KİK Kararı 2026/UY.I-1887

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/028 Gündem No: 26 Karar Tarihi: 16.07.2026 Karar No: 2026/UY.I-1887 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Mbd İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Setyol Sanayi Tesisleri İmalat Makina İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, İHALEYİ YAPAN İDARE: Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/2482850 İhale Kayıt Numaralı “ Mut Mersin Doğal Gaz Boru Hattı Projesi Yapım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü tarafından 04.02.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Mut Mersin Doğal Gaz Boru Hattı Projesi Yapım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Mbd İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Setyol Sanayi Tesisleri İmalat Makina İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 18.06.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.06.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.06.2026 tarih ve 219209 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.06.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1661 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının, aşağıda sayılan hususlarda mevzuata ve ihale dokümanına uygun olmadığı; a) Yapım ihalesine çıkılmadan önce yaklaşık maliyet hesabında kullanılan fiyat, rayiç ve analiz içeriğini oluşturan girdi miktarları ile alt kırılımlarının, yani maliyet bileşenlerine ilişkin tüm detayların hazırlanmış olması gerektiği; açıklama istenilecek iş kaleminin birim fiyat tarifleri, yapım şartları ve varsa nakliye mesafeleri de göz önünde bulundurularak malzeme, işçilik, makine-ekipman, nakliye, yatay ve düşey taşımalar dâhil olmak üzere açıklama istenilecek girdi miktarlarının ihaleye çıkılmadan önce ihale işlem dosyası içinde yer almasının gerektiği; Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 8'inci maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği'nin 38.1'inci maddesi ve Kamu İhale Kurulu'nun 22.04.2026 tarih ve 2026/UY.I-1173 sayılı kararı uyarınca, aşırı düşük teklif sorgulamasına esas analiz formatlarının mevzuata uygun şekilde hazırlanarak ihale onay belgesi kapsamında yer alması gerektiği; ancak itiraza konu yapım işine ilişkin ihale komisyonu kararından ihale öncesi yaklaşık maliyet çalışmalarında ve ihale onay belgesinde yer almayan, sonradan ve mevzuata uygun olmayan şekilde hazırlanan analizler ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığının anlaşıldığı, bu nedenle mevzuata uygun olmayacak şekilde istenilen aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, b) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.2'nci maddesi uyarınca, sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin %80'lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntıların yazılı olarak istenmesi ve gönderilecek yazıda, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklama istenecek nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafelerin belirtilmesi gerektiği; ancak İdarece aşırı düşük teklif sorgulamasında açıklanması istenilen analiz ve alt kırılımlarında mesafeye yer verilmediği, bu nedenle mevzuata uygun olmayacak şekilde verilen aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, c) Anılan İş Ortaklığı tarafından 23.02.2026 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan Ek-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanağı'nda, doldurulması zorunlu olan "Fatura Seri ve Sıra No" alanına yer verilmediği, bunun yerine fatura bilgilerini teyit etmeyi mümkün kılmayan 32 haneli ETTN (UUID) kodunun yazıldığı; İdarenin şikâyete verdiği cevapta, ETTN kodunun elektronik belge mevzuatına göre e-faturaların tekil kimliğini ve yasal geçerliliğini sağlayan unsur olduğu ve Gelir İdaresi Başkanlığı portalı üzerinden sorgulanabildiği gerekçesiyle bu durumun belgenin hukuki niteliğini etkilemediğinin belirtildiği, ancak kamu ihale mevzuatı uyarınca, tutanakta yapılan tespitlere esas alınan fatura bilgilerinin, tutanakta düzenlenen fatura bilgileri tablosunda eksiksiz ve mevzuata uygun şekilde belirtilmesi gerektiği, ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı portalında yalnızca ETTN kodu ile sorgulama yapılan bir bölüm bulunmadığı gibi henüz kesinleşmemiş taslak faturalarda da ETTN kodunun yer alabildiği, dolayısıyla fatura seri ve sıra no'su bulunmayan bir belgenin faturanın onaylanıp onaylanmadığının teyidini imkânsız kıldığı, anılan istekli tarafından sunulan tutanakta fatura seri/sıra numarası ve net tarih bilgilerine yer verilmemesi nedeniyle, bu faturaların ilgili geçici vergi beyanname dönemi ile uyumlu olup olmadığının tespitinin yapılamadığı, Emsal Kurul kararlarında açıkça vurgulandığı üzere, fatura bilgilerinin (tarih, seri/sıra no vb.) denetlenebilir şekilde sunulmaması durumunda, faturaya konu satışların miktar, nevi ve tutarı yönünden sağlıklı bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı, bu eksikliğin belgenin hukuki niteliğini doğrudan etkileyen esasa ilişkin bir aykırılık olduğu, fiyat teklifine dayanak satış tutarı tespit tutanağının mevzuata uygun olarak düzenlenmediği, söz konusu faturaların tutanakta belirtilen geçici vergi beyanname dönemi ile uyumlu olup olmadığının tespitinin yapılamayacağı dikkate alındığında anılan faturaların ve faturaya konu satışların miktar, nevi ve tutarı yönünden de sağlıklı bir değerlendirme yapılmasının mümkün olamayacağı, dolayısıyla mevzuata uygun olmayacak şekilde verilen aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, ç) İhale dokümanı içinde yer alan "İKY Tarifleri" belgesinin “İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu” başlıklı maddesinde; ana hat vanası, by-pass hatları üzerindeki vanalar ve vent vanalarını içeren vana grubu ile birlikte 1 adet 12 kilogramlık kuru kimyevi yangın tüpünün de temin ve tesisinin düzenlendiği; ancak aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu fiyat teklifinin by-pass hatları üzerindeki vanaları, vent vanalarını ve 12 kilogramlık kuru kimyevi yangın tüpü teminini içermediği; ayrıca Satış Tutarı Tespit Tutanağı'nda ortalama birim satış fiyatını tevsik etmek amacıyla beyan edilen faturalardaki faturaya konu mala ait standartlar ile ihale konusu birim fiyata ait tipik çizimde belirtilen standartların birbirinden farklı olduğu; İdarenin şikâyete cevabında da 12 kilogramlık kuru kimyevi yangın tüpüne ilişkin herhangi bir açıklamaya yer verilmediği, buradan aşırı düşük teklif açıklamasında 12 kilogramlık kuru kimyevi yangın tüpünün bulunmadığının anlaşıldığı, bu nedenlerle mevzuata uygun olmayacak şekilde verilen aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, d) Kamu İhale Kurulu'nun 22.04.2026 tarih ve 2026/UY.I-1173 sayılı kararında, açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi ile temel girdilerin cins ve miktarlarının gösterildiği açıklama istenilecek iş kalemlerine ait analiz formatlarının, sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiğinin belirtildiği; bu doğrultuda 4734 sayılı Kanun'un 38'inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklamasının, İdarece gönderilen yeni sorgulama yazısındaki önemli teklif bileşenleri esas alınarak değerlendirilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulaması yönünde verilen düzeltici işlem sonrasında yapılacak yeni sorgulamanın, önceki hatalı işlemin yerine geçen yeni bir değerlendirme süreci olarak kabul edilmesi gerektiği; yeniden düzenlenen/düzenlenmesi gereken savunma dosyasında maliyet analizleri, fiyat teklifleri, proforma faturalar, kamu kurum fiyatları, meslek mensubu tutanaklarına dayalı belgeler ile diğer tevsik edici evrakın sunulması gerektiği, aksi hâlde aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek ihale işlemlerinin yeniden değerlendirilmesi gerektiği, Ayrıca Kamu İhale Kurulu ve Danıştay kararlarında, analiz girdileri ve miktarlarının İdarece verilen formata uyumsuz olmasının, açıklamanın sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesini engellediği ve bu durumun, iddiaların ayrıntılı incelenmesini gerektirdiğinin belirtildiği; isteklinin İdarece verilen analiz formatından farklı analiz girdisi kullanmasının analiz tutarını doğrudan etkileyerek teklif bileşenlerinin maliyetinin değişmesi sonucunu doğurduğu ve bunun Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.4 ve 45.1.8'inci maddelerine uygun düşmediği; Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.8'inci maddesinde ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine veya teknik şartnameye uygun olmayan analiz sunan isteklinin teklifinin reddedileceğinin açıkça düzenlendiği; İdarece verilen analiz formatında yer alan miktar girdilerinin istekli tarafından yanlış girildiği, buna bağlı olarak matematiksel hatalar yapıldığı ve bu hataların analiz bedelini doğrudan etkilediği; sunulan açıklamaların İdarece verilen analiz formatına uygun olmaması nedeniyle 4734 sayılı Kanun'un 38'inci maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.3 ve 45.1.4'üncü maddelerine aykırılık teşkil ettiği, dolayısıyla isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek ihale işlemlerinin yeniden değerlendirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ...” hükmü, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. (2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır. (3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır. (4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur. (5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır. (6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir: a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur. b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir. c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır. ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir. d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar. e) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlenir.” hükmü, “Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde; a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar, b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler, c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler, ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler, d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri, esas alınır. (2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler. (3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir. (4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz. (5) Yaklaşık maliyet tespit edilirken kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin esas alınması halinde, güncelliğini kaybeden birim fiyat ve/veya rayiçler, ilgili alt endeks veya endeksle güncellenir. Güncelleme, yaklaşık maliyetin belirlendiği tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait alt endeks veya endeksin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin yürürlüğe konulduğu tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait alt endeks veya endekse bölünmesi suretiyle bulunan katsayı üzerinden yapılır.” hükmü, “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 11’inci maddesinde “(1) İş kalemi ve/veya iş grubu şeklinde tespit edilen imalat miktarlarının, Yönetmeliğin 10 uncu maddesine göre belirlenen ve yüklenici karı ve genel gider ihtiva etmeyen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutar KDV hariç olarak hesaplanır ve bulunan bu tutara % 25 oranında yüklenici kar ve genel gider karşılığı eklenmek suretiyle yaklaşık maliyet tespit edilir. (2) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu hazırlayanlarca imzalanmak suretiyle ihale onay belgesine eklenir. (3) Yaklaşık maliyet, güncelliğini kaybetmesi halinde, ilk ilan veya davet tarihine kadar güncellenir. Bu durumda, fiyat farkı verilmesi öngörülen işler için yapılacak güncellemede, 27/6/2013 tarihli ve 2013/5217 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre hesaplanan fiyat farkı katsayısı (Pn) kullanılır. Pn hesabındaki güncel endekslere esas olarak ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksler, temel endekslere esas olarak ise yaklaşık maliyetin hesaplandığı tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksler kullanılır. Fiyat farkı verilmesi öngörülmeyen işler için yapılacak güncellemede, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin yaklaşık maliyetin hesaplandığı tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse bölünmesi suretiyle bulunan katsayı kullanılır.” hükmü, “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Yapım yönteminin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır…” açıklaması, Aynı Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz. Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır. … İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur. İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel birim fiyatların yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış birim fiyatlar kullanılabilir. 45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel rayiçlerin yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış rayiçler kullanılabilir. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. 45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir. … 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması yer almaktadır. Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Mut Mersin Doğal Gaz Boru Hattı Projesi Yapım İşi b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Yaklaşık 168.085,00 metre (eğik) uzunluğunda 40" çaplı doğal gaz çelik boru hattı sistemi, 1 adet 40" Pig Alıcı Atıcı İstasyonu ve İstasyon Vanası, 1 adet 40" Pig Alıcı Atıcı İstasyonu, 5 adet 40" Hat Vanası yapım işleri ile ilgili malzeme temini (İdare’ce sağlanacak 40" hat boruları ile 40" istasyon boruları hariç), tesis ve inşa işleridir. Mut-Mersin Doğal Gaz Boru Hattı Yapım İşi Projesi başlıca; • Mevcut 20” çapındaki Mut pig istasyonu içerisindeki kepten bağlantıyı sağlamak üzere gerçekleştirilecek soğuk kesme operasyonu, operasyon sonrası 20”x40” redüksiyon tee imalatı ve 40” Take-off vanası imalatı devamında ise 40”x48” çapında pig atıcı-alıcı istasyonu (Mut Pig Alıcı-Atıcı İstasyonu ve Take-off Vanası) kurulumu ile başlayarak (Mut-Mersin Doğal Gaz Boru Hattının KP 0+000 noktası olarak kabul edilecektir.) • Yaklaşık KP 26+857 (yatay mesafe) noktasında inşa edilecek 40” hat vanası İstasyonu (Dereköy Hat Vanası İstasyonu), • Yaklaşık KP 54+118 (yatay mesafe) noktasında inşa edilecek 40” hat vanası İstasyonu (Kırobası Hat Vanası İstasyonu), • Yaklaşık KP 80+007 (yatay mesafe) noktasında inşa edilecek 40” hat vanası İstasyonu (Küstülü Hat Vanası İstasyonu), • Yaklaşık KP 111+435 (yatay mesafe) noktasında inşa edilecek 40” hat vanası İstasyonu (Yeşildere Hat Vanası İstasyonu), • Yaklaşık KP 141+234 (yatay mesafe) noktasında inşa edilecek 40” hat vanası İstasyonu (Çavak Hat Vanası İstasyonu), • Yaklaşık KP 165+970 (yatay mesafe) noktasında 40’’x48” çapında bir (1) adet pig atıcı-alıcı (Mersin Pig Alıcı-Atıcı İstasyonu) ve çıkışında 40” kepe soğuk kesme bağlantısı ile son bulacak olan, malzeme temini, tesis ve inşa işlerinden oluşan yaklaşık 168+085 metre (eğik mesafe) uzunluğunda 40’’ çapında yüksek basınçlı doğal gaz çelik boru hattı sisteminden oluşmaktadır. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Mersin İli” düzenlemesine, Aynı Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır…” düzenlemesine, “Tekliflerin açılması ve değerlendirilmesi” başlıklı 29’uncu maddesinde “29.1. Teklifler, ihale komisyonu tarafından ihale tarih ve saatinde EKAP’ta açılır. Yaklaşık maliyet tutarı ile teklif verenler ve teklif fiyatları isteklilerin erişimine açılır. 29.2. Bu aşamada, isteklilerin geçici teminatlarının uygun olup olmadığı ve EKAP üzerinden yapılan sorgulamalara göre; ihale tarihi itibarıyla ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı ile kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Yabancı isteklilerin; ihale tarihi itibarıyla kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunup bulunmadığına yönelik kontrol Türkiye’deki borçları yönünden yapılır, kendi ülkelerinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunup bulunmadığına ilişkin kontrol ise sözleşmenin imzalanması aşamasında gerçekleştirilir. İlgisine göre yaklaşık maliyet tutarı, teklif verenler, teklif fiyatları ve açılamayan teklifler ile yapılan diğer işlemlere ilişkin hususlar tutanağa bağlanır ve bu tutanak isteklilere bildirilir. 29.3. Teklifler açıldıktan sonra 29.2 nci madde kapsamında uygun bulunmayan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. 29.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 29.5. 29.3 üncü ve 29.4 üncü maddelere göre uygun olduğu anlaşılan tekliflerden, ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülenlerin değerlendirilmesine geçilir. Aşırı düşük teklif açıklaması istenen ihalelerde, aşırı düşük tekliflerin tamamı değerlendirilir. 29.6. Değerlendirme işlemi, bu Şartname düzenlemeleri çerçevesinde ihaleye katılım belgesine aktarılan bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. İhaleye katılım belgesine aktarılan bilgi ve belgelerden; entegrasyonlar aracılığıyla veya EKAP ya da diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden erişilebilenlerin teyit işlemi gerçekleştirilir. İhaleye katılım belgesine aktarılan belgelerden belirtilen yöntemlerle teyit edilemeyenler bu haliyle değerlendirmeye esas alınır ve ihtiyaç duyulması hali hariç bu belgelerin fiziki olarak sunulması istenmez. 29.7. İhale komisyonu Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar ve aşırı düşük teklifleri 31 inci maddeye göre değerlendirir. 29.8. Aşırı düşük teklif açıklamaları, 29.5 inci ve 29.6 ncı maddelere göre yapılan teklif değerlendirmesi sonucunda teklifi geçerli olduğu tespit edilen isteklilerden istenir. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları EKAP üzerinden e-imza ile imzalanmak suretiyle gönderilir. Aşırı düşük teklif açıklamalarını EKAP üzerinden sunmayan veya sunduğu açıklamaları uygun bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. Açıklama kapsamında yüklenen belgeler bu haliyle değerlendirmeye esas alınır ve ihtiyaç duyulması hali hariç bu belgelerin fiziki olarak sunulması istenmez. Fiziki olarak sunulması istenilen belgeleri verilen makul süre içinde sunmayan veya belgelerin sunuluş şekline aykırı sunan istekliler ile yüklenen belgelerden farklı bir belge sunan isteklilerin teklifleri reddedilerek geçici teminatları gelir kaydedilir. 29.9. Numune/demonstrasyon istenen ihalelerde numune/demonstrasyon değerlendirmesi ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci olması öngörülen teklifler için yapılır. Numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. 29.10. Değerlendirme işlemlerine, ekonomik açıdan en avantajlı teklif ile belirlenecek ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif tespit edilinceye kadar devam edilir. 29.11. Tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamadığı anlaşılan istekliler ile numune/demonstrasyon değerlendirmesi başarısız sonuçlanan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu tekliflerin değerlendirme dışı bırakılma gerekçeleri tutanağa bağlanır. 29.12. 29.6 ncı madde kapsamında fiziki olarak sunulması istenen belgeleri, verilen makul süre içinde sunmayan veya belgelerin sunuluş şekline aykırı sunan istekliler ile yüklenen belgelerden farklı bir belge sunan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. 29.13. 29.9 uncu madde kapsamında numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi ile 29.12 nci maddede sayılan fiiller, ihale kararını etkileyecek davranış olarak kabul edilir ve bu davranışlarda bulunan istekliler hakkında Kanunun 17 nci madde hükümleri uygulanır.” düzenlemesine, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesine, Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İşin kapsamı 33.1.1. Birim fiyat teklif cetvelinde ana kalemler halinde listelenen ve teknik şartnamede ayrıntıları belirtilen işler; ihale dokümanında bulunan boru hattı projelerine ait verilerin proje mahalinde incelenerek teknik kriterler, şartname ve standartlar doğrultusunda ihtiyaç olması durumunda gerekli revizyonları İdareden onay almak suretiyle yapılmasını, malzeme ve ekipmanın tedarik edilmesini, montajını ve ilgili inşaat faaliyetlerini, işletmeye almayı ve kesin kabule kadar hatalardan kaynaklanan onarım ve bakım işlerini kapsar. 33.1.2. İşlerin kapsamının tanımı ve işler, şartnamede, çizimlerde ve diğer ilgili belgelerde ayrıntılı bir şekilde tanımlanmaktadır. 33.1.3. Yüklenici, geçici ya da daimi olarak işlerin yapılması için gereken tüm işçi, malzeme ve Yüklenici Ekipmanını Sözleşmede gerekliliği belirtilen şekilde sağlayacaktır. Ayrıca yüklenici, sözleşmede idareye ve yapı denetim görevlisine ait olduğu açıkça belirtilen sorumlulukların dışında, işlerin gerçekleştirilmesi için gerekecek tüm hizmet, işlem vb. hususlardan sorumlu olacaktır. 33.1.4. Sözleşme Tasarısı Madde 33.10 da yer alan hizmetler Yüklenicinin sorumluluğunda olacaktır. 33.1.5. Yüklenici bu işle ilgili olarak yaptıracağı taşıma işlerinde 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununa ve Karayolu Taşıma Yönetmeliğine uyacaktır. … 33.20. Şantiye sahasına getirilen boruların stok sahasına "4-NGTL-00-GN-P-002-5140 Boruların Taşınması, Depolanması ve Nakli Şartnamesi" ne uygun olarak taşınması ve istiflenmesi Yüklenici'nin sorumluğundadır. İşin Kapsamı (Özel Teknik Şartname) ekinde ''Boru Teslimi İle İlgili Termin Programı?nda özellikleri belirtilen çelik hat boruları İDARE tarafından verilecek olup; İşin Kapsamı (Özel Teknik Şartname) ekinde belirtilen Boru Teslimi İle İlgili Termin Programı'na göre Yükleniciye teslim edilecektir. Yüklenici, kendi kuracağı stok sahasında/sahalarında araç üzerinde teslim alacağı çelik hat borularının; araçtan indirilmesi, boru stok sahasına kadar uygun bir şekilde taşınması, söz konusu sahada stoklanması, istiflenmesi ve imalat aşamasında boru stok sahasından taşınması için gerekli her türlü işi gerçekleştirmekle yükümlü olacaktır. İdare tarafından temin edilecek hat borularının, stok sahalarına tesliminde termin programına göre gecikme olması halinde Yüklenici bu gecikme nedeni ile herhangi bir iş kaybı, bekleme vb. isimler altında herhangi bir ilave ücret talebinde bulunmayacak, ancak gecikilen süre ile ilgili süre uzatımı talep edebilecektir. Yüklenici, yer tesliminden en geç 20 (Yirmi) gün sonra boru hattı için boru stok sahasını İdareye bildirecektir. Stok sahasının zamanında bildirilmemesi durumunda gecikilen her gün için Sözleşme bedelinin binde bir (% 0,1) oranındaki bedel ilk hakedişinden emanete alınacak, ancak emanete alınan bu bedel Master plandaki diğer aktivitelerden farklı olarak Sözleşme ekinde verilen boru termin programındaki süre sonunda serbest bırakılacaktır. Ayrıca Yüklenici Boru Teslim termin Programı'na uygun olarak boruları teslim almaması durumunda, teslim alınmayan boruların tonu başına 10,00 TL (On Türk Lirası) ceza Yüklenicinin ilk hakedişinden kesilecektir. Doğal Gaz Boru Hattı için, İdare tarafından temin edilerek Yükleniciye teslim edilecek hat borularının kesin metrajları, Yüklenici tarafından Master İş Programı?nda belirtilen süre içerisinde yapılacak "Tasarım ve Mühendislik Verilerinin Sahaya Uygulanabilirliğinin Kontrolü" çalışması neticesinde % 0,3 oranında zayiat payı ilave edilerek İdare'nin onayına sunulacaktır. Bahse konu süre içerisinde kesin boru metrajları sunulmadığı taktirde Sözleşmede belirtilen metraja ilave olarak talep edilecek boruların nakliyesi Yükleniciye ait olacaktır. Yüklenici'nin belirlediği hat borusu kesin metrajlarına göre İdare tarafından temin edilen hat borusu ile ilgili olarak: İşin sonunda As-Built ölçümler ve log-book üzerinden belirlenen kesin metrajlara göre boru artması halinde; uzunluğu 6 metrenin üzerindeki borular İdare tarafından teslim alınacak olup, teslim alınan boruların iç yüzeylerinin ''4-NGTL-00-GN-P-002-5425 Hat Boruları İç Yüzeylerinin Epoksi Boya İle Boyanması Şartnamesi''ne göre boyatılması ve bu boruların ''4-NGTL-00-GN-P-002-5140 Boruların Taşınması, Depolanması ve Nakli Şartnamesi''ne uygun olarak İdare tarafından gösterilecek stok sahasına (Geçici Kabul Eksiklikleri tamamlanma tarihine kadar) taşınması ve istiflenmesi Yüklenici'nin sorumluğundadır…" düzenlemesine, İş Kalemleri Yapısı Tarifleri (İKY Tarifleri) belgesinin “İKY 303 Boruların İndirilmesi, Taşınması ve Dizilmesi” başlıklı maddesinde “Sargılı borularda istiflenme, önceden düzeltilmiş ve elenmiş toprak veya kum serilmiş sahada, izolenin zedelenmesini önleyecek yükseklikte kum torbaları üzerinde yapılacaktır. Sargılı borular; boruda ezilme, çatlama olmayacak ve özellikle kaynak ağzı ve izole hasarlanmayacak şekilde yüklenecek, boşaltılacak ve stoklanacaktır. Borular Yüklenici tarafından sağlanacak su geçirmez kapaklarla korunacaktır. Borular düz bir alanda, zemin ile boru arası iyi bir biçimde korunacak şekilde istiflenecektir. Boru kümeleri devrilmeye karşı emin bir hale getirilecektir. Bu iş kalemi kapsamında yapılacak işlerde “4-NGTL-0-GN-P-002-5140 BORULARIN TAŞINMASI, DEPOLANMASI VE NAKLİ ŞARTNAMESİ” dikkate alınacaktır. İKY 303.1 BORULARIN İNDİRİLMESİ VE İSTİFLENMESİ Yüklenici, temin edilen çelik hat borularının boru stok sahasına kadar uygun bir şekilde taşınması, araçtan indirilmesi, söz konusu sahada stoklanması işlerini bu iş kalemi kapsamında gerçekleştirecektir. İKY 303.2 BORULARIN STOK SAHASINDAN YÜKLENMESİ VE GÜZERGÂHA TAŞINMASI Yüklenici, stok sahasında istiflenmiş boruların tekrar yüklemesini yaparak imalat aşamasında stok sahasından güzergaha taşıma işlerini gerçekleştirecektir. İKY 303.3 HAT BORULARININ DİZİLMESİ Yüklenici hat borusunu boru istif yeri ve stok sahasından şantiyeye taşıdıktan sonra, boruları güzergâh boyunca dizecektir. İşin sonunda As-Built çizimler ve log-book üzerinden belirlenen kesin metrajlara göre boru artması halinde; uzunluğu 6 metrenin üzerindeki borular İdare tarafından teslim alınacak olup, teslim alınan boruların iç yüzeylerinin ‘’4-NGTL-00-GN-P-002-5425 Hat Boruları İç Yüzeylerinin Epoksi Boya İle Boyanması Şartnamesi ’ne göre boyatılması ve bu boruların ‘’4- NGTL-00-GN-P-002-5140 Boruların Taşınması, Depolanması ve Nakli Şartnamesi’ ’ne uygun olarak İdare tarafından gösterilecek stok sahasına taşınması, gerekirse stok sahasının tesviyesi ve istiflenmesi Yüklenici’nin sorumluluğundadır. Yüklenici tarafından İdare’ye teslim edilecek tüm borular orijinal kaynak ağızlı ya da kaynak ağzı açılmış şekilde teslim edilecektir.” düzenlemesine, “İKY 402.3 Tahribatsız Muayene” başlıklı maddesinde “Yüklenici, kaynak işleri kapsamında tüm kaynakların %100 tahribatsız muayenelerini yerine getirecektir. Tamir işlemi gören kaynaklar için ayrıca tahribatsız muayene ücreti ödenmeyecektir.” düzenlemesine, “İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu” başlıklı maddesinde “Yüklenici, bu iş kalemi kapsamında hat vana istasyonları için vana grubunun teminini ihale dokümanları doğrultusunda gerçekleştirecektir. Yüklenici tarafından temin ve tesis edilecek vana grupları ilgili tipik çizimlerde de belirtilen ana hat vanasını, by pass hatları üzerindeki vanaları ve vent vanalarını içermektedir. Hat vanası malzeme temini alt kalemleri olan vana grubu, Birim Fiyat Teklif Cetvelinde her bir istasyonda tek bir adet olarak gösterilmiş olup ilgili tipik çiziminde gösterilen tüm malzemeleri kapsamaktadır. Bütün vanalar trunnion tip ve full bore olacaktır. 2 inç ’den küçük vanalar ANSI 1500 class olacaktır. Yer üstü vanaların drainleri vananın altından dik bir şekilde verilmeyecek, uygun bir şekilde yönlendirilecektir. Proje için üretilecek vanaların puplu üretilmesi halinde puplar API5L PSL2 şartlarına uygun olacaktır. Yer altı vanalarında kullanılacak puplar izolasyonlu olacaktır. Gresörlük ve gresörlük kapakları paslanmaz çelikten imal edilmiş olacak ve boyanmayacaktır. Ayrıca bu iş kalemi kapsamında (1 adet) 12 kg lık kuru kimyevi yangın tüpleri temin ve tesis edilecektir.” düzenlemesine, Boruların Taşınması, Depolanması ve Nakli Şartnamesi’nin “Boruların Nakliyesi” başlıklı 6’ncı maddesine “6.1. GENEL HÜKÜMLER 6.1.1. Boruların nakledilmesi (Karayolu, Demiryolu ya da Denizyolu) ilgili mevzuata uygun olarak yapılacak, bu konudaki tüm sorumluluk Yüklenici’ye ait olacaktır. 6.1.2. Yüklenici, nakliye sırasında boruların ve boru kaplamalarının hasar görmeden nakledilmesi için gerekli tüm tedbirleri almaktan ve meydana gelen zararları tazmin etmekten sorumludur. 6.1.3. Borular, nakil araçlarına yüklenirken nakil vasıtasına istifleme şekli ve miktarı borulara ve boru kaplamalarına zarar vermeyecektir. 6.1.4. Boru uçlarının nakliye sırasında zarar görmemesi için boru uçları, metal çember ya da plastik kapaklarla kapatılacaktır. 6.1.5. Borular nakil aracına en az 3 bölgeden plastik veya bez kayışlar kullanılarak bağlanacak, bağlama için metal zincir, çıplak çelik halat ve bunlara benzer kaplamayı zedeliyecek bağlama elemanları kullanılamayacaktır. Eğer metal zincir, çelik halat vb. kullanılmak zorunda kalınırsa, Boruya veya kaplamaya verilmesi muhtemel zararı önlemek için yeterince sağlam ve uygun malzeme ile yastıklama yapılacaktır. 6.1.6. Nakliye sırasında çelik boruların üzerine başka hiçbir kargo yüklenmeyecektir. 6.2. KARA YOLU İLE NAKLİYE 6.2.1. Boruların karayolu (Kamyon, Treyler, vb.) ile taşınması, API RP 5LT standardına uygun olacaktır. 6.2.2. Boruların karayolu ile taşınması, yürürlükteki yasa ve kurallara (Trafik kuralları, karayolları tüzüğü, vb.) uygun olarak yapılacaktır. 6.2.3. Taşınacak borular, İdare tarafından onaylanmış kalite planındaki istif şekline göre yüklenecek, nakliye sırasında (Sarsıntı, ani fren, savrulma, vb. gibi etkiler nedeni ile) düşmemesi için boruya ve kaplamasına zarar vermeyecek şekilde nakil aracına bağlanacaktır. Taşıma sırasında boyları kısa olan borular üste konulacak ve diğer bağlantılardan bağımsız olarak en kısa borunun sonuna yakın bir yerden de bağlanacaktır. 6.2.4. Boruların, ani fren etkisiyle öne kaymasını önlemek için taşıma platformunun ön tarafında şaseye bağlı bir başlık olacaktır. Bu başlık taşınan yükün ağırlığının en az yarısına dayanabilecek mukavemette olacak ve yükleme sırasında boru uçları bu başlığa mümkün olduğu kadar yaklaştırılmış olacaktır. 6.2.5. Boruların arkaya doğru kayma ihtimalinin olduğu durumlarda, kaymayı engellemek için kanca ve askı (Halat, vb.) kullanılarak boru uçlarından (Kaynak ağzına zarar vermeyecek şekilde) şaseye bağlanacaktır. 6.2.6. Boruları taşıyan treyler veya kamyonlar, taş, kum, tuzlu su, vb. maddelerin fırlatılarak boru veya kaplamaya zarar verilmesini önlemek için çamurluklara sahip olacaktır. Özellikle kış aylarında, buzlanmaya karşı yapılan tuzlamadan kaynaklanan tuzlu suyun boru veya kaplamaya zarar vermesini önleyici ilave tedbirler alınacaktır. 6.2.7. Gerekli hallerde yükleme özel traversler kullanılarak yapılacaktır. İdare’nin özel travers kullanılarak taşıma yapılmasını isteme hakkı saklıdır. Bu durumda traverslerin tipi, sayısı ve dağılımı, boru veya kaplama malzemesinin zarar görmemesini sağlayacak nitelikte olacaktır. 6.2.8. Tüm traverslerin boru ile teması, en az 10 mm kalınlığında, sertliği boru kaplama malzemesinin sertliğinden fazla olmayan bir malzeme kullanılarak kesilecektir. 6.2.9. Treyler veya kamyonların yan destek ve ya kapaklarının kullanılması halinde, buralarda boru kaplamasına zarar vermemesi için en az 10 mm kalınlığında sertliği boru kaplama malzemesinin sertliğinden fazla olmayan bir malzeme ile kaplanacaktır. 6.3. DEMİR YOLU İLE NAKLİYE 6.3.1. Boruların demiryolu ile taşınması, API RP 5L1 standardına uygun olacaktır. 6.3.2. Taşınacak boruların vagonlara yüklenmesi, İdare tarafından onaylanmış kalite planındaki istif şekline göre yapılacaktır. 6.3.3. Vagonların boruya temas eden travers ve yan desteklerinin temas yüzeyleri, boru kaplamasının zarar görmemesi için en az 10 mm kalınlığında sertliği boru kaplama malzemesinin sertliğinden fazla olmayan bir malzeme ile kaplanacaktır. 6.4. DENİZ YOLU İLE NAKLİYE 6.4.1. Boruların denizyolu ile taşınması, API RP 5LW standardına uygun olacaktır. 6.4.2. Deniz yolu ile taşınacak boruların gemilere yüklenmesi, İdare tarafından onaylanmış kalite planındaki istif şekline göre yapılacaktır. 6.4.3. Borular geminin kargo bölümüne yüklenirken ya da buradan boşaltılırken yatay konumda olacaktır. Bu nedenle kargo bölümü ağızları borunun yatay konumda elleçlenmesine imkân verecek şekilde olacaktır. Borular güverte üstünde taşınmayacaktır. 6.4.4. Taşıma veya elleçleme sırasında borulara deniz suyunun temas etmemesi için gerekli tedbirler alınacaktır. 6.4.5. Boruların yüklendiği kargo bölümünde, borulara mekanik veya kimyasal nitelikte zarar vermesi muhtemel hiçbir malzeme bulunmayacaktır. 6.4.6. Borular hiçbir durumda geminin tabanı veya yan duvarları ile direkt temas halinde olmayacaktır. Maksimum 2 m’lik bir mesafede, en az 40 mm x 200 mm boyutlarında yumuşak bir tahta gemi tabanı ve yan duvarlarına yerleştirilmiş olacaktır. 6.4.7. Boruların kaymaması ve yuvarlanmaması (Her yönde) için gerekli emniyet tedbirleri alınacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir. İhale dokümanında yer verilen bilgilerden itirazen şikâyet başvurusuna konu ihalenin doğalgaz boru hattı yapım işi olduğu, isteklilerce tekliflerin her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden sunulacağı; ihalenin, teklif bedeli sınır değerin altında kalan isteklilerden 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesine göre aşırı düşük teklif açıklaması istenilerek sonuçlandırılacağı anlaşılmaktadır. İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasında yer alan belgeler ile Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) veri tabanında kayıtlı bilgiler kapsamında yapılan incelemede; İhale komisyonunun 09.03.2026 tarihli kararı ile Yüksel İnşaat A.Ş. - Tek-İmaş İş Makinaları Müteahhitlik Madencilik Mühendislik San. ve Tic. A.Ş. - Megaron İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmesinin akabinde Mbd İnş. San. ve Tic. A.Ş. - Setyol San. Tes. İm. Mak. İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, Kamu İhale Kurulu'nun 22.04.2026 tarih ve 2026/UY.I-1173 sayılı kararı ile “… idare tarafından teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere gönderilen ve başvuruya konu hususa ilişkin olarak yapılacak tespitlerin esasını oluşturan aşırı düşük teklif sorgulama talebine ilişkin yazıda, açıklama istenilecek iş kalemlerine ve açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdilerine yer verilmediği, poz numarası “Özel” olarak belirtilen analiz formatlarının genel nitelikte olduğu ve detay içermediği, mevcut durumda teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen istekliler tarafından mevzuata uygun şekilde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasına ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesine imkân bulunmadığı …” gerekçesiyle sınır değerin altında teklif veren istekliden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiğine karar verildiği, Bunun üzerine idarece EKAP üzerinden gönderilen 15.05.2026 tarihli ve “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu tebligat ile Yüksel İnşaat A.Ş. - Tek-İmaş İş Makinaları Müteahhitlik Madencilik Mühendislik San. ve Tic. A.Ş. - Megaron İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’ndan yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, bahse konu tebligatın ekinde, açıklanması istenen iş kalemlerine ait analizler ile bu analizlerdeki açıklanması istenmeyen girdilerin yer aldığı, Anılan istekli tarafından sunulan açıklamanın uygun bulunarak ihale komisyonunun 05.06.2026 tarihli kararı ile bu isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi; başvuru sahibi Mbd İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Setyol Sanayi Tesisleri İmalat Makina İnş. Taah. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir. İhale dokümanı ve ihale işlem dosyasında yer alan diğer belgeler itirazen şikâyet başvurusuna konu hususlar bakımından tetkik edildiğinde; Birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen itirazen şikâyet başvurusuna konu ihalenin birim fiyat teklif cetvelinde 158 adet iş kalemi/iş grubunun yer aldığı, EKAP’ta kayıtlı yaklaşık maliyet hesap cetvelinde de bu 158 adet iş kaleminin miktar, birim fiyat ve tutar bilgileri ile yaklaşık maliyeti oluşturan toplam tutarın bulunduğu, ayrıca ihale dokümanı içerisinde yer alan İş Kalemleri Yapısı Tarifleri (İKY Tarifleri) belgesinde söz konusu iş kalemlerinin tanımlandığı, Yine ihale dokümanı içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 16 adet iş kalemine ait analiz formatının bulunduğu, bu analizlerde ilgili iş kaleminin numarası, adı ve miktarının yer aldığı, analiz girdilerinin ayrıntılarının bulunmadığı, poz numaralarının ise “özel” olarak belirtildiği; Sözleşme Tasarısı’nın 33’üncü maddesi ile İKY Tarifleri belgesinde bahse konu iş kalemlerinden bazılarında (örneğin İKY 303.2 numaralı iş kalemi) nakliye işlerinin de yüklenici tarafından gerçekleştirileceğinin düzenlendiği, Başvuruya konu yapım işine yönelik teknik şartnamelerin ihale dokümanı içerisinde yer aldığı; bunlara ek olarak işin teknik ayrıntılarını kapsayan jeolojik etüt raporu, projeler, metraj tablosu, birim fiyat tarifleri vb. belgelerin de ihale dokümanına dâhil edildiği, “İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu” iş kaleminin birim fiyat tarifinde ana hat vanası, by pass hatları üzerindeki vanalar, vent vanaları ve 12 kilogramlık kuru kimyevi yangın tüpünün temininin bulunduğu saptanmıştır. 15.05.2026 tarihli ve “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazının ekinde yer alan belgeler incelendiğinde; Açıklanması istenen iş kalemlerinden 14 tanesinde analiz girdilerinin malzeme, işçilik, makine gibi girdi cinslerine ayrıştırılarak belirtildiği; 2 tanesinde (İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu ile İKY 402.3 Tahribatsız Muayene) ise analiz girdilerinin bulunmadığı, analiz girdisi olarak özel poz olduğu belirtilerek iş kalemlerinin ismine yer verildiği, “İKY 301 Güzergâh Açma ve Tesviye” iş kalemindeki açıklanması istenen analiz girdileri arasında “10.110.1003 Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı (K)” girdisinin yer aldığı, ayrıca “İKY 303.2 Boruların Stok Sahasından Yüklenmesi ve Güzergâha Taşınması” iş kaleminin birim fiyat tarifinden, bu iş kaleminin kapsamında nakliye giderinin de bulunduğu görülmüştür. Aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına yönelik başvurularda, idare tarafından gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususu öncelikli olarak incelenmekte; idarenin gerçekleştirdiği işlemlerde aykırılık tespiti hâlinde istekliler tarafından sunulan açıklamalar bakımından iddia konusu diğer hususlar hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamaktadır. Zira Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler üzerinden isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi, ihale sürecinin hatalı olarak devam etmesine neden olmakta, ayrıca yapılan açıklamaların mevzuata uygunluğu bakımından doğru bir değerlendirme yapılmasına da engel olmaktadır. Yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarından; Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranının tespit edilmesi gerektiği, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranlarının kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenmesi gerektiği, ihale komisyonunca, “sıralı iş kalemleri/grupları listesi”ne göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi gerektiği, bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için ise sorgulama yapılmaması gerektiği, Ayrıca “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için (işçilik girdileri hariç) isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmemesi gerektiği, Bununla birlikte tutarı, kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda %15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirlenmesi, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmemesi, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi gerektiği, Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer alması istenen “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerektiği, Aşırı düşük teklif sorgulama yazısında ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafelerin belirtileceği, nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerektiği, Diğer yandan, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanmış ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için, bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde bulunması gerektiği, İsteklilerce, teklifleri kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlanacak analizlerde ise, açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dâhil analizlerini oluşturan tüm girdilerin gösterileceği, sunulacak analizlerin idarece verilen analiz formatlarına uygun olması gerektiği, aksi takdirde analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya Teknik Şartname’ye uygun olmayan açıklamaları sunan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede, ihale dokümanı içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 16 adet iş kalemine ait analiz formatının bulunduğu, söz konusu iş kalemlerinin özel iş kalemi niteliğinde olduğu, İş Kalemleri Yapısı Tarifleri (İKY Tarifleri) belgesinde bahse konu iş kalemlerinin tanımlandığı, işe ait teknik şartnamelerin ihale dokümanı içerisinde yer aldığı, bunlara ek olarak işin teknik ayrıntılarını kapsayan jeolojik etüt raporu, projeler, metraj tablosu, birim fiyat tarifleri vb. belgelerin de ihale dokümanına dâhil edildiği, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde başvuruya konu yapım işine ait 158 adet iş kaleminin miktar, birim fiyat ve tutar bilgileri ile iş kalemlerinin toplam tutarının bulunduğu tespit edilmiş olup Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.4’üncü maddesi gereğince kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerektiği, dolayısıyla özel poz niteliğinde olan ve açıklama istenilen iş kalemi olarak belirlenen 16 adet iş kalemine ait analiz formatının aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde isteklilere gönderilmesinin mevzuata aykırılık oluşturmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının bu kısmı yerinde görülmemiştir. Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesi gereğince, aşırı düşük tekliflerin açıklanmasına ilişkin yazıda malzeme ocağı gibi ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin olan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafelerin belirtilmesi gerektiği, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin olmayan taşımalar (ihale kapsamında temin edilecek boruların taşınması gibi) için mesafe belirtme zorunluluğu bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle de yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte yukarıda yer verilen tespitler ve ilgili mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; İdarece bazı iş kalemleri/grupları içerisinde maliyet unsuru olarak öngörülen nakliye giderlerinin, aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekindeki analiz formatlarında açık, net ve tereddüde yer vermeyecek şekilde gösterilmediği, Diğer taraftan “İKY 403.1.1 Hat Vana Grubu” iş kaleminin birim fiyat tarifinden, bu iş kalemi kapsamında farklı türde malzemelerin (ana hat vanası, by pass hatları üzerindeki vanalar, vent vanaları ve kuru kimyevi yangın tüpü) temininin bulunduğu anlaşılmakla birlikte aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekindeki analiz formatında analiz girdisi olarak yalnızca iş kaleminin ismine yer verildiği, girdilerin belirtilmediği, Bu nedenlerle, teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen istekli tarafından mevzuata uygun şekilde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasına ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesine imkân bulunmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla, idarece içerisinde nakliye bileşeni barındıran iş kalemlerinin analiz formatının, nakliye girdileri de dikkate alınarak oluşturulması ve açıklama istenilecek iş kalemlerine ait analizlerin, temel girdilere kadar ayrıştırılarak yapılması gerekmektedir. Bu çerçevede, a) “Sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi, b) Açıklama istenilecek iş kalemlerine ait birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak yapılması, c) İş kalemlerine ait analizlerde aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının toplanması (örneğin aynı iş kalemi analizi içerisinde yer alan tüm mazot girdilerinin toplanması), ç) Yukarıdaki işlemlerden sonra Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmesi, d) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre aynı girdinin birden fazla iş kalemi analizinde yer alması hâlinde, bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi (örneğin mazot girdisinin birden fazla iş kalemi analizinde yer alması durumunda, bu iş kalemleri analizlerinden en az birinde mazot girdisinin oranı söz konusu analiz toplamının %3’ünün üstünde ise açıklama istenilmesi), e) Açıklama istenilecek iş kalemlerinin tümüne ilişkin olarak tek bir açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin hazırlanması, Hazırlanan açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi ile birlikte temel girdilerin (malzeme, makine, işçilik, nakliye ve diğer) cins ve miktarlarının gösterildiği, açıklama istenilecek iş kalemlerine ait analiz formatlarının sınır değerin altında teklif veren istekliye gönderilerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 258.810,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması hâlinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, teklif fiyatı sınır değerin altında olan istekliden yukarıdaki açıklamalara uygun şekilde yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi hâlinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.