KİK Kararı 2026/UH.I-2242

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/033 Gündem No: 39 Karar Tarihi: 26.08.2026 Karar No: 2026/UH.I-2242 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Baki Tut , İHALEYİ YAPAN İDARE: Mardin İl Sağlık Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/1004739 İhale Kayıt Numaralı “ Mardin, Kızıltepe, Nusaybin ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinin İhtiyacı Olan 12 Aylık Diş Protez Hizmet Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Mardin İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 21.07.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Mardin, Kızıltepe, Nusaybin ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinin İhtiyacı Olan 12 Aylık Diş Protez Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Baki Tut ’un 04.08.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.08.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.08.2026 tarih ve 222821 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.08.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2043 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 2. kısmında ihale üzerinde bırakılan İnci Diş Protez Laboratuvarı Sanayi Ticaret Limited Şirketi, Bekir Dönmez İş Ortaklığı'nın teklif fiyatının aşırı düşük olduğu, idarece kamu ihale kanununun 38'inci maddesine istinaden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ancak sunulan açıklamanın ihale dokümanına ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine aykırı olduğu, bu hususta idareye sunulan aşırı düşük maliyet bileşenlerinin Kanun’un 38’inci ve Tebliğin 79’uncu maddesine uygun düzenlenmediği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Verilen hizmetin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.…” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Mardin, Kızıltepe, Nusaybin ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinin İhtiyacı olan 12 Aylık Diş Protez Hizmet Alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Mardin, Kızıltepe, Nusaybin ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinin İhtiyacı olan 12 Aylık Diş Protez Hizmet Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Mardin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Nusaybin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Kızıltepe Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, Demonstrasyon giderleri, işçilik ücretleri, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tümüm isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir. Mardin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde ( Diş Protez Hizmetleri ) çalışacak personellerin (Brüt Asgari + yol + yemek) Çalıştırılacak personel sayısı:5 Nusaybin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde çalışacak personellerin (Brüt Asgari + yol + yemek) Çalıştırılacak personel sayısı:4 Kızıltepe Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde çalışacak personellerin (Brüt Asgari + yol + yemek) Çalıştırılacak personel sayısı:4 Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezinde ( Diş Protez Hizmetleri ) çalışacak personellerin (Brüt Asgari + yol + yemek) Çalıştırılacak personel sayısı:5 a) Yemek Giderleri Mardin, Nusaybin Kızıltepe ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinde görev yapacak olan personellerin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından nakdi olarak karşılanacaktır. Yemek bedelleri aylık toplam 22 gün esas alınmak üzere, Günlük brüt 123,00 TL tutar üzerinden nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterilecektir. b) Yol Giderleri Yüklenici sözleşme süresince; Mardin, Nusaybin, Kızıltepe ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinde Çalıştırılacak olan personeller için aylık 22 gün üzerinden günlük brüt 80,00 TL yol bedelini nakdi olarak ödeyecek ve işçilerin ücret bordrosunda gösterecektir. 25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. 2,25.” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalenin şikayete konu 2’nci kısmına 4 isteklinin teklif sunduğu, teklifi geçerli kabul edilen ve sınır değerin altındaki istekli olan İnci Çok Amaçlı Diş Protez Laboratuvarı San. Tic. Ltd.Şti-Bekir Dönmez İş Ortaklığı’ndan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve söz konusu iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun kabul edilerek anılan isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlendiği ve ihalenin üzerinde bırakıldığı ekonomik açıdan en avantajlı ikinci telif sahibi olarak ise başvuru sahibi olan Baki Tut’un belirlendiği anlaşılmıştır. Teklifi sınır değerin altında olan söz konusu istekliye 22.07.2026 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazıda “ Mardin, Kızıltepe, Nusaybin ve Midyat Ağız ve Diş Sağlığı Merkezlerinin ihtiyacı olan 12 aylık Diş Protez Hizmet Alımı ihalesinin (2.kısım Nusaybin Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi) kısmında 20.07.2026 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 28.07.2026 tarihi saat 18:00’a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle idaremize göndermeniz gerekmektedir… Açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri: Aşırı düşük teklif açıklamaları 29.5’inci ve 29.6’ncı maddelere göre yapılan teklif değerlendirmesi sonucunda teklifi geçerli olduğu tespit edilen isteklilerden istenir. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları EKAP üzerinden e-imza ile imzalanmak suretiyle gönderilir. Aşırı düşük tekl 2.kısım Nusaybin Ağız ve Diş sağlığı Merkezi).” bilgisine yer verildiği anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; inceleme konusu hizmet alımı ihalesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olmak üzere, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği anlaşılmaktadır. Aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde sadece açıklamanın belirli tarih ve saatte gönderilmesi talebinde bulunulduğu ancak hiçbir maliyet unsuruna yer verilmediği, diğer bir anlatımla söz konusu yazıda hangi bileşenlerin açıklamaya konu edileceğine ve mevzuata uygun belgelendirileceğine ilişkin belirsizlik bulunduğu, idare tarafından isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin bu doğrultuda ifade edilmesinin ve önemli teklif bileşenlerinin bu şekilde belirlenmesinin aşırı düşük teklif açıklamasının hazırlanması, değerlendirilmesi ve incelenmesine olanak tanımadığı, Dolayısıyla aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklinin yapacağı açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin açık ve net bir şekilde istekliyi tereddüde düşürmeyecek şekilde belirtilmediği, bu itibarla aşırı düşük teklif açıklamasının sağlıklı yapılabilmesi ve tekliflerin eşit şartlarda değerlendirilebilmesi için idarece ihale dokümanında yer alan teklif bileşenleri içerisinden önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek doğrultuda açık ve net bir şekilde belirtilmesi suretiyle teklifi sınır değerin altında olan geçerli teklif sahibi istekliden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır. Yapılan incelemede ihalenin itirazen şikâyete konu 2’nci kısmının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 129.385,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 194.085,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 64.700,00TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, Kurum şikâyet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması hâlinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşenlerinin açık ve tereddütte mahal vermeyecek şekilde belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine, 3)İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.