olduğu, kiralanan aracın fazla çalışma süresinin de sözleşme bedeline dâhil olduğu sonucuna varılmasının terkip hatası oluşturduğu ve ticari hayatın gereklerine aykırı olduğu, resmî tatil günleri önceden bilinse dahi bu günlerde çalışma yaptırılıp yaptırılmayacağının yüklenici tarafından öngörülemediği, fazla çalışmanın yıllık takvimi bulunmadığından idarenin açıklamalarının şartnamedeki belirsizlikleri gidermediği ve hatasını örtme çabası olduğu, idarenin kamu hizmetinde çalışan personele ait fazla çalışma ücretini dolaylı olarak ihale bedeli içinde tuttuğu ve bu nedenle düzenlemenin hukuka aykırı olduğu,
3) İşçinin kanuni ücretli izin veya raporlu olduğu dönemlerde Teknik Şartname’nin 4.4’üncü maddesi uyarınca yükleniciden ücretsiz ikame personel sağlamasının istenmesinin aynı gün için çifte maliyete yol açtığı, bu düzenlemenin teklif fiyata dahil giderler esasına ve risklerin öngörülebilirliği ilkesine aykırı olduğu,
4) Her iki Şartname’nin 1’inci maddesinde araçların hem içme ve kullanma suyunun ulaştırılmasında hem de kanal temizleme araçlarına su temininde kullanılmasının düzenlendiği, bu kullanımın İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik ile Tankerle İçme Kullanma Suyu Temini ve Nakli Hakkında Tebliğ’e aykırı olduğu, aynı tankerin temiz içme suyu depolarını beslemesi ve foseptik temizliği yapan araçlara su basmasının tanker hijyenini bozduğu, içme suyuna atık su ve kanalizasyon kaynaklı unsurların karışması riskini doğurduğu, halk sağlığına aykırı olduğu, aracın resmî izin belgelerinin iptalini gerektirdiği, kanal temizliği ile içme suyu nakli işlerinin ayrı araçlarla yürütülmesinin zorunlu olduğu,
5) Teknik Şartname’nin 3.1.1’inci maddesinde vardiya düzeninin önceden haber verilerek tek veya çift vardiya olarak değiştirilebilmesine imkân tanındığı, işin hacmi ve vardiya sayıları netleştirilmeksizin idareye sözleşme sürecinde vardiya düzenini keyfi olarak değiştirme yetkisi verildiği, bu düzenlemenin tekliflerin sağlıklı ve eşit şartlarda oluşturulmasını engellediği, hesaplanamaz maliyet riski yarattığı ve rekabeti sakatladığı,
6) Fiyat farkı formülünde akaryakıt katsayısının (b0)
“0”
olarak belirlenmesine rağmen arızalanan aracın yetkili servise gidişinde harcadığı yakıtın yüklenicinin hakedişinden mahsup edileceğinin düzenlendiği, yakıt hariç çıkılan ihalede idarece onaylanan tamir ve bakım yolculuğunda harcanan yakıtın yükleniciden kesilmesinin ihale esasıyla çeliştiği ve öngörülebilirlik ilkesini zedelediği,
7) Yüklenici tarafından yapılan HGS ödemelerinin idarece kullanılan miktarının hangi hakedişte ve ne şekilde iade edileceğinin Hizmet İşleri Özel Teknik Şartnamesi’nin 3.2.7’nci maddesinde belirsiz bırakıldığı,
8) Kanalizasyon, fosseptik ve arıtma tesisi havuz temizliği işlerinin
“Çok Tehlikeli”
sınıfta olduğu, bu işlerde çalışacak şoför ve yardımcı elemanların 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında Mesleki Eğitim Belgesi (Hijyen Eğitimi, Kapalı Alanda Çalışma Eğitimi vb.) alma zorunluluğu bulunduğu, Kanal Şartnamesi’nin 3’üncü sayfasında söz konusu yasal zorunlulukların aranmadığı ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu,
9) Tanker Şartnamesi’nin 5.1.1 ve 6.1.1’inci maddelerinde tüm araçların istisnasız asgari 2018 model olması ve 6 tekerlekli su tankerlerinin en az 300 HP motor gücüne sahip olması şartlarının aranmasının rekabeti tek bir markayla sınırlandırdığı, yüksek standartlı araç kiralanmasına ve kamu kaynaklarının verimli kullanılmasına ilişkin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde
“(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;
a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.
b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.”
hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde
“(1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur.
(...)
(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
İhaleye ait İdari Şartname'nin "İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler" başlıklı 2'nci maddesinde
"2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Kanal Temizleme Aracı, İçme ve Kullanma Suyu Tankeri Hizmet Alımı
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
24 ay süreli
1. KISIM Kanal Temizleme Aracı Hizmet Alımı (7 Kalem)
2. KISIM İçme ve Kullanma Suyu Tankeri Hizmet Alımı (3 Kalem)
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (Kaski) Sorumluluk Alanı"
düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin "Kısmi teklif verilmesi" başlıklı 20'nci maddesinde
"20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.
20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 2 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;
İhale 2 (iki) kısımdır. İsteklilerce her kısma ayrı teklif verilebileceği gibi tüm kısımlara birlikte de teklif verilebilir."
düzenlemesi,
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.1.1'inci maddesinde
“İhale kapsamında çalıştırılacak araçlarda; yakıt hariç, şoför, operatör ve diğer tüm giderler (Adblue, yedek parça, her türlü bakım, onarım, trafik sigortası, vergi, harç vb.) dâhil tüm masraflar yükleniciye ait olmak üzere, günlük yevmiye ücreti üzerinden teklif verilecektir. Araçlar günlük yevmiye usulü ile çalıştırılacaktır. Çalışacak araçların puantajlarında ay içerisindeki fiilen çalışma günü esas alınacak olup, her bir araç için fiili çalışma süresi ayda en az 26 takvim günüdür. Personel için bayram ve fazla mesai çalışmaları için ayrıca bir ücret ödenmeyecektir. Çalıştırılacak araçlar ve personeller çalışma süresi boyunca günün yirmi dört saati idarenin emrinde bulundurulacaktır. Bazı araçlar çift vardiya çalıştırılacak olup, bu araçlar için ayrıca fazla mesai veya ek ödeme yapılmayacaktır. Bu araçların ücretleri yüklenici tarafından teklif edilen çift vardiya birim fiyatına dahildir. Tek vardiya çalışan araçlarda ise, günlük çalışma süresini aşan fazla mesai için şartnamede belirtilen üst sınır (22 saat/ay) uygulanacaktır. İhale kapsamında çalıştırılacak su tankerleri için dönemsel ve vardiya şeklinde çalışma planlanmış olup; çalışma planı aşağıdaki şekilde uygulanacaktır. Ancak önceden haber verilerek tek ve çift vardiyada değişikliğe gidilebilecektir. 1 Nisan – 30 Eylül tarihleri arasındaki dönemlerde 13 adet (8 tek vardiya, 5 Çift vardiya) 1 Ekim- 1 Nisan tarihleri arasındaki dönemde ise 4 adet eksiliş yapmak suretiyle 9 adet (6 Tek vardiya, 3 Çift vardiya) tanker çalıştırılması planlanmıştır.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmenin türü ve bedeli” başlıklı 6.1’inci maddesinde
“Bu sözleşme birim fiyat sözleşme olup, İdarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için Yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan tutarların toplamı olan bedel üzerinden akdedilmiştir.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Başvuruya konu ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve iki kısımdan oluştuğu anlaşılmıştır.
İçme ve Kullanma Suyu Tankeri kısmına ait Teknik Şartname’de 1 Nisan-30 Eylül döneminde 8’i tek, 5’i çift vardiya olmak üzere 13 tanker; 1 Ekim-1 Nisan döneminde ise 6’sı tek, 3’ü çift vardiya olmak üzere 9 tanker çalıştırılmasının planlandığı tespit edilmiştir. Aynı kısma ait birim fiyat teklif cetvelinde 8 tanker için 4.992 gün, 5 çift vardiyalı tanker için 3.120 gün ve fazla çalışma için 4.224 saat üzerinden ayrı iş kalemleri düzenlenmiştir.
Birim fiyatlı hizmet alımlarında iş kalemlerinin miktarlarının ve birim fiyata dâhil maliyetlerin belirli olması, yüklenicinin çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukların da ihale dokümanında gösterilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. İncelenen düzenlemelerde dönemler itibarıyla çalıştırılacak araç ve vardiya sayılarının belirtildiği, günlük ve fazla çalışma miktarları cetvelde ayrı ayrı gösterildiği ve personel giderlerinin teklif fiyatına dâhil olduğu anlaşılmıştır.
Dokümanda belirli işçilerin işten çıkarılmasını veya ücretsiz izne ayrılmasını zorunlu kılan bir hüküm bulunmadığı, dönemsel araç ihtiyacının ve buna ilişkin miktarların ihale tarihinden önce açıklanmış olması karşısında, yüklenicinin personel organizasyonunu ve ilgili mevzuattan doğabilecek maliyetleri teklifine yansıtabilmesinin mümkün olduğu değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” başlıklı 41’inci maddesinde “
Ülkenin genel yararları yahut işin niteliği veya üretimin artırılması gibi nedenlerle fazla çalışma yapılabilir. Fazla çalışma, Kanunda yazılı koşullar çerçevesinde, haftalık kırkbeş saati aşan çalışmalardır. 63 üncü madde hükmüne göre denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık ortalama çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile, bazı haftalarda toplam kırkbeş saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.
Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenir.
Haftalık çalışma süresinin sözleşmelerle kırkbeş saatin altında belirlendiği durumlarda yukarıda belirtilen esaslar dâhilinde uygulanan ortalama haftalık çalışma süresini aşan ve kırkbeş saate kadar yapılan çalışmalar fazla sürelerle çalışmalardır. Fazla sürelerle çalışmalarda, her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde yirmibeş yükseltilmesiyle ödenir.
Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma yapan işçi isterse, bu çalışmalar karşılığı zamlı ücret yerine, fazla çalıştığı her saat karşılığında bir saat otuz dakikayı, fazla sürelerle çalıştığı her saat karşılığında bir saat onbeş dakikayı serbest zaman olarak kullanabilir.
İşçi hak ettiği serbest zamanı altı ay zarfında, çalışma süreleri içinde ve ücretinde bir kesinti olmadan kullanır.
63 üncü maddenin son fıkrasında yazılı sağlık nedenlerine dayanan kısa veya sınırlı süreli işlerde ve 69 uncu maddede belirtilen gece çalışmasında fazla çalışma yapılamaz.
Fazla saatlerle çalışmak için işçinin onayının alınması gerekir.
Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamaz.
Bu Kanunun 42 nci ve 43 üncü maddelerinde sayılan hâller dışında yer altında maden işlerinde çalışan işçilere fazla çalışma yaptırılamaz.
Yer altında maden işlerinde çalışan işçilere, bu Kanunun 42 nci ve 43 üncü maddelerinde sayılan hâllerde haftalık otuz yedi buçuk saati aşan her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde yüzden az olmamak üzere arttırılması suretiyle ödenir.
Fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmaların ne şekilde uygulanacağı çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”
hükmü,
Aynı Kanun’un “Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma” başlıklı 44’üncü maddesinde “
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde işyerlerinde çalışılıp çalışılmayacağı toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmeleri ile kararlaştırılır. Sözleşmelerde hüküm bulunmaması halinde söz konusu günlerde çalışılması için işçinin onayı gereklidir
…” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde
“78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddeleri gereğince kadroya geçiş uygulamasına tabi olan hizmet alımları ile bu hizmetlerin karakteristik edimlerini içeren veya alt hizmetleri niteliğinde olan hizmetler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilecektir.
78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari
işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil
işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder.
…
78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.
78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.
…
78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir…”
açıklaması,
Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “
81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.
81.2. 81.1 inci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, fiyat farkı hesaplanması öngörülen hizmet alımı ihalelerinde, işte kullanılacak tüm girdilere ilişkin ağırlık oranlarını gösterir sabit katsayıların işin niteliğine ve işte kullanılacak girdilere uygun biçimde ve tüm katsayıların toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenmesi ve ihale dokümanında gösterilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli ve tali unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayıları belirlenir. Tali unsurlara ilişkin ağırlık oranının belirlenmediği durumlarda bu unsurların ağırlık oranının asli unsurlara dahil olduğu kabul edilir.
Örneğin fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin düzenlemelerde;
…
Araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde şoför/operatör çalıştırılması halinde işçilik (a1 ve/veya a2), idare tarafından karşılanmayan akaryakıt (b1) ile araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) girdileri,
…
asli unsur olarak belirlenebilir
.” açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde
“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. İhale kapsamında teknik şartnamede nicelik ve nitelikleri belirtilen tüm Kısımlarda bulunan makine, araç ve çalışacak elemanlara ait tüm giderler teklif fiyata dahildir.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.”
düzenlemesi,
Aynı İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde
“43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
43.1.1.
KANAL TEMİZLEME ARACI için:
Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
F = An x B x ( Pn-1)
Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo
Formülde yer alan;
F: Fiyat farkını (TL),
B: 0,90 sabit katsayısını,
An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),
Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
ifade eder.
Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosu veya yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 seçilmiş sınıflar tablosudur.
Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):
Katsayı
Endeks
a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)
0,19
Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 6 ncı maddesine göre hesaplanacaktır.
a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)
0
b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)
0
b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)
0
c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)
0,81
Mo, Mn
Endeks tablosunun 28.1 numaralı 'Genel amaçlı makineler' sütunundaki sayı
KANAL TEMİZLEME ARACI kısmı için: Fiyat Farkı Açıklamaları
Yaklaşık maliyet içindeki oranı 0,19 işçilik ve 0,81 amortisman olarak belirlenmiştir.
İÇME VE KULLANMA SUYU TANKERİ için:
Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
F = An x B x ( Pn-1)
Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo
Formülde yer alan;
F: Fiyat farkını (TL),
B: 0,90 sabit katsayısını,
An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),
Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
ifade eder.
Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosu veya yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 seçilmiş sınıflar tablosudur.
Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):
Katsayı
Endeks
a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)
0,17
Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 6 ncı maddesine göre hesaplanacaktır.
a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)
0
b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)
0
b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)
0
c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)
0,83
Mo, Mn
Endeks tablosunun 28.1 numaralı 'Genel amaçlı makineler' sütunundaki sayı
İÇME VE KULLANMA SUYU TANKERİ kısmı için: Fiyat Farkı Açıklamaları
Yaklaşık maliyet içerisindeki işçilik oranı 0,17 ve amortisman 0,83 olarak belirlenmiştir.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.1.1'inci maddesinde
“İhale kapsamında çalıştırılacak araçlarda; yakıt hariç, şoför ve diğer bilumum tüm giderler (Adblue, yedek parça, her türlü bakım, onarım, trafik sigortası, vergi, harç vb.) dâhil tüm masraflar yükleniciye ait olmak üzere, günlük yevmiye ücreti üzerinden teklif verilecektir. Araçlar günlük yevmiye usulü ile çalıştırılacaktır. Çalışacak araçların puantajlarında ay içerisindeki fiilen çalışma günü esas alınacak olup, her bir araç için fiili çalışma süresi ayda en az 26 takvim günüdür. Personel için bayram ve fazla mesai çalışmaları için ayrıca bir ücret ödenmeyecektir. Çalıştırılacak araçlar ve personeller çalışma süresi boyunca günün yirmi dört saati idarenin emrinde bulundurulacaktır. Bazı araçlar çift vardiya çalıştırılacak olup, bu araçlar için ayrıca fazla mesai veya ek ödeme yapılmayacaktır. Bu araçların ücretleri yüklenici tarafından teklif edilen çift vardiya birim fiyatına dahildir. Tek vardiya çalışan araçlarda ise, günlük çalışma süresini aşan fazla mesai için şartnamede belirtilen üst sınır (22 saat/ay) uygulanacaktır. Kombine kanal araçlarının çalışması 9 adet araç tek vardiya, 2 adet araç çift vardiya olarak planlanmıştır. Ancak önceden haber verilerek tek ve çift vardiyada değişikliğe gidilebilecektir.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22.1’inci maddesinde
“Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
İhaleye ait Birim Fiyat Teklif Cetveli aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
Kanal Temizleme Aracı : 2026/1117640
A
2
B
3
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
7
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen
Birim Fiyat
Tutarı
5
1
Kombine Kanal Aracı (9 Adet)
gün
5.616,000
2
Kombine Kanal Aracı Ç (2 Adet)(Çift Vardiya)
gün
1.248,000
3
Kuka
gün
624,000
4
Vidanjör (8 Adet)
gün
4.992,000
5
Kombine Kanal Aracı ( 9 Adet) Fazla Mesai
saat
4.752,000
6
Vidanjör (8 Adet) Fazla Mesai
saat
4.224,000
7
Kuka
saat
528,000
KISIM TOPLAM TUTARI(KDV Hariç)
İçme ve Kullanma Suyu Tankeri : 2026/1117640
A
2
B
3
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
7
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen
Birim Fiyat
Tutarı
5
1
Su Tankeri (8 Adet)
gün
4.992,000
2
Su Tankeri - Ç (5 Adet) (Çift Vardiye)
gün
3.120,000
3
Su Tankeri- 1 (8 Adet) (Fazla Mesai)
saat
4.224,000
KISIM TOPLAM TUTARI(KDV Hariç)
Başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olduğu anlaşılmakla birlikte, ihale dokümanında kanal temizleme araçlarının şoför ve yardımcı elemanlarla, su tankerlerinin ise şoförlerle birlikte çalıştırılmasının öngörüldüğü; araç ve personelin çalışma süresi boyunca günün yirmi dört saati idarenin emrinde bulundurulacağı, personelin haftada 45 saat çalıştırılacağı ve işçilik maliyetlerinin fiyat farkı hesabında Kanal Temizleme Aracı kısmı için a1=0,19, İçme ve Kullanma Suyu Tankeri kısmı için ise a1=0,17 oranıyla haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçilik olarak belirlendiği görülmüştür.
İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde araçların günlük çalışmasına ve tek vardiyalı araçların fazla çalışmasına ilişkin gün ve saat esaslı iş kalemlerine yer verilmiş olmakla birlikte, çalıştırılacak personel sayısı ve ücret grupları esas alınarak normal işçilik maliyetleri için ayrı satırlar açılmadığı, ayrıca Teknik Şartname’de personelin bayram günlerinde çalışmasının öngörülmesine rağmen ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışacak personel sayısı ile toplam çalışma günlerinin belirlenmediği ve bu çalışmalara ilişkin ayrı bir iş kalemine yer verilmediği anlaşılmıştır. Araç türleri esas alınarak düzenlenen fazla çalışma iş kalemlerinin, personel sayısı ve ücret grupları üzerinden hesaplanması gereken işçilik maliyetlerinin ayrı ayrı gösterilmesi zorunluluğunu karşılamadığı değerlendirilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3, 78.3.1 ve 78.8’inci maddeleri uyarınca, haftalık çalışma saatinin tamamını idarede kullanacak personel sayısının belirlenmesi, her bir işçilik maliyeti için ayrı satır açılması, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışmalar bakımından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma bakımından toplam çalışma saatinin ihale dokümanında gösterilmesi gerekmektedir. Sözleşme Tasarısı’nda iş mevzuatının emredici hükümlerinin uygulanacağının belirtilmesi ve işçilerin kanuni haklarının saklı olması, tekliflerin hazırlanması ve asgari işçilik maliyetinin denetlenmesi bakımından ortaya çıkan söz konusu doküman eksikliğini ortadan kaldırmamaktadır.
Bu itibarla, haftalık çalışma saatinin tamamını idarede kullanacak personel sayısı ile normal çalışma, fazla çalışma ve ulusal bayram ve genel tatil çalışmalarına ilişkin işçilik maliyetlerinin birim fiyat teklif cetvelinde mevzuata uygun biçimde ayrı satırlarda gösterilmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78.25'inci maddesinde
“İhale konusu işte çalıştırılması öngörülen personelin yıllık izinli olması halinde, izin kullanan işçiler fiilen çalışan işçi sayısına dahil kabul edileceğinden, yıllık izin kullanan işçilerin yerine başka işçilerin getirilerek sayının tamamlanması talep edilmeyecektir.”
açıklaması yer almaktadır.
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4.4’üncü maddesinde
“Çalışan personellerden birinin (yürürlükteki iş kanunu gereği kullandırılması zorunlu olan senelik, haftalık, doğum, ölüm, evlenme ve resmi bayram izinleri ve rapor gibi) herhangi bir sebepten dolayı işe gelmemesi durumunda, yüklenici; idarenin onayı ile aynı özelliklere sahip personel çalıştıracaktır. Bu personel için ayrıca herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.”
düzenlemesi,
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4.4’üncü maddesinde
“Çalışan personellerden birinin (yürürlükteki iş kanunu gereği kullandırılması zorunlu olan senelik, haftalık, doğum, ölüm, evlenme ve resmi bayram izinleri ve rapor gibi) herhangi bir sebepten dolayı işe gelmemesi durumunda, yüklenici; idarenin onayı ile aynı özelliklere sahip personel çalıştıracaktır. Bu personel için ayrıca herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7.1’inci maddesinde
“Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak olan ulaşım, sigorta, vergi, resim, harçlar ile makine, personel, yedek parça, her türlü bakım, onarım, trafik sigortası, kasko ve teknik şartnamede belirtilen diğer tüm masraflar ve giderleri yükleniciye aittir.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Her iki kısma ait Teknik Şartname’nin 4.4’üncü maddesinde, sayılan izin veya rapor nedenleriyle işe gelmeyen personelin yerine idarenin onayıyla aynı özelliklere sahip personel çalıştırılması ve bu personel için ayrıca ödeme yapılmaması öngörülmüştür.
İhale konusu hizmetin araç ve personelle kesintisiz yürütülmesine yönelik bu yükümlülüğün ihale tarihinden önce açıkça düzenlendiği, personel giderlerinin Sözleşme Tasarısı’nın 7.1’inci maddesiyle sözleşme bedeline dâhil edildiği anlaşılmıştır. Düzenlemede ikame personelin ücretsiz çalıştırılması değil, bu personel nedeniyle yükleniciye sözleşme bedeli dışında ayrıca ödeme yapılmamasının öngörüldüğü değerlendirilmiştir.
İşin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı, tekliflerin araçların günlük çalışma birimleri üzerinden alındığı ve ikame yükümlülüğünün bütün istekliler bakımından önceden bilinebilir olduğu dikkate alındığında, söz konusu maliyetin teklif fiyatına yansıtılmasına engel bulunmadığı değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde
“(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.
(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir.”
hükmü yer almaktadır.
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 1’inci maddesinde
“Bu şartname; Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (KASKİ) sorumluluk alanında, içme ve kullanma suyunun ihtiyaç duyulan bölgelere kesintisiz şekilde ulaştırılması, su depolarının düzenli beslenmesi ve kanal temizleme araçlarına su temininin sağlanmasında kullanılmak üzere 13 (onüç) adet aracın 01 Ekim 2026 – 30 Eylül 2028 tarihleri arasında toplam 24 (yirmi dört) ay süreyle çalıştırılması hizmetini kapsamaktadır.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 1’inci maddesinde
“Bu teknik şartnamenin konusu; Kahramanmaraş Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünün sorumluluk alanındaki kanalizasyon şebeke ve kolektör hatları ile yağmur suyu hatları ve ızgaraların temizlenmesi, fosseptik kuyularının çekilmesi, arıtma tesislerindeki havuz ve vb. yapıların temizlenmesi, parsel bağlantı hatlarında oluşan arızaların açılması/temizlenmesi ile idarenin belirlemiş olduğu diğer temizlik hizmetlerinde ihtiyaç duyulan işlerde kullanılmak üzere ‘Kanal Temizleme Aracı Çalıştırılması Hizmet Alımı’ işidir. Söz konusu hizmet alımı, 01 Ekim 2026 – 30 Eylül 2028 tarihleri arasında, toplam 24 (yirmi dört) ay süreyle gerçekleştirilecektir.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nde tankerlerin içme ve kullanma suyunun taşınması, su depolarının beslenmesi ve kanal temizleme araçlarına su sağlanması amacıyla kullanılacağı; tankerlerin içme suyu taşımacılığına uygun tanklara ve Tankerle Su Temini ve Nakil İzin Belgesine sahip olacağı anlaşılmıştır. Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nde ise kanalizasyon ve fosseptik temizliği için ayrı araçların öngörüldüğü tespit edilmiştir.
Dokümanda su tankerlerinin kanalizasyon veya fosseptik atığını çekmesi, taşıması ya da depolaması yönünde bir düzenleme bulunmadığı, kanal temizleme araçlarına temiz su verilmesi ile tankerin atık su taşımacılığında kullanılmasının aynı faaliyet niteliğinde olmadığı, tankerlerin izin belgesine sahip olması ve ilgili Tebliğ hükümlerine uygun çalıştırılmasının da açıkça zorunlu tutulduğu anlaşılmıştır.
İhale işlem dosyasında, temiz suyun ayrı bir kanal temizleme aracına aktarılmasının tanker hijyenini bozacağını veya izin belgesinin iptalini gerektireceğini ortaya koyan somut bir teknik tespit bulunmadığı dikkate alındığında, iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde
“(1) İdareler, yapacakları ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”
hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde
“(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Kanal Temizleme Aracı kısmında 9 tek ve 2 çift vardiyalı kombine kanal aracı; İçme ve Kullanma Suyu Tankeri kısmında dönemlere göre 8 tek ve 5 çift vardiya ile 6 tek ve 3 çift vardiya planlandığı anlaşılmıştır. Birim fiyat teklif cetvelinde tek vardiyalı ve çift vardiyalı araçların ayrı iş kalemleri olarak düzenlendiği, miktarlarının gösterildiği ve sözleşmenin birim fiyatlı olduğu anlaşılmıştır.
Teknik Şartname’de vardiya değişikliğinin önceden bildirimle yapılabileceği belirtilmekle birlikte, bu yetkinin sözleşme türünü, teklif edilen birim fiyatları veya kamu ihale mevzuatındaki iş artışı ve iş eksilişi sınırlarını ortadan kaldırmadığı, fiilen gerçekleştirilen çalışmaların ilgili birim fiyatlar ve puantaj kayıtları üzerinden ödeneceğinin dokümanda düzenlendiği anlaşılmıştır.
Tek ve çift vardiyaya ilişkin ayrı fiyatların teklif edilmesi, başlangıç vardiya planının ve miktarların dokümanda gösterilmesi ve değişikliğin önceden bildirilmesinin öngörülmesi karşısında, düzenlemenin teklif hazırlanmasını engelleyen belirsiz ve sınırsız bir yetki oluşturmadığı değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde
“(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.2.12'nci maddesinde
“Araçların görev yaptıkları ilçede meydana gelen arızalarının giderilememesi ve bu nedenle şehir merkezinde bulunan yetkili servise götürülmelerinin gerekli olması halinde, araç ilçe merkezinden yakıt deposu dolu olarak sevk edilecektir. Arızanın giderilmesini müteakip dönüşte kullanılan yakıt, ilçedeki kurum yakıt tankından tamamlanacaktır. Bu kapsamda harcanan yakıt miktarı puantajda gösterilecek ve ilgili yüklenicinin hakedişinden mahsup edilecektir.”
düzenlemesi,
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.2.12'nci maddesinde
“Araçların görev yaptıkları ilçede meydana gelen arızalarının giderilememesi ve bu nedenle şehir merkezinde bulunan yetkili servise götürülmelerinin gerekli olması halinde, araç ilçe merkezinden yakıt deposu dolu olarak sevk edilecektir. Arızanın giderilmesini müteakip dönüşte kullanılan yakıt, ilçedeki kurum yakıt tankından tamamlanacaktır. Bu kapsamda harcanan yakıt miktarı puantajda gösterilecek ve ilgili yüklenicinin hakedişinden mahsup edilecektir.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14.2’nci maddesinde
“b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı): 0”
düzenlemesi bulunmaktadır
.
Her iki kısma ait Teknik Şartname’de hizmetin yürütülmesinde kullanılan yakıtın yüklenici giderleri dışında bırakıldığı, bakım ve onarım giderlerinin ise yükleniciye ait olduğu anlaşılmıştır. Arızanın görev yapılan ilçede giderilememesi durumunda yetkili servise yapılan yolculukta idarenin tamamladığı yakıtın puantajda gösterilerek yüklenici hakedişinden mahsup edileceğinin ayrıca belirtildiği anlaşılmıştır.
Fiyat farkı formülündeki akaryakıt katsayısının sıfır olarak belirlenmesinin, sözleşme bedelinin akaryakıt fiyat değişimlerinden etkilenmeyecek kısmını gösterdiği, bu katsayının, arıza ve bakım sorumluluğu yükleniciye ait araçların servis yolculuklarında kullanılan yakıtın hangi tarafça karşılanacağını tek başına belirlemediği değerlendirilmiştir.
Yetkili servis yolculuğuna ilişkin mahsup yönteminin ihale tarihinden önce açıkça düzenlendiği, harcanan miktarın puantajda gösterilmesinin öngörüldüğü ve bakım-onarım sorumluluğunun yükleniciye bırakıldığı, söz konusu giderin öngörülebilir olduğu ve fiyat farkı katsayısıyla çelişmediği değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde
“(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.”
hükmü yer almaktadır.
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.2.7'nci maddesinde
“Kiralanan tüm araçların / iş makinalarının şehir içi ve şehirlerarası çalıştırılması halinde ilgili tüm mevzuat gereği alınması gereken sicil, izin, ruhsat, her türlü sigorta ve bunun gibi belgeler yüklenicinin sorumluluğundadır. Bu nedenle doğabilecek her türlü cezai yaptırımdan, ihale üzerine kalan yüklenici sorumlu olacaktır. Belirlenen araçlara HGS tanımlanacak. HGS geçişleri ile ilgili bakiyelerinin takibi ve kontrolü yüklenici tarafından takip edilecektir. Yüklenici tarafından yapılacak HGS geçiş ödemelerinin İdare tarafından kullanılan miktarı, aylık veya peyderpey olarak daha sonra takip eden hak ediş döneminde İdaremizden talep edilebilecektir.”
düzenlemesi,
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.2.7'nci maddesinde
“Kiralanan tüm araçların şehir içi ve şehirlerarası çalıştırılması halinde ilgili tüm mevzuat gereği alınması gereken sicil, izin, ruhsat, her türlü sigorta ve bunun gibi belgeler yüklenicinin sorumluluğundadır. Bu nedenle doğabilecek her türlü cezai yaptırımdan, ihale üzerine kalan yüklenici sorumlu olacaktır. Belirlenen araçlara HGS tanımlanacak. HGS geçişleri ile ilgili bakiyelerinin takibi ve kontrolü yüklenici tarafından takip edilecektir. Yüklenici tarafından yapılacak HGS geçiş ödemelerinin İdare tarafından kullanılan miktarı, aylık veya peyderpey olarak daha sonra takip eden hak ediş döneminde İdaremizden talep edilebilecektir.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12.1’inci maddesinde
“Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmesini müteakip, idare tarafından her ay sonunda, hakediş raporu ve ihaledeki birim fiyat üzerinden ödeme belgeleri düzenlenecektir.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Her iki kısma ait Teknik Şartname’nin 3.2.7’nci maddesinde HGS bakiyelerinin takibinin yüklenici tarafından yapılacağı, idarenin kullanımına ilişkin tutarların aylık veya peyderpey şekilde takip eden hakediş döneminde idareden talep edilebileceği düzenlenmiştir.
Sözleşme Tasarısı’nda hakedişlerin her ay sonunda hazırlanacağı belirtilmiş olup Teknik Şartname’deki
“takip eden hakediş dönemi”
ifadesinin, talebin hangi ödeme döneminde ileri sürüleceğini gösterdiği;
“aylık veya peyderpey”
ibaresinin ise yükleniciye taleplerini toplu ya da dönemsel olarak sunma imkânı verdiği anlaşılmıştır.
İdarenin kullanımından kaynaklanan HGS giderinin yüklenici üzerinde bırakılmadığı ve talep edileceği hakediş döneminin belirlendiği dikkate alındığında, teklif hazırlanmasını veya sözleşmenin uygulanmasını engelleyen bir belirsizlik bulunmadığı değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
8) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sözleşmenin yürütülmesi aşamasındaki mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler” başlıklı 30’uncu maddesinde
“(1) Ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler teknik şartnamede yer alır. Bu düzenlemelerde, işin niteliği ile bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri esas alınır. Bu yükümlülüklere ilişkin olarak yüklenici tarafından hangi belgelerin idareye sunulması gerektiğinin teknik şartnamede açıkça düzenlenmesi zorunludur.
(2) Bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca idarelerce belirlenmesi zorunlu olan mesleki ve teknik yeterlik kriterlerine ve bu kapsamda istenecek belgelere teknik şartnamede yer verilemez.”
hükmü yer almaktadır.
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 3.1.2'nci maddesinde
“İş başlangıcında İdareye sunulacak araç ve personel listesinde; araçların marka, model, yıl, plaka, güncel km/saat bilgileri ile sigorta ve muayene başlangıç ve bitiş tarihleri yer alacaktır. Ayrıca, araçları kullanacak personelin kimlik bilgileri, iletişim bilgileri, sürücü belgeleri ve gerekli mesleki yeterlilik sertifikaları listeye eklenecektir. Araç, belge ve personel değişikliği veya yenilemeleri, eş zamanlı olarak idareye bildirilecektir.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4’üncü maddesinde
“Şoför: Yürürlükteki karayolu mevzuatlarına ve araç sınıflarına uygun; ehliyet, SRC ve psikoteknik belgesine sahip olacaktır. Hizmet kapsamındaki yüklenici ve idare malı araçların kullanımı ile ilgili işlerini yerine getirecektir. Arazi çalışması ile gece çalışması şartlarına engel bir durumu bulunmayacaktır. Yardımcı elemanlar: Tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde çalışabilecek (sağlık raporu olacak), arazi çalışması ile gece çalışması şartlarına engel bir durumu bulunmayacak.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4.1’inci maddesinde
“Çalıştırılacak personeller 4857 sayılı İş Kanunu ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun ilgili yasal mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla haftada 45 saat çalıştırılacak olup, yedi günlük bir zaman dilimi içinde yirmi dört saat dinlenme (hafta tatili) verilecektir.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4.5’inci maddesinde
“Yüklenici çalışanlarının standartlara uygun kişisel koruyucu donanım ve ortam güvenliği malzemelerini çalışma şartlarına uygun olacak şekilde temin edecek ve kullanımını sağlayarak takibini yapacaktır. Bu konuda idare tarafından verilecek tüm talimatlara uyacaktır.”
düzenlemesi,
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nin 4.7’nci maddesinde
“Yüklenici, iş alanlarında iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önleminin alındığına ilişkin kontrolleri yapmakla yükümlüdür. Aksi taktirde iş esnasında oluşabilecek (öncesi ve sonrası da dâhil olmak üzere) her türlü kazalardan ve bu kazaların sebep olabileceği idari, hukuki ve mali açıdan oluşacak olumsuzluklardan dolayı sorumlu olacaktır.”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22.2’nci maddesinde
“Çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması yüklenicinin sorumluluğundadır.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Kanal Aracı Grubu Teknik Şartnamesi’nde şoförler için ehliyet, SRC ve psikoteknik belgesi; yardımcı elemanlar için tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde çalışabileceklerini gösteren sağlık raporu arandığı, iş başlangıcında sunulacak personel listesine gerekli mesleki yeterlilik sertifikalarının eklenmesinin de zorunlu tutulduğu anlaşılmıştır.
Teknik Şartname’de 6331 sayılı Kanun hükümlerinin saklı olduğu, kişisel koruyucu donanım ve ortam güvenliği malzemelerinin sağlanacağı ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği kontrollerinin yapılacağı düzenlenmiştir. Sözleşme Tasarısı’nda çalışanlara eğitim ve bilgi verilmesi dâhil iş sağlığı ve güvenliği mevzuatındaki bütün zorunlu tedbirlerin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu belirtilmiştir.
İddia kapsamında belirtilen hijyen eğitimi ve kapalı alanda çalışma eğitimi belgelerinin bu işte çalışan bütün şoför ve yardımcı elemanlar bakımından hangi somut mevzuat hükmü uyarınca ayrı birer mesleki eğitim belgesi olarak aranmasının zorunlu olduğunu gösteren bir hükme yer verilmediği, ayrıca ihale dokümanında mesleki yeterlilik sertifikalarının ibrazı ve ilgili mevzuata uygun eğitimlerin verilmesine yönelik yükümlülüklere yer verildiği dikkate alındığında iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
9) Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde
“(1) İdareler, yapacakları ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”
hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde
“(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.
(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde ‘veya dengi’ ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.
(...)
(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipmanın teknik özellikleri, öncelikle yerli malının da kullanılmasını sağlayacak şekilde belirlenir.”
hükmü yer almaktadır.
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 5.1.1’inci maddesinde
“Su Tankeri -1 (13 Adet): Araçlar asgari 2018 model, 6 teker, dizel yakıtlı, motor gücü en az 240 HP olacaktır. Tank, en az 8000 lt su alma kapasitesinde, su ile fiziksel ve kimyasal olarak reaksiyona girmeyen, suyun niteliğini değiştirmeyen, içme suyu taşımacılığına uygun, paslanmaz krom nikel sactan imal edilmiş olacak. Tankın içinde çalkantıyı önlemek amacıyla eşit aralıklarda paslanmaz krom nikel sactan imal edilmiş dalga kıranlar; tank üzerinde kolayca açılabilen müdahale kapağı, merdiven ve tankın üzerinde biriken su ile tankın içerisindeki suyu tahliye etmek amacıyla 4’’ inç çapında boşaltma vanası bulunacaktır. Araç üzerinde aracın şaftından hareket alan en az 10 bar basınçta 1000 lt/dk. debiye sahip santrifüjlü alüminyum gövdeli pompa, bu pompaya ait en az 10 metre boyunda 1’’ inç çapında basınçlı hortum ile boşaltma vanası bağlanabilen 4’’ inç çapında en az 10 metre boyunda boşaltma hortumu bulunacaktır. Tankerin depo haznesine yetişmediği yerde ihtiyaç duyulması durumunda hortuma ek yapılabilecektir. Hortumların bedelleri teklif bedeli içerisine dâhil olup; ayrıca bir bedel ödenmeyecektir.”
düzenlemesi bulunmaktadır.
Su Tankeri Grubu Teknik Şartnamesi’nin 5.1.1’inci maddesinde 13 su tankerinin asgari 2018 model, 6 tekerlekli, dizel yakıtlı ve en az 240 HP motor gücünde olması gerektiği düzenlemesine yer verildiği, aynı Şartname’nin 6.1’inci maddesinde araçların teknik özelliklerine değil, puantajların hazırlanması ve ödemeye esas alınmasına ilişkin düzenlemeye yer verildiği anlaşılmıştır.
Asgari 2018 model ve 240 HP kriterlerinin tek bir marka tarafından karşılanabildiğini ya da belirli bir marka veya modele yönelik olduğunu gösteren somut bir teknik belgeye ihale işlem dosyasında rastlanılmadığı, idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevaptan ilin topografik yapısı ve iş yoğunluğundan dolayı teknik özelliklerin istendiği de dikkate alındığında, söz konusu araçların yüksek standartlı veya lüks araç niteliğinde olmadığı değerlendirilmiştir. Bu itibarla iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında
“İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…”
hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü 9 iddiasından 1’inde haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 1/9 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 258.810,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 28.469,10 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden inceleme yapma imkânı bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.
KAHRAMANMARAŞ SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ hakkındaki diğer kararlar
- 2026/UH.I-2245 · 26.08.2026 · İhalenin iptali
- 2026/UH.I-2244 · 26.08.2026 · İhalenin iptali
Bu idarenin ihalelerini, kazanan firmaları ve KİK geçmişini firma panelinde takip edin.
Ücretsiz hesap oluşturKaynak: Kamu İhale Kurumu. Bağlayıcı olan kararın resmî metnidir. Tüm KİK kararları