KİK Kararı 2026/UH.II-2221

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/033 Gündem No: 19 Karar Tarihi: 26.08.2026 Karar No: 2026/UH.II-2221 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Mevatur Turizm Taşımacılık Gıda ve İnşaat Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/1061873 İhale Kayıt Numaralı “ Personel Taşıma Hizmet Alımı İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 28.07.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Personel Taşıma Hizmet Alımı İşi ” ihalesine ilişkin olarak Mevatur Turizm Taşımacılık Gıda ve İnşaat Limited Şirketi ’nin 22.07.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.07.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.08.2026 tarih ve 221802 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.08.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1941 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Belediyelerce kendi il plakasından olmayan araçlara Servis Aracı Güzergâh Kullanım İzin Belgesi verilmemesi nedeniyle isteklilerin üzerlerine kayıtlı veya üçüncü şahıslardan kiralayacağı araçların Birim Fiyat Teklif Cetvelinde yazılı olan adet kadar Tekirdağ, Kırklareli, Düzce, Sakarya, İzmit ve İstanbul plakalı olması gerektiği, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından verilen ve ticari amaçla yurt içi personel veya öğrenci servisi taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişiler için zorunlu olan S Yetki Belgesinin idari ve teknik şartnamede ihale katılım yeterlik kriteri olarak istenilmediği, işin niteliği, büyüklüğü ve taşımacılık hizmeti yapılacak kurumun önemi nedeniyle söz konusu belgenin yeterlik kriteri olarak istenilmesi gerektiği, 2) İdari Şartname ek tablosuna göre 366 hat gündüzcü ve 40 hat vardiyalı olmak üzere toplam 406 hat servis güzergâhı bulunmasına rağmen İdari ve Teknik Şartname’de yeterlilik kriteri olarak Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi’nin istenilmediği, işin niteliği ve taşımacılık hizmeti yapılacak kurumun önemine binaen yeterlilik kriteri olarak A Grubu Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi’nin istenilmesi ve bu doğrultuda İdari ve Teknik Şartname’de düzenleme yapılması gerektiği, 3) Teknik Şartname’nin 3.1.2’nci maddesinde 10-17 ile 18-25 kişilik servis araçlarının ilk tescil tarihinin en az 2014 yılı, 26-35 ile 36-45 kişilik servis araçlarının ilk tescil tarihinin en az 2012 yılı olacağının düzenlendiği, ancak Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Hizmet Yönetmeliği’nin 12’nci maddesinin (a) bendi uyarınca araçların yirmibir yaşından küçük olması gerektiği, bu doğrultuda hizmette kullanılacak araç modellerinin asgari 2006 model ve üzeri olması gerektiği belirtilerek ihale dokümanında bu hususa yönelik düzenleme yapılması gerektiği, 4) Toplam 406 aracın olduğu taşımacılık hizmeti alımı ihalesinde, Sözleşme Tasarısı'nın 16'ncı maddesinde düzenlenen aykırılık hallerine ilişkin ceza miktarlarının neredeyse bir aracın birkaç aylık hak ediş miktarına denk geldiği, günümüz ekonomik koşulları da dikkate alınarak daha makul cezai şartların düzenlenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikayet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir…” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “1) Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP hesabına giriş yapılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, … izleyen günden itibaren başlar. (2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü bulunmaktadır. Başvuru sahibi tarafından ihale dokümanının 22.07.2026 tarihinde indirildiği, başvuru sahibinin S Yetki Belgesi ve A Grubu Servis Taşımacılığı Yetki Belgesi’ne yönelik iddialarının ihale ilanında yer alması istenen yeterlik kriterlerine ilişkin olduğu, ilanla ilgili hususlara ilişkin şikâyet başvurularında sürenin ilk ilan tarihinden itibaren başlayacağı, incelenen ihalede şikâyete yol açan durumun farkına varılması gereken tarihin ihalenin ilan tarihi olan 23.06.2026 tarihi olduğu, başvuru sahibi tarafından bu tarihi izleyen 10 gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken bu süre geçtikten sonra 22.07.2026 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, dolayısıyla ilana yansıyan hususlara yönelik şikâyet başvuru süresinin sona erdiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu 1’inci ve 2’nci iddialarının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği'nin "Personel servis araçlarında aranacak şartlar " başlıklı 12'nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, personel servis aracı olarak kullanılacak taşıtların "Fabrikasından imal edildiği tarihten sonra gelen ilk takvim yılı esas alınmak kaydıyla yirmi bir yaşından küçük" olması gerektiği hükmü yer almaktadır. İhale konusu işe ait Teknik Şartname'nin "Servis Aracı Modelleri" başlıklı 3.1.2'nci maddesinde "10-17 kişilik ve 18-25 kişilik servis araçlarının ilk tescil tarihi en az 2014 yılı, 26-35 kişilik ve 36-45 kişilik servis araçlarının ilk tescil tarihi en az 2012 yılı olacaktır." düzenlemesi bulunmaktadır. Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği'nin 12'nci maddesinde yer alan yirmi bir yaş sınırının, kamu kurumlarında çalıştırılacak personel servis araçları için mevzuatça belirlenmiş azami yaş sınırı olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu düzenleme asgari güvenlik ve hizmet standartlarını belirlemekte olup, idarelerin kendi hizmet gereksinimleri, taşınacak personel sayısı, coğrafi şartlar, güvenlik ve konfor gibi unsurları dikkate alarak bu azami sınırın altında kalmak kaydıyla daha yeni model araçlar talep etme hususunda takdir yetkisi bulunduğu değerlendirilmiştir. İdarenin yaklaşık 5.500 personelin 7 gün 24 saat esasına göre taşınmasını kapsayan kamu hizmetinin sürekliliğini sağlamak, arıza riskini azaltmak ve konforlu ulaşım sağlamak amacıyla araç kapasitelerine göre 2012 ve 2014 model yılı sınırları belirlemesinin hizmetin niteliğiyle uyumlu olduğu görülmüştür. Belirlenen model yılı şartlarının tüm isteklilere eşit şekilde uygulandığı, rekabeti engelleyici veya belirli bir marka veya modele işaret edici nitelikte olmadığı tespit edildiğinden, yapılan düzenlemede mevzuata aykırılık bulunmadığı, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun "İlkeler" başlıklı 4'üncü maddesinin birinci fıkrasında "Bu Kanuna göre düzenlenecek sözleşmelerde, ihale dokümanında yer alan şartlara aykırı hükümlere yer verilemez." hükmü, Aynı Kanun'un "Sözleşmede yer alması zorunlu hususlar" başlıklı 7'nci maddesinin birinci fıkrasının (n) bendinde "Gecikme halinde alınacak cezalar" hükmü yer almaktadır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Sözleşme tasarısı" başlıklı 17'nci maddesinin beşinci fıkrasında "Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz." hükmü yer almaktadır. İhale konusu işe ait Sözleşme Tasarısı'nın "Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi" başlıklı 16'ncı maddesinde "16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 0,06'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 2000 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Özel Aykırılık Halleri Aykırılık Hali İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı Aykırılık Sayısı 1 Mesai başlangıç saatlerinden sonra iş yerine gelen araçlar için On Binde 0,02 1000 2 Araçların mesai bitiş saatlerinden önce hareket etmeleri durumunda On Binde 0,02 1000 3 İdare şartnameye ve toplu taşımaya uygun olmayan araçların değiştirilmesi için yükleniciye ihtar yazısı yazarak bu araçların değiştirilmesini ister. Yüklenici firma bu değişikliği 3 (üç) gün içinde yapmadığı takdirde On Binde 0,06 100 4 Gündüzcü servis araçlarının sabah işyerlerine hiç gelmemeleri durumunda On Binde 0,06 500 5 Gündüzcü servis araçlarının akşam işyerlerine hiç gelmemeleri durumunda On Binde 0,06 500 6 Vardiyalı servis araçlarının gelmedikleri her vardiya girişi için On Binde 0,04 500 7 Vardiyalı servis araçlarının gelmedikleri her vardiya çıkışı için On Binde 0,04 500 ... 16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30'unu geçemez." düzenlemesi bulunmaktadır. Sözleşme Tasarısı'nın 16'ncı maddesinde yer alan özel aykırılık halleri incelendiğinde, mesaiye geç gelme, erken hareket etme, aracın hiç gelmemesi veya uygun olmayan aracın değiştirilmemesi gibi fiillerin ayrı ayrı tanımlandığı ve ceza oranlarının on binde 0,02 ile on binde 0,06 arasında belirlendiği görülmüştür. Sözleşme Tasarısı'nın 16.1.4'üncü maddesinde kesilecek cezaların toplam tutarının ilk sözleşme bedelinin %30'unu geçemeyeceğinin hüküm altına alındığı, bu düzenlemenin yükleniciyi sınırsız ceza riskine karşı koruyucu nitelik taşıdığı anlaşılmıştır. İdarenin yürüttüğü içme suyu ve atık su hizmetlerinin kesintisizliği ile bu hizmetlerde görevli personelin zamanında iş yerlerinde bulunmasının önemi dikkate alındığında, sözleşmeye aykırı davranışların önlenmesi amacıyla caydırıcı ceza oranlarının belirlenmesinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğu değerlendirilmiştir. Bu itibarla, Sözleşme Tasarısı'nda yer alan ceza düzenlemelerinde mevzuata aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.