KİK Kararı 2026/UY.II-779

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/012 Gündem No: 10 Karar Tarihi: 12.03.2026 Karar No: 2026/UY.II-779 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Heltaş İnşaat Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1975205 İhale Kayıt Numaralı “ Ankara-Kırıkkale Devlet Yolu Km:46+500-74+250 Kesiminde Üstyapı Yenilemesi ve Kavşak Düzenlemelerinin Yapılması İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından 17.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Ankara-Kırıkkale Devlet Yolu Km:46+500-74+250 Kesiminde Üstyapı Yenilemesi ve Kavşak Düzenlemelerinin Yapılması İşi ” ihalesine ilişkin olarak Heltaş İnşaat Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. nin 26.01.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.02.2026 tarih ve 208268 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/485 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması mevzuata uygun olmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, a) İkinci ve üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olduğu, Fiyat teklifi alınan firmaların, son geçici veya bir önceki geçici vergi beyannamesi döneminde fiyat teklifine esas mal/malzeme için 1/20 oranında alım/satım yapmadığı, fiyat tekliflerinin, ihale ilan tarihinden geriye doğru 3 ay veya ondan önceki 3 aylık döneme ait olmadığı, fiyat teklifi ekinde sunulması zorunlu olan belgelerin, fotokopi olduğu, malzemelerin birimlerinin yanlış yazıldığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile satış ve maliyet tespit tutanakları arasında malzemelerin cinsleri yönünden uyumsuzluk bulunduğu, Sunulan proforma faturaların ait olduğu dönemler ile firmaların toplam satışlarının ortalamalarının dikkate alınmadığı, tutanağa sadece fiyat teklifindeki fiyata ulaşmak için gerekli olan düşük tutarlı faturaların dâhil edildiği, ilgili dönemdeki bütün defter kayıtlarında çok daha fazla fatura bulunduğu, fatura ve defter kayıt bilgilerinin istenmesi gerektiği, İş makinelerinin açıklama yönteminin mevzuata aykırı olduğu, makine girdilerinden bazılarının fiyat teklifi ile açıklandığı, ancak resmi rayici bulunan makinelerin fiyat teklifi ile açıklanmasının mevzuata aykırı olduğu, fiyat teklifi alınan makinelerin teknik özelliklerinin analiz girdisi olan makineden farklı olduğu, fiyat teklifi alınan makinenin istenen teknik özelliği sağladığını gösteren belgelerin sunulması gerektiği halde sunulmadığı, fiyat teklifi veren firmanın fiyat teklifi verilen iş makineleri alanında alım, satım veya imalat yapmasının gerektiği, açıklanması gereken makine girdilerinden bazılarının isteklinin kendi malı olan makineler ile açıklandığı ancak söz konusu iş makinelerinin, bu isteklilerin kendi malı olduğunu göstermek üzere ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporunun sunulmadığı, amortismanı dolmamış makineler için yapılan açıklamada; makinelerin satın alma bedeli üzerinden hesaplanan tutarın, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları ile makinenin resmi rayicinin çarpımı sonucu bulunan tutarın altında kaldığı, amortismanı doldurmuş iş makineleri için yapılan açıklamada kendi malı makinelerin amortisman süresini doldurduğuna dair meslek mensubu raporunun mevzuata aykırı düzenlendiği, amortisman müddetlerinin Vergi Usul Kanunu’na göre olması gereken amortisman ömrüne uygun olmadığı, açıklanması istenen makinelerin teknik özellikleri ile kendi malı gösterilen makinelerin teknik özelliklerinin farklı olduğu, kendi malı makinelerin teknik özelliklerinin analizlerde istenen makinelerin teknik özellikleri ile uygun olduğuna dair tevsik edici belgelerin sunulmadığı, kendi malı gösterilen makinelerin teknik özelliklerinin satıcı firmalardaki orijinal makinelerin teknik özelliklerinden farklı olduğu, analizlerde amortisman düşürülmek suretiyle fiyat avantajı sağlandığı, kendi malı makinelerinin SMMM tarafından onaylanan ve sunulan belge ile tevsik edilmesinin mevzuata aykırı olduğu, makinenin hacmi ile ilgili yetkili satıcı firmalardan alınan belgelerin sunulması gerektiği, dolayısıyla bu makinenin aynı teknik özellikte olduğundan bahisle amortisman düşümü yapılmasının hatalı olduğu, bu bilginin SMMM tarafından sunulan belge ile değil yetkili satıcı firma tarafından düzenlenmiş olan teknik belge ile tevsik edilmesi gerektiği, teknik mevzuat açısından analizlerde kullanılan makinelerin teknik özelliklerinin değiştirilmesi durumunda ilgili mevzuatta öngörülen şartların sağlanmasının gerektiği, Açıklama kapsamında sunulan analizlerin, idarece verilen analiz içeriği ile aynı olmadığı, analiz girdi ve miktarlarının değiştirildiği, açıklama kapsamında analiz formatlarının değiştirildiği, analizlerdeki girdi cinsleri ile miktarlarının idare tarafından oluşturulan analizlerdeki girdi cinsleri, birimleri ve miktarları ile uyuşmadığı, idare tarafından verilmiş olan analizlerdeki girdi miktarlarının düşürülerek fiyat avantajı sağlanıp, teklif edilen fiyatın idare fiyatının altında olmasının amaçlandığı, aynı cins ve özellikteki analiz girdileri için farklı iş kalemlerinde farklı fiyatlar kullanıldığı, analiz girdileri için öngörülen fiyatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından ilan tarihinin içerisinde bulunduğu ayda yayımlanan rayiç olması gerektiği, ilan tarihinde yayımlanmış olan rayiçlerin kullanmadığı, analizlerde saatlik asgari ücretten daha düşük işçilik saat ücretlerinin kullanıldığı, analizlerde aritmetik hataların bulunduğu, yuvarlamadan ve aritmetik hatalardan kaynaklanan hesaplama hatalarının düzeltilmesi durumunda, bu isteklilerin düzeltilmiş analiz fiyatlarının, o iş kalemine ait teklif edilen birim fiyatın üzerinde kaldığı, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel teklif edildiği, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi gerektiği halde eksik oranda analize yansıtıldığı ve bu hesapta yuvarlamaların kendi lehine olacak şekilde yanlış yapıldığı, nakliyede kullanılan mesafelerin idarelerin belirlemiş olduğu formüllere uygun biçimde hesaplanmadığı, analizlerde idarece verilen nakliye mesafelerinden daha kısa mesafeler kullanıldığı, Açıklamalarda kullanılan motorin fiyatı için ihale ilan ve ihale tarihi arasında olmayan farklı bir tarihteki motorin fiyatının kullanıldığı, ayrıca EPDK tarafından yayımlanan İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin raporda yer alan fiyatların % 90’ının altındaki motorin fiyatının kullanıldığı, kullanılan akaryakıt fiyatının kilogram fiyatına çevrilirken yanlış oranla çarpıldığı, b) Açıklama istenilen AKY/50 “Asfalt kazıma makinesi ile her cins bitümlü karışım kaplamaların kazılması (Pürüzlendirme Kazısı Dahil)” iş kalemine ilişkin olarak, “ Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konvevörlü)” analiz girdisine ilişkin açıklamanın isteklinin kendi malı iş makinesi üzerinden yapıldığı, açıklamaya konu asfalt kazıma makinesi için maliyet katsayılarını içeren resmi rayiç yayımlanmadığından satın alma bedeli üzerinden açıklama yapılmasının hukuken mümkün olmadığı, yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesine aykırı olduğu, İdare tarafından verilen analiz formatında amortisman dışı maliyetler ayrı birer girdi olarak tanımlanmadığından amortisman dışı maliyetler için fiyat teklifi kullanılmasının da mevzuata aykırı olduğu, Kamu İhale Genel tebliği 45.1.13.7. maddesine göre resmi rayici olan bir iş makinesinin fiyat teklifi ile açıklanmasının da mümkün olmadığı, yayımlanmış rayiç bedeli olduğu halde istekli tarafından amortisman katsayısı belirlenerek amortismana denk gelen kısım için edinim bedeli üzerinden, amortisman dışı maliyetler içinde fiyat teklifi ile açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, isteklinin her iki olmaması gereken durumu bir arada kullanarak açıklama yaptığı, rayici olan ama amortisman katsayısı olmayan iş makinesini edinim bedeli üzerinden açıklamaya çalışırken aynı iş makinesinin kendi belirlediği amortisman dışındaki maliyetler için de fiyat teklifi aldığı, açıklamanın ya edinim bedeli kısmının ya da fiyat teklifi kısmının yanlış olduğu, mevzuata göre bir iş makinesinin açıklanması rayiç bedelinin olup olmaması durumuna göre sadece tek yöntemle ya rayiç bedel, ya edinim bedeli veya fiyat teklifinden birisi ile açıklanabildiği, Teknik kriterlerin motor değişimi yoluyla sağlanmaya çalışılmasının kabul edilemeyeceği, dokümanda asfalt kazıma makinesinin 400 HP gücünde olması şartının arandığı, ancak söz konusu istekli tarafından anılan makinenin motorunun değiştirildiği ve değişikliğin makine mühendisi belgesi ile tevsik edilmeye çalışıldığı, oysa asfalt kazıma makinesinin komplike bir sistem olduğu ve yalnızca motor gücüyle tanımlanamayacağı, Sunulan fiyat teklifleri ile fatura bilgileri arasında uyumsuzluk bulunduğu, fiyat tekliflerinde yer alan bakım-onarım, yedek parça, montaj-demontaj ve nakliye hizmetlerinin fatura bilgileri tablosunda beyan edilen gerçek faturalarla örtüşmediği, farklı nitelikte makineler için yapılan işlemlerin bulunduğu, asfalt kazıma makinesine özgü hizmetlerin verilmediği, fiyat teklifi veren firma veya SMMM’den faturalar istenildiğinde içerik farklılığının, beyan edilmeyen faturaların ve farklı makinelerin olduğunun görüleceği, bakım-onarım veya servis faturaları esas alınarak genel bir maliyet katsayısı oluşturulmasının hem teknik hem hukuki dayanaktan yoksun olduğu, Fiyat teklifi ile açıklanmaya çalışılan sermaye faizi kısmına ilişkin yapılan hesaplamanın istekli tarafından uydurulmuş bir hesaplama olduğu, idarece verilen bir oran veya girdi olmadığı halde istekli kendi kendine sermaye faizi girdisi oluşturarak kendince açıklamaya çalıştığı, 2) İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının çoğunluk hisseye sahip ortakları ile temsil ve ilzama yetkili müdürlerinin son 5 yıl içerisinde mesleki faaliyetten ceza aldıkları, sözleşme imzalayamayacak ve ihaleye katılamayacak durumda oldukları, 3) İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığının EKAP platformunda kayıtlı olan yönetim kurulu karar defterleri ile pay defterlerinin güncel olmadığı, payları gösterir yönetim kurulu kararı sunulmadığı, bunun yerine genel kurul kararı sunulduğu, bu belgelerin ihale tarihi itibarıyla gerçek durumu yansıtmadığı, 4) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan bilanço ve mali tabloların mevzuata uygun olmadığı, 5) İhale üzerinde bırakılan isteklinin ihalede istenilen asgari yapım işleri cirosunun yeterli ve uygun olmadığı, iş hacmini gösteren belgelerinin yeterlik kriterlerini sağlamadığı, 6) İş deneyimini gösteren belgelerin geçerli olmadığı, iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı, iş deneyim belge tutarının teklif edilen bedeli karşılamadığı, iş deneyim belgesini tevsiken kendi ortağına ait iş deneyim belgesinin sunulduğu, söz konusu ortağın münferiden şirketi temsil ve yönetime yetkili olmadığı, temsile ve yönetime ilişkin mevzuatta aranılan şartların sağlanmadığı, bu kapsamda ortaklık tespit belgesinin e-teklif kapsamında beyan edilmediği, 7) İsteklinin ortakları ve ortaklık oranlarının (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda temsile yetkili yönetimindeki görevlileri ile vekil veya temsilcilerine ilişkin ad, soyad, unvan ve işletme adı ile kimlik numarası bilgilerini EKAP’a kaydetmediği, bu bilgilerin güncel olmadığı, pay sahiplerine ait ortaklık pay defterleri ve dayanağı yönetim kurulu karar defterlerinin EKAP platformuna tam ve doğru olarak kaydedilmediği, 8) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından ihale dokümanında belirtilen fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin düzenlemelere uygun belgelendirme ve kriter sunulmadığı halde anılan istekliye tam puan verildiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “ Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “…İsteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir. Tevsik işleminin aslına uygunluğu noter tarafından onaylanmış ruhsat örneklerinin sunularak yapılması halinde örnek çıkarma işleminin ilan veya davet tarihinden sonra yapılmış olması zorunludur. (4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile isteklinin kendi malı sayılır.” hükmü, “ Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Yapım yönteminin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir....” hükmü, “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “…(10) İhale komisyonu tarafından 60 ıncı madde kapsamında seçilen yönteme bağlı olarak ekonomik açıdan en avantajlı teklifin tespitinde aşağıdaki esaslar dikkate alınır: … b) Aşırı düşük teklif açıklamasının isteneceği ihalelerde, teklif fiyatı sınır değerin altında olan tüm isteklilerden; aşırı düşük teklif açıklamaları ile birlikte yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmaları istenir. Yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeleri tevsik edici belgeleri veya aşırı düşük teklif açıklamasını sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Sunulan bilgi ve belgeler ile aşırı düşük teklif açıklamaları çerçevesinde; 1) Yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamadığı anlaşılan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. 2) Yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağladığı anlaşılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamaları incelenir ve açıklamaları uygun görülmeyenlerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin aşırı düşük tekliflere ilişkin 45’inci maddesinde “ Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır...” açıklaması, “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde "45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; … b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. … Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, … ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır. … İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir. 45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. 45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir. 45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır. 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler; a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri, c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları, f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir. İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır. Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. 45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.2. (Mülga madde: 07/06/2014-29023 R.G./ 31. md.) 45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. 45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.) 45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.) 45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. 45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir. Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir. İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir. Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir. 45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir. 45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır. 45.1.13.11. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. 45.1.13.12. (Mülga madde: 07/06/2014-29023 R.G./ 36. md.) 45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir. 45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir. 45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz. 45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir. İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak; a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar, b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar, kullanılabilecektir. 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir...” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Ankara-Kırıkkale Devlet Yolu Km:46+500-74+250 Kesiminde Üstyapı Yenilemesi ve Kavşak Düzenlemelerinin Yapılması İşi b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 27,75 km'lik yolun “Toprak işleri, sanat yapıları, köprü işleri, plentmiks alttemel ve plentmiks temel, bitümlü sıcak karışım kaplama işleri ve çeşitli işleri”nin yapımıdır. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Ankara ve Kırıkkale İlleri” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin 48.4’üncü maddesinde “Yaklaşık maliyet hesabında Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanan Kasım ayı rayiç fiyatları kullanılmıştır. Ayrıca, aşırı düşük teklife ilişkin açıklamada; Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanan fiyatların kullanılması halinde, ihale ilan ve duyurusunun yapıldığı tarihte yürürlükte olan Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanmış rayiç fiyatlarına göre değerlendirme yapılacaktır.” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin 48.5’inci maddesinde “Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17. maddesi uyarınca yapılacak aşırı düşük açıklamalarda; resmi rayici bulunan ancak maliyet katsayıları (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) belli olmayan iş makinelerine ilişkin aşırı düşük açıklamaların kendi malı makine ile yapılması halinde, amortisman katsayısı, idarece gönderilen analizdeki açıklama istenen iş makinesi girdisine ait toplam maliyet katsayısının %50’sinden fazla olamayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. İncelemeye konu ihalede (56) adet ihale dokümanı indirildiği, 17.12.2025 tarihinde yapılan ihaleye (28) isteklinin katıldığı, ihale komisyonunca teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen 8 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 16.01.2026 tarihli ihale komisyon kararı ile 7 isteklinin süresi içerisinde açıklama vermediğinden değerlendirme dışı bırakılmasının ardından yapılan fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak yapılan puanlama sonucunda, ihalenin açıklaması uygun bulunan Yafa Mühendislik Müşavirlik İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi-SYA İnşaat Kurumsal Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Ortak Girişimi üzerinde bırakıldığı, sınır değerin üzerinde teklif veren ilk istekli olan başvuru sahibinin de ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür. Teklifi aşırı düşük olarak değerlendirilen isteklilere EKAP üzerinden gönderilen 06.01.2026 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısında, “Ankara-Kırıkkale Devlet Yolu Km:46+500-74+250 Kesiminde Üstyapı Yenilemesi ve Kavşak Düzenlemelerinin Yapılması İşi ihalesinde 17.12.2025 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 13.01.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir.” hususlarına yer verilmiş olup anılan yazı ekinde gönderilen yazıda da “Ankara-Kırıkkale Devlet Yolu Km:46+500-74+250 Kesiminde Üstyapı Yenilemesi ve Kavşak Düzenlemelerinin Yapılması İşi ile ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin ikinci kısım, birinci bölümünde yer alan “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45. maddesinde belirtilen işlemlerin yerine getirilmesine karar verilmiştir. İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31. maddesinin; Ek’te yer alan analiz tabloları ile ilgili olarak Aynı Şartnamenin 31.1. bendi gereğince, “a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü” hususlarında bilgi ve belgelere dayalı olarak yapacağınız yazılı açıklamanın tebligatta belirtilen tarihe kadar Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı’na sunulması gerekmektedir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13. maddesine göre üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak açıklama yapılması durumunda düzenlenen tespit tutanakları (KİK105, KİK106, KİK107 ve KİK108) ve mükellef adına tutanağı imzalayanın imza beyannamesi ile mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösterir ticaret sicil tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin aslı ya da sureti ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin aslı ya da suretini gösteren belgelerin istenilmesine karar verilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.16. maddesine göre hazır beton pozunun fiyat teklifi ile açıklama yapılması durumunda açıklama yapan isteklilerin dikkate alması gereken mesafe en fazla 180 Km olarak belirlenmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17. maddesi uyarınca yapılacak aşırı düşük açıklamalarda; resmi rayici bulunan ancak maliyet katsayıları (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) belli olmayan iş makinelerine ilişkin aşırı düşük açıklamaların kendi malı makine ile yapılması halinde, amortisman katsayısı, idarece gönderilen analizdeki açıklama istenen iş makinesi girdisine ait toplam maliyet katsayısının %50’sinden fazla olamayacaktır. Yaklaşık maliyet hesabında Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanan Kasım ayı rayiç fiyatları kullanılmıştır. Ayrıca, aşırı düşük teklife ilişkin açıklamada; Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanan fiyatların kullanılması halinde, ihale ilan ve duyurusunun yapıldığı tarihte yürürlükte olan Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanmış rayiç fiyatlarına göre değerlendirme yapılacaktır. Aşırı düşük teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklama ekte yer alan belgelerde bulunmaktadır. EK: Fiyat Analizleri ve Açıklama İstenilmeyecek Analiz Girdileri Listesi (10 Sayfa)” ifadelerine yer verilmiştir. Şikayet konusu asfalt kazıma makinesine ilişkin aşırı düşük teklif sorgulama yazı ekinde yer alan analizin POZ NO ANALİZİN ADI ÖLÇÜ BİRİMİ AKY/50 Asfalt kazıma makinesi ile her cins bitümlü karışım kaplamaların kazılması (Pürüzlendirme Kazısı Dahil) m3 Poz No Cinsi Ölçü Birimi Miktarı Birim Fiyatı (TL) Tutarı (TL) Mazot (motorin) kg 2,8639148400 Şoför Saat 0,0936000000 Operatör makinist Saat 0,2160000000 Makinist yardımcısı Saat 0,0020100000 Yağcı Saat 0,0600000000 Formen Saat 0,0400000000 Erbab işçi Saat 0,0800000000 Motopomp (5 PS gücünde, takriben 50 mm çapında) Adet 0,0000006955 Arazöz (5 tonluk su sandıklı) Adet 0,0000111150 Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü) Adet 0,0000300000 Kazılan malzemenin nakli (F=Kx(0,0007*M+0,01*Y) (M=20 km) (Y=2,4) m 3 1,0000000000 Toplam: Kar ve Genel Masraf %...: 1 m3 Birim Fiyatı TL: Şeklinde olduğu görülmüştür. Yafa Mühendislik Müşavirlik İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi-SYA İnşaat Kurumsal Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde incelenmesi neticesinde, a) Açıklama kapsamında sunulan analizlerde yer alan girdi, miktar ve birimlerin ihale dokümanında yer alan düzenlemelere ve idarece verilen analiz formatına uygun olduğu, Açıklama istenilmeyen analiz girdileri kapsamında girdilerin miktarı ile öngörülen birim fiyatın çarpılması sonucu bulunan tutarın bir kuruşun altında olmadığı, açıklama kapsamında herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı, Açıklama istenen 9 adet iş kalemine ilişkin yapılan analizlerde malzeme, işçilik, makine ve nakliye bedelleri belirtilerek maliyet hesaplandığı, analizlerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile Karayolları Genel Müdürlüğü 2025 yılı Kasım birim fiyat rayiçlerinin kullanıldığı ve %10’dan az olmamak üzere her bir analiz için öngörülen kar ve genel giderlerin gösterildiği, Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin kullanılarak yapılan açıklamalar kapsamında ÇŞİDB ve KGM rayiçlerinin kullanıldığı, kullanılan rayiçlerin ihale ilan tarihi itibariyle güncel olduğu, ayrıca kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyat listesinin oluşturulduğu, İşçilik girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamalarda idarece gönderilen analizlere bağlı kalınarak 2025 yılı için yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında açıklama yapılmadığı, “C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206) (Nakliye dahil)” ve “SBS-Bitüm modifiye edici katkı malzemesi (Nakliye dahil)” analiz girdileri için teklife konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı, “SBS-Bitüm modifiye edici katkı malzemesi (Nakliye dahil)” analiz girdisi için İstanbul Teknik Asfalt Teknolojileri Tic. Ltd. Şti.den alınan 31.12.2025 tarihli fiyat teklifi ekinde fiyat teklifi ile uyumlu aynı tarihli STT/2025/153 sayılı satış tutarı tespit tutanağının bulunduğu, “modifiye edici katkı malzemesi (SBS) (Globalprene 3501 Polimer Modifiye Bitüm Katkısı SBS)” şeklinde fiyat teklifine konu edilen modifiye bitüm girdisinin bir kg fiyatı için 82,00 TL teklif edildiği, fiyat teklifi ekinde yer alan tutanakta “Modifiye Bitüm katkı malzemesi” analiz girdisi için hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının 102,4272 TL/kg olduğu ve teklif edilen fiyatın ilgili tutanaklarda hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, fiyat teklifinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi uyarınca bulunması gereken ifadelerin bulunduğu, fiyat teklifinin teklife konu alanda faaliyette bulunan kişilerden alındığı ve yetkili kişiler tarafından imzalandığı, eklerinde ilgili tutanakları düzenleyen serbest muhasebeci mali müşavir ile imzalanan sözleşme, meslek mensubunun faaliyet belgesi gibi sunulması gereken belgelerin sunulduğu, tutanakta yer alan fatura bilgileri tablolarındaki faturaların hesaplamaya esas girdilere ilişkin olduğu, tutanağın ihalenin ilan tarihi olan 17.11.2025 tarihinden geriye doğru üç aylık dönem 01.08.2025-31.10.2025 dönemine ilişkin olduğu, fiyat teklifini veren firmanın satış tutarı tespit tutanağının hazırlanmasında esas alınan dönemde teklife konu girdiler için en az 1/20 oranında satış yaptığı, “C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206) (Nakliye dahil)” analiz girdisi için Ozan Hazır Beton A.Ş.den alınan 30.12.2025 tarihli fiyat teklifi ekinde fiyat teklifi ile uyumlu aynı tarihli 1 sayılı satış tutarı tespit tutanağının bulunduğu, “C 30/37 hazır beton harcı (gri renkte) (TS EN 206) (Nakliye dahil)” şeklinde fiyat teklifine konu edilen hazır beton harcı girdisinin bir m 3 fiyatı için 2.400,00 TL teklif edildiği, fiyat teklifi ekinde yer alan tutanakta söz konusu analiz girdisi için hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının 2.352,02 TL/ m 3 olduğu ve teklif edilen fiyatın ilgili tutanaklarda hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığı, fiyat teklifinin üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi uyarınca bulunması gereken ifadelerin bulunduğu, fiyat teklifinin teklife konu alanda faaliyette bulunan kişilerden alındığı ve yetkili kişiler tarafından imzalandığı, eklerinde ilgili tutanakları düzenleyen serbest muhasebeci mali müşavir ile imzalanan sözleşme, meslek mensubunun faaliyet belgesi gibi sunulması gereken belgelerin sunulduğu, tutanakta yer alan fatura bilgileri tablolarındaki faturaların hesaplamaya esas girdilere ilişkin olduğu, tutanağın ihalenin ilan tarihi olan 17.11.2025 tarihinden geriye doğru üç aylık dönem 01.08.2025-31.10.2025 dönemine ilişkin olduğu, fiyat teklifini veren firmanın satış tutarı tespit tutanağının hazırlanmasında esas alınan dönemde teklife konu girdiler için en az 1/20 oranında satış yaptığı, Nakliye girdilerine ilişkin yapılan açıklamalarda idarece verilen analizlerdeki formüllerin kullanıldığı, analizlerdeki taşıma mesafelerine, malzeme yoğunluk katsayılarına uygun açıklama yapıldığı, açıklama kapsamında isteklinin kendi lehine herhangi bir avantaj oluşturmadığı, Proforma fatura dayanak alınarak açıklanan herhangi bir girdinin bulunmadığı, Başvuru sahibinin tutanaklara sadece fiyat teklifindeki fiyata ulaşmak için gerekli olan düşük tutarlı faturaların dâhil edildiği, ilgili dönemdeki bütün defter kayıtlarında çok daha fazla fatura bulunduğu, fatura ve defter kayıt bilgilerinin istenmesi gerektiği yönündeki iddialarının belli bir faturaya yönelik olmadığı, ayrıca somut destekleyici herhangi bir bilgi veya belgeye de yer verilmediği, varsayımsal ifadelere dayandığı, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile yetkilendirilen meslek mensuplarınca yapılan mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlanacağı, düzenlenen belgelerdeki bilgilerin doğruluğundan meslek mensubunun sorumlu olduğu, başvuru sahibi tarafından söz konusu iddialarını destekleyici somut herhangi bir bilgi, belgeye yer verilmediğinden ayrıca bir araştırma yapılarak ilave bilgi ve belge istenilmesine gerek bulunmadığı, iddiaya konu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer verilen esasa ve usule ilişkin şartlara sahip olduğu, İş makinelerinin açıklama yöntemine ilişkin olarak asfalt kazıma makinası dışında kendi malı olan makinelerle açıklama yapılmadığı, ayrıca fiyat teklifi ile açıklanan makine girdisi bulunmadığı, İstekli tarafından mazot (motorin) girdisi olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan rayiçlerin açıklamaya konu edildiği, kullanılan birim fiyatın ihale ilan tarihi itibarıyla Tebliğ'in yukarıda yazılı 45.1.13.14. maddesinde belirtilen şartı karşıladığı anlaşılmıştır. b)“Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü)” girdisine ilişkin açıklamanın isteklinin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapıldığı, açıklama kapsamında 08.08.2025 tescil tarihli makinaya ait noter onaylı tescil belgesinin, noter onaylı makine alış faturasının, revize edilen motor alış faturasının, revizyon işçilik faturasının, bir makine mühendisi tarafından onaylanan makinanın teknik özelliklerini gösteren teknik belgenin, makinanın amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair YMM raporunun, YMM ile firma arasında imzalanan tam tasdik sözleşmesinin sunulduğu; teknik belgede orijinal makinada motor revizyonu yapıldığının belirtildiği, maliyet hesabı kapsamında makina edinim bedeli, sermaye faiz hesabı, makina sigorta bedeli, makina yedek parça, tamir, bakım, nakil, montaj, demontaj maliyetlerine ilişkin hesaplamaların yapıldığı, makine girdisinin amortisman dışı maliyetlerinden makine, yedek parça, tamir, bakım, nakil, montaj, demontaj hizmetleri için 750 gün üzerinden Express Yol Makine San. ve Tic. Ltd. Şti.’den fiyat teklifi alındığı ve fiyat teklifi eki satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu anlaşılmış olup sermaye faiz hesabı ve sigorta bedelinin Kamu İhale Tebliği’nin 79.3’üncü maddesine göre güncellendiğinin ifade edildiği görülmüştür. Başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin “Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü)” girdisine ilişkin açıklamasının incelenmesi sonucunda, söz konusu makinaya ait noter onaylı tescil belgesinin açıklama kapsamında sunulduğu, söz konusu belgede makinanın modelinin 2006, tescil tarihinin 08.08.2025 ve motor gücünün 400 HP olduğunun açıkça belirtildiği, bunun yanında makinanın teknik özelliklerini gösteren teknik belgenin, TSE Yetkili Teknik Sorumlu unvanına haiz olduğu sunulan TSE sertifikasından anlaşılan makine mühendisi tarafından düzenlendiği, anılan belgede makinanın motor gücünün 400 HP olduğu belirtilerek orijinal makinada motor revizyonu yapıldığının belirtildiği, makinanın amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair sunulan meslek mensubu onaylı raporun, makine girdisinin amortisman dışı maliyetlerinden makine, yedek parça, tamir, bakım, nakil, montaj, demontaj hizmetleri için Express Yol Makine San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan fiyat teklifi ve eki satış tutarı tespit tutanağının usule uygun olarak düzenlendiği, fiyat teklifi ile fatura bilgileri arasında herhangi bir uyumsuzluk olmadığı, satış tutarı tespit tutanağında yer alan fatura bilgileri tablosunda asfalt kazıma makinesine ilişkin hizmetlerin yer aldığı, başvuru sahibinin fiyat teklifi veren firma veya SMMM’den faturalar istenildiğinde içerik farklılığının, beyan edilmeyen faturaların ve farklı makinelerin olduğunun görüleceğine ilişkin iddialarının belli bir faturaya yönelik olmadığı, ayrıca somut destekleyici herhangi bir bilgi veya belgeye de yer verilmediği, varsayımsal ifadelere dayandığı, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile yetkilendirilen meslek mensuplarınca yapılan mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlanacağı, düzenlenen belgelerdeki bilgilerin doğruluğundan meslek mensubunun sorumlu olduğu, başvuru sahibi tarafından söz konusu iddialarını destekleyici somut herhangi bir bilgi, belgeye yer verilmediğinden bu hususta ayrıca bir araştırma yapılarak ilave bilgi ve belge istenilmesine gerek bulunmadığı, açıklama kapsamında 3 yıl üzerinden sermaye faizinin hesaplanarak güncelleme yapıldığı, iddiaya konu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer verilen esasa ve usule ilişkin şartlara sahip olduğu, anlaşılmış olup, netice itibariyle başvuru sahibinin bu husustaki iddiaları uygun bulunmamıştır. Başvuru sahibinin “ Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konvevörlü)” analiz girdisine ilişkin açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesine aykırı olduğuna ilişkin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesinde yer verilen açıklamalara göre, isteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolup dolmaması durumuna göre açıklamada farklı hesaplama yöntemlerinin kullanılacağı anlaşılmaktadır. Buna göre satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman süresinin dolduğunu gösteren belgelerin sunulması gerekmekte ve amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları toplamı ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutarın açıklama kapsamında kullanılması gerekmektedir. Satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutarın açıklama kapsamında kullanılacağı anlaşılmaktadır. Ancak satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olup olmadığına bakılmaksızın iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu elde edilecek tutarın iş makinesinin resmi rayici ile amortisman maliyeti katsayısı hariç makine katsayısının çarpımı sonucu elde edilecek tutardan az olmaması gerekmekte olup bu açıdan iş makinesinin maliyet unsurlarına ait katsayının çarpılması sonucu hesaplanacak tutarın açıklamada öngörülebilecek asgari maliyet tutarı olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesinde yer verilen açıklamalar ışığında, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana (iş makinesi) yönelik analiz girdilerinin istekliler tarafından kendi malı olan iş makinesinin satın alma maliyeti üzerinden açıklama yapılabilmesi için iş makinesinin maliyet unsurlarına (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi, sigorta depolama, diğer resmi giderler, nakliye, montaj ve demontaj giderleri) ilişkin resmi rayicinin yayımlanmış olması gerektiği anlaşılmaktadır. Anılan maliyet unsurlarının iş makinesinin amortisman maliyetinin hesaplanması ve kontrol edilmesi açısından önem arz ettiği anlaşılmaktadır. Bu açıdan iş makinesi girdisinin satın alma maliyeti üzerinden açıklanabilmesi için iş makinesinin isteklinin kendi malı olması gerekmekte ve bu durumu iş makinesinin satın alma bedeli ve satın alma tarihine ilişkin bilgileri içerecek şekilde Yapım İşleri ihaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41’inci maddesinde yer verilen hükümler ışığında ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik etmesi gerekmekte, ayrıca iş makinesinin maliyet unsurlarına ilişkin resmi rayicinin yayımlanmış olması gerekmektedir. Bununla birlikte, İdari Şartname’nin 48.5’inci maddesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesi uyarınca yapılacak aşırı düşük açıklamalarda, resmi rayici bulunan ancak maliyet katsayıları (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) belli olmayan iş makinelerine ilişkin aşırı düşük açıklamaların kendi malı makine ile yapılması halinde, amortisman katsayısının idarece gönderilen analizdeki açıklama istenen iş makinesi girdisine ait toplam maliyet katsayısının %50’sinden fazla olamayacağının ayrıca düzenlendiği, ihale dokümanına yönelik herhangi bir başvuru bulunmadığından ihale dokümanının ve anılan düzenlemenin bu haliyle kesinleştiği, ihale komisyonunca tekliflerin kesinleşen söz konusu ihale dokümanı düzenlemelerine göre değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Buradan hareketle, “Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü)” girdisine ilişkin açıklamanın isteklinin kendi malı makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapılabilmesi için anılan girdinin maliyet unsurlarına (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi, sigorta depolama, diğer resmi giderler, nakliye, montaj ve demontaj giderleri) ilişkin resmi rayicin yayımlanmış olması gerektiği, açıklamaya konu “Asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü)” girdisinin resmi rayicinin bulunduğu, ancak maliyet unsurlarına (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi, sigorta depolama, diğer resmi giderler, nakliye, montaj ve demontaj giderleri) ilişkin katsayılarının bulunmadığı görülmekle birlikte, ihale komisyonunca söz konusu analiz girdisine ilişkin açıklamanın, İdari Şartname’nin 48.5’inci maddesinde yer alan ve aşırı düşük teklif sorgulama yazısında da ayrıca belirtilen, resmi rayici bulunan ancak maliyet katsayıları (amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) belli olmayan iş makinelerine ilişkin aşırı düşük açıklamaların kendi malı makine ile yapılması halinde, amortisman katsayısının idarece gönderilen analizdeki açıklama istenen iş makinesi girdisine ait toplam maliyet katsayısının %50’sinden fazla olamayacağına ilişkin düzenleme çerçevesinde değerlendirildiği, ihale komisyonunca kesinleşen söz konusu ihale dokümanı düzenlemesi esas alınarak yapılan değerlendirmede mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır. Netice itibariyle başvuru sahibinin bu husustaki iddiası uygun bulunmamıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “…Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır: a) İflas eden, tasfiye halinde olan, işleri mahkeme tarafından yürütülen, konkordato ilân eden, işlerini askıya alan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan. b) İflası ilân edilen, zorunlu tasfiye kararı verilen, alacaklılara karşı borçlarından dolayı mahkeme idaresi altında bulunan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan. c) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan. d) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan. e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen. f) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen. g) İhale tarihi itibariyle, mevzuatı gereği kayıtlı olduğu oda tarafından mesleki faaliyetten men edilmiş olan. h) Bu maddede belirtilen bilgi ve belgeleri vermeyen veya yanıltıcı bilgi ve/veya sahte belge verdiği tespit edilen. i) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan. j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen. Kurum, dördüncü fıkranın; (c) bendi ile ilgili olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının uygun görüşünü alarak sosyal güvenlik prim borcunun kapsamı ve tutarını; (d) bendi ile ilgili olarak, Gelir İdaresi Başkanlığının uygun görüşünü alarak vergi borcu kapsamına girecek vergileri; tür ve tutar itibariyle belirlemeye yetkilidir. Bu madde kapsamında istenen belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükmü, Anılan Kanun “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11’inci maddesinde “Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar: a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan veya örgütlü suçlardan veyahut kendi ülkesinde ya da yabancı bir ülkede kamu görevlilerine rüşvet verme suçundan dolayı hükümlü bulunanlar. b) İlgili mercilerce hileli iflas ettiğine karar verilenler. ... Bu yasaklara rağmen ihaleye katılan istekliler ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Ayrıca, bu durumun tekliflerin değerlendirmesi aşamasında tespit edilememesi nedeniyle bunlardan biri üzerine ihale yapılmışsa, teminatı gelir kaydedilerek ihale iptal edilir.” hükmü, Anılan Kanun’un “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır: a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek. b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak. c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek. d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek. e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak. Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü , Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır. … İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü, Anılan Kanun’un “Sözleşmeye davet” başlıklı 42’nci maddesinde “ 41 inci maddede belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hallerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir. Yabancı istekliler için bu süreye oniki gün ilave edilir. Sözleşmenin imzalanacağı tarihte, ihale sonuç bilgileri Kuruma gönderilmek suretiyle ihale üzerinde kalan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının teyit edilmesi zorunludur .” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. (2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir; ... ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller...” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler” başlıklı 28.2’nci maddesinde “… 28.2.1. 1/1/2003 tarihinde yürürlüğe giren 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile Kanun kapsamındaki kurum ve kuruluşların yapacakları ihalelerde uygulanacak esas ve usuller belirlenmiş, Kanunun 59 uncu maddesinin 1 inci fıkrasında; taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulacağı, hükmolunacak cezanın yanı sıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanacakları, 2 nci fıkrasında ise; bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanların yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamayacakları, haklarında kamu davası açılmasına karar verilenlerin, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kuruma bildirileceği hükme bağlanmıştır. …” açıklaması, Anılan Tebliğ’in “Teyit işlemleri” başlıklı 30.5’inci maddesinde “30.5.1 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrasında, ihale kararlarının ihale yetkilisince onaylanmadan önce idarelerin, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını Kurumdan teyit ederek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorunda oldukları belirtilmiştir. Buna göre teyit belgesi alınmaması halinde ihale sürecinin tamamlanması mümkün olmayacaktır. 30.5.2 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, sadece ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin, 42 nci maddesinde de sadece ihale üzerinde kalan isteklinin yasaklı olup olmadığının Kurumdan teyit ettirilmesinden söz edilmiş ise de, 11 inci maddede ihalelere katılmaktan yasaklanmış olanların hiçbir şekilde ihalelere katılmamalarının sağlanmasının amaçlandığı dikkate alındığında, ihale tarihi itibariyle ihaleye katılan tüm isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple: I- Başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday ve istekliler için, ihale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde kalan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi için, sözleşmenin imzalanacağı tarihte ise sadece ihale üzerinde kalan istekli için ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir, II- Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve istekliler ile bunların şahıs şirketi olmaları halinde tüm ortakları, sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir, III- Bu çerçevede yapılan teyit işlemi sonucunda; a) Başvuru veya ihale tarihi itibariyle haklarında ihalelere katılmaktan yasaklı kararı bulunan aday ve istekliler 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesi gereğince ihale dışı bırakılacak, geçici teminatı gelir kaydedilecek ve anılan Kanunun 17 nci maddesinin atıfta bulunduğu 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir. Yasaklama kararının başvuru veya ihale tarihinden sonra tesis edildiğinin tespiti halinde ise 28.1.8.2 maddesi gereğince işlemde bulunulacaktır. b) 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda ihale üzerinde bırakılan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci isteklinin ikisinin de yasaklı olduğunun tespiti durumunda ihalenin iptaline, anılan Kanunun 42 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yasaklı olması durumunda ihale kararının iptal edilmesine de karar verilecektir. c) Aday ve isteklilerin şahıs şirketi olmaları halinde ortaklarından herhangi birinin, sermaye şirketi olmaları halinde sermayelerinin yarısından fazlasına sahip ortakları veya hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortaklarının veya ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin başvuru veya ihale tarihi itibariyle yasaklı olduğunun tespit edilmesi halinde, yukarıda belirtilen müeyyideler dışında ayrıca 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir.” açıklaması yer almaktadır. İhale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif mektubu standart formunda ve ihale üzerinde bırakılan istekliye ait teklif mektubunda “3) İhale tarihinde, 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığımızı ve olmayacağımızı, anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu hususlara ilişkin olarak durumumuzda değişiklik olması veya yeterlik sertifikası kapsamındaki belgelere ilişkin şartların değişmesi halinde buna ilişkin belgeleri derhal vereceğimizi; ihalenin üzerimizde kalması halinde ise sözleşme imzalanmadan önce ihale tarihi itibariyle mesleki faaliyetimizi mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürdüğümüze ve ihale tarihinde anılan maddenin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığımıza ilişkin belgeleri, anılan Kanun ve ilgili mevzuat ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak İdarenize sunacağımızı taahhüt ediyoruz...” beyanına yer verildiği görülmüştür. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler çerçevesinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına dair taahhütlerine ilişkin belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesinin zorunlu olduğu ve gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde uygulanacak yaptırımların kamu ihale mevzuatında belirtildiği, bu çerçevede ihalede isteklilerin yalnızca söz konusu hususa yönelik taahhütlerinin dikkate alınarak işlem tesis edilmesi gerektiği, söz konusu taahhütlerine yönelik değerlendirmenin ise sözleşme imzalanmadan önce sunulacak belgeler üzerinden yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Yapılan incelemede ihalenin geldiği aşamada, idarece henüz sözleşmeye davet yazısının gönderilmediği ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin bu belgeleri henüz idareye sunmadığı belirlendiğinden, devam eden süreçte idarece tesis edilecek işlemlerin mevzuatta açık olarak belirtildiğinden bu gerekliliklere uygun hareket edileceği sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında, başvuru sahibi tarafından “iş ortaklığının çoğunluk hisseye sahip ortakları ile temsil ve ilzama yetkili müdürlerinin son 5 yıl içerisinde mesleki faaliyetten ceza aldıkları, sözleşme imzalayamayacak ve ihaleye katılamayacak durumda oldukları” iddia edilmiş olmakla birlikte, anılan iddialara ilişkin herhangi bir somut bilgi/belge sunulmadığı, idarece ihaleye katılan istekliler ile isteklilerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve temsile yetkili kişilere ilişkin olarak yasaklılık teyitlerinin yapıldığı ve yapılan yasaklılık teyitlerinde herhangi bir kayda rastlanmadığı, öte yandan idarece gönderilen ihale işlem dosyası kapsamında iş ortaklığında yer alan firmalardan birinin ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğuna ve bu durumun idare tarafından ispat edildiğine ilişkin herhangi bir bilgi/belgenin bulunmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü ve 7’nci iddialarına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından, a) Gerçek kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde noter tasdikli imza beyannamesinin, b) Tüzel kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. Yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir…” hükmü, Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “EKAP’a kayıt işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İdareler ile EKAP üzerinden yürütülecek kamu alımı süreçlerine katılacak gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydolması zorunludur. (2) Birinci fıkra kapsamı dışında kalan kurum ve kuruluşlardan; EKAP’ta ilan veya benzeri işlemleri gerçekleştirmek isteyenler ile iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olanların da kaydı zorunludur. (3) Kayıt işlemlerinin elektronik ortamda yapılması esastır. Kayıt işlemlerine ve kullanıcılara ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından belirlenir.” hükmü, “Başvuru ve/veya tekliflerin hazırlanması ve gönderilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) Başvuru veya tekliflerin gönderilmesinde e-teklif kullanılır. E-teklifler; başvuru/teklif mektubu ile idari şartname düzenlemeleri esas alınarak oluşturulan ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. (2) İhaleye katılım belgesinin hazırlanmasında; a) Doğrudan EKAP’ta oluşturulan, b) Entegrasyonlar aracılığıyla erişilen, c) (a) veya (b) bendi kapsamı dışındakilere ilişkin EKAP’a yüklenen, bilgi ve belgeler kullanılır. Entegrasyonlardan kaynaklanan teknik sorunlar nedeniyle gerekli bilgi ve belgelere ulaşılamaması durumunda bunlara ilişkin belgeler de (c) bendi kapsamında EKAP’a yüklenir. (c) bendi kapsamında yüklenecek belgelerde, ilgili uygulama yönetmeliğinin belgelerin sunuluş şekline ilişkin hükümleri esas alınır. (3) Aday ve istekliler, ikinci fıkra kapsamındaki bilgi ve belgelerin tam, doğru ve güncel olmasını sağlamakla yükümlüdür. …” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “EKAP’ta tanımlı alanlar üzerinde gerçekleştirilecek işlemler” başlıklı 32.4’üncü maddesinde “… 32.4.3 Anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgiler (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedilecek olup bu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları EKAP’a yüklenir. Şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde üyelere veya kuruculara ilişkin olarak Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu maddede istenen belgelerin yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır. 32.4.4 Sermayesinin tamamı için hamiline yazılı pay senedi ihraç eden anonim şirketler açısından, sermayesinin tamamının hamiline yazılı paylardan oluştuğunu gösteren esas sözleşmenin ilgili bölümünün EKAP’a yüklenmesi kaydıyla, pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’a yüklenmesi gerekmez. 32.4.5 Anonim şirketlerde, ilgili mevzuatına göre yapılan işlemler sonucunda ortaklar ve ortaklık oranlarının değişmemesi şartıyla bu değişikliklere ilişkin belgelerin EKAP’a yüklenmemesi, teklifin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olamaz…” açıklaması, İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “ 7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır: a) Teklif mektubu b) Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler: 1) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler. 2) Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler… ” düzenlemesi yer almaktadır. İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “ Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler ” kısmının “ Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler ” bölümünün “ Ortaklara Ait Bilgiler ” satırında “ 187871-1801-00129_Ortaklara Ait Bilgiler.doc Doğrudan EKAP'ta oluşturulan belgedir.” beyanına, Aynı bölümün “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise “187871-1802-00125 Yöneticilere Ait Bilgiler.doc Entegrasyonlar aracılığı ile erişilen belgedir.” beyanına yer verildiği, Pilot ortak tarafından ihaleye katılım belgesinin “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 17********* T.C. kimlik numaralı Yaşar Bilgin (%49) ile 29******** T.C. kimlik numaralı Hakkı Melih Korukluoğlu’nun (%51) ortaklık oranları ile şirketin ortakları olduğu, “Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; - 17********* T.C. kimlik numaralı Yaşar Bilgin’in münferiden temsil yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 03.03.2025; bitiş tarihinin ise 26.02.2028 olduğu, - 29********* T.C. kimlik numaralı Hakkı Melih Korukluoğlu’nun münferiden temsil yetkisine sahip yönetim kurulu üyesi olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 03.03.2025; bitiş tarihinin ise 26.02.2028 olduğu, - 41********* T.C. kimlik numaralı Durmuş Uzun’un iç yönergede belirtilen şekilde yetkilendirilmiş olmak üzere sınırlı yetkili yönetici olduğu, temsil yetkisinin 06.02.2025 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği, - 10*********T.C. kimlik numaralı Zeki Kuntay Serttaş’ın iç yönergede belirtilen şekilde yetkilendirilmiş olmak üzere sınırlı yetkili yönetici olduğu, temsil yetkisinin 08.07.2024 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği anlaşılmıştır. İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın özel ortağı SYA İnşaat Kurumsal Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmının “Ortaklar/Üyeler/Kurucular ile Yöneticilere Ait Bilgiler” bölümünün “Ortaklara Ait Bilgiler” satırında “ 511331-1801-00073_Ortaklara Ait Bilgiler.doc Doğrudan EKAP'ta oluşturulan belgedir.” beyanına, Aynı bölümün “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise “511331-1802-00072_Yöneticilere Ait Bilgiler.doc Entegrasyonlar aracılığı ile erişilen belgedir.” beyanına yer verildiği, Özel ortak tarafından ihaleye katılım belgesinin “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; 25********* T.C. kimlik numaralı Serhat Odabaşı (%49) ile 29******** T.C. kimlik numaralı İbrahim Fidancı (%51) ortaklık oranları ile şirketin ortakları olduğu, “Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında beyan edilen uzantıların incelenmesi neticesinde; - 25********* T.C. kimlik numaralı Serhat Odabaşı’nın münferiden temsil yetkisine sahip yönetim kurulu başkanı ve yönetim kurulu üyesi olduğu, temsil yetkisi başlangıç tarihinin 25.12.2024; bitiş tarihinin ise 25.12.2027 olduğu, - 29******** T.C. kimlik numaralı İbrahim Fidancı’nın iç yönergede belirtilen şekilde yetkilendirilmiş olmak üzere sınırlı yetkili yönetici olduğu, temsil yetkisinin 06.06.2023 tarihinden itibaren kesintisiz devam ettiği anlaşılmıştır. İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın her iki ortağı tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde vekaletname bilgileri kısmının boş bırakıldığı, Birim fiyat teklif mektubunun, pilot ortak adına şirketi münferiden temsil yetkisine sahip ortak olarak görünen yönetim kurulu üyesi Yaşar Bilgin tarafından, özel ortak adına şirketi münferiden temsile yetkili yönetim kurulu başkanı ve üyesi olarak görünen Serhat Odabaşı tarafından imzalandığı, Anılan İş Ortaklığının pilot ve özel ortağının ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin olarak her bir ortak için ayrı ayrı pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’ta kayıtlı olduğu, ihaleye katılım belgesinde beyan edilen ortak ve yöneticilere ait bilgiler ile pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinde yer alan bilgilerin birbiriyle uyumlu olduğu, pay defterlerinin, pay sahiplerinin tamamını içerdiği, pay sahiplerinin adı ve soyadı, unvan ve adres bilgilerinin, hisse adedi ve hisse devirlerinin bulunduğu, yönetim kurulu karar defterlerinde ortaklar ve hisse oranlarının belirtildiği anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerinden, tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP’tan alınacağı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedileceği, söz konusu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının EKAP’a yükleneceği anlaşılmaktadır. Yapılan inceleme neticesinde, anılan İş Ortaklığı’nın yönetimindeki görevliler ile ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgesine EKAP üzerinden yansıdığı, bu bilgilerin MERSİS entegrasyonu kapsamında EKAP’a aktarıldığı, dolayısıyla söz konusu bilgilerin son durumu gösterir nitelikte bilgiler olduğu ve güncel durumu yansıttığı, teklif mektuplarının şirketi temsil ve ilzama yetkili olan kişiler tarafından e-imza ile imzalandığı, teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişinin ihale tarihi itibarıyla şirketi temsile yetkisinin bulunduğu, Anılan İş Ortaklığı’nın pilot ve özel ortağının ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin olarak her bir ortak için ayrı ayrı pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’ta kayıtlı olduğu, ihaleye katılım belgesinde beyan edilen ortak ve yöneticilere ait bilgiler ile pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinde yer alan bilgilerin birbiriyle uyumlu olduğu, pay defterleri ile yönetim kurulu karar defterlerinin usulüne uygun şekilde düzenlendiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler ” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait; a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin, b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin, her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur. (2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında; a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini, b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar. (3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde; a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir), b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir), c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir. (4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. ... 7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. ... (9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler ” başlıklı 36’ncı maddesinde “ (1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir. (2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir. (3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda; a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması, ... İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir. (4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihalelerde, üçüncü fıkradaki kriterleri sağlayamayan aday veya isteklinin yapım işleri cirosuna ilişkin asgari tutarın yarısını sağlaması ve toplam ciro tutarının üçüncü fıkranın (a) bendinde sayılan ihalelerde teklif ettiği bedelin %40’ından veya üçüncü fıkranın (b) bendinde sayılan ihalelerde yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutarın iki katından az olmaması durumunda, yapım işleri ile ilgili ciro kriterinin sağlandığı kabul edilir. Bu durumda, aday veya isteklinin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunu da teklif veya başvuru kapsamında sunması gereklidir (6) Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur. (7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır. (8) Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. (9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır. (10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. (11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. (12) Konsorsiyum olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından kendi kısmı için sağlanması zorunludur. (13) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirdiği yapım işlerinin parasal tutarı, iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt edilen iş kısmı üzerinden hesaplanır. (14) Aday veya isteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda aday veya isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “İş hacmine ilişkin belge tutarlarının güncellemesi ” başlıklı 37’nci maddesinde “ (1) İş hacmine ilişkin belge tutarları aşağıdaki şekilde güncellenir: a) Yıllık toplam ciro, gelirin elde edildiği yılın Haziran ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir. b) (Yapım işleri ciro tutarı, fatura tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.” hükmü, İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır: … 7.2. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: 7.2.1. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri. a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini, b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından e- forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunmaları gerekmektedir. Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde; a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir), b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir), c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir. Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır. Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir. İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur. 7.2.2 İş hacmini gösteren belgeler İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler, İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur. Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır. Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174’üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır. Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir. ...” düzenlemesi yer almaktadır. İhale üzerinde bırakılan Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş- Musi İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Yafa Müh. Müş. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından ihaleye katılım belgesinin “Bilanço Bilgileri” kısmında; “Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar 2024, Cari Oran (Dönen Varlıklar/Kısa Vadeli Borçlar) 1,5259769 Öz Kaynak Oranı (Öz Kaynaklar/Toplam Aktif) 0,31435782, Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara Oranı 0,04035339” bilgilerinin beyan edildiği, Aynı belgenin “İş Hacmi Bilgileri” kısmında 2024 yılına ait toplam ciro tutarı “*.***.***.462,93 TL” bilgisinin beyan edildiği, Ayrıca “İş hacmine ilişkin diğer belgeler” satırında herhangi bir bilgi beyan edilmediği, Anılan İş Ortaklığı’nın özel ortağı SYA İnşaat Kurumsal Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından ihaleye katılım belgesinin “Bilanço Bilgileri” kısmında; “Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar 2024, Cari Oran (Dönen Varlıklar/Kısa Vadeli Borçlar) 3,21040714, Öz Kaynak Oranı (Öz Kaynaklar/Toplam Aktif) 0,79380612, Kısa Vadeli Banka Borçlarının Öz Kaynaklara Oranı 0 ” bilgilerinin beyan edildiği, Aynı belgenin “İş Hacmi Bilgileri” kısmında 2024 yılına ait toplam ciro tutarı “***.***.698,25 TL” bilgilerinin beyan edildiği, Ayrıca “İş hacmine ilişkin diğer belgeler” satırında “ 511331-304-00007_YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR ONAYLI TABLO VE BELGELER.pdf EKAP’a yüklenen belgedir. ” bilgisinin beyan edildiği, Görülmüştür. Bu çerçevede bahse konu iş ortaklığının ortakları tarafından beyan edilen bilanço bilgileri iş hacmini gösteren toplam ciro bilgileri ile EKAP’ta yer alan bilgilerin uyumlu olduğu ve her bir ortağın bilanço oranları ile güncelleme yapılmaksızın toplam ciro tutarlarının İdari Şartname’de belirtilen yeterlik kriterlerini sağlamaya yeterli olduğu anlaşılmış olup idarece yapılan değerlendirmelerde herhangi bir aykırılık bulunmadığından başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir: … b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için; … 2) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; a) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler, b) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerinde sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler, c) Devam eden yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler, d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler, e) Devredilen işlerde sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleri ve son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarıyla ilgili deneyimi gösteren belgeler…” hükmü, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur. (2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için; a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen, c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen, d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur. (3) Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de ikinci fıkra kapsamında değerlendirilir. (4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir. (5) İş deneyim belge tutarlarının; a) Kanunun 19 uncu maddesi ile 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin; 1) İki katına kadar olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla, 2) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla, olmamak üzere idarece belirlenecek orandan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır. b) Kanunun 20 nci maddesi ile 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin; 1) İki katına kadar olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla, 2) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, yaklaşık maliyetin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla, olmamak üzere idarece belirlenecek tutardan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır. (6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur. (7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz. (8) Konsorsiyumların katılabileceği ihalelerde, uzmanlık gerektiren kısımlar esas alınarak, konsorsiyum ortağı tarafından birden fazla kısma ya da tek bir aday veya istekli tarafından işin tamamına başvuruda bulunulması veya teklif verilmesi halinde, iş deneyimini tevsik etmek amacıyla her bir kısım için iş deneyimini gösteren ayrı bir belge sunulabilir. (9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait iş deneyim belgesinin sunulması halinde; ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir) tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren ortaklık tespit belgesinin sunulması zorunludur. Ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu tarafından düzenlenen ortaklık tespit belgesinin, düzenlendikten sonra iş deneyim belgesini kullanan tüzel kişinin temsilcisi ve iş deneyim belge sahibi tarafından imzalanması gerekmektedir. … (11) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belgenin sunulması zorunludur. (12) Mezuniyet belgelerinin iş deneyimini tevsik için sunulması durumunda; mezuniyetten sonra geçen sürenin onbeş yıldan fazlasının değerlendirmeye alınabilmesi için, başvuru veya teklif kapsamında mezuniyet belgesi sahibine ait yapım işine ilişkin bir iş deneyim belgesinin sunulması zorunludur. … (17) Bu Yönetmeliğin 43’üncü maddesinin sekizinci fıkrasına göre düzenlenenler hariç olmak üzere belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlarca düzenlenecek iş deneyim belgelerinde; belgeye konu işin esaslı unsuru ile belge tutarının iş grupları itibariyle dağılımına yer verilir. Ancak, işin amacı ile işlevini gerçekleştirecek seviyede veya bir iş grubuna ilişkin aşama ve kısımları içerecek şekilde tamamlanmaması gibi hallerde esaslı unsur belirtilmez ve belgede buna ilişkin açıklamaya yer verilerek işin tamamlanan aşama ve kısımları belirtilir.” hükmü, “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez. (2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir. (3) İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerden edinilen iş deneyim belgelerindeki tutarlar, aday veya isteklinin belge sahibi iş ortaklığındaki hisse oranları esas alınarak değerlendirilir. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyiminin değerlendirilmesinde ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın sunduğu belge üzerindeki tutar esas alınır. (4) Konsorsiyum tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş deneyim tutarı, gerçekleştirdikleri iş kısmına ilişkin tutar esas alınarak dikkate alınır. (5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde; a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması, b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması, c) İş denetleme ve iş yönetme belgelerinde, 1) Belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıl içinde olması kaydıyla, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması, 2) Gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olduğu ve ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması, şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir. (6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde; a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak, b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında, dikkate alınır. …” hükmü, “İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir: … b) 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir. c) (a) ve (b) bendi dışında kalan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin sözleşmesinin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir. d) Alt yüklenici iş bitirme belgeleri, yüklenici ile alt yüklenici arasında imzalanan sözleşmenin tarihi esas alınarak güncellenir. (2) Yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin olarak; 4734 sayılı Kanun kapsamında ihale edilmiş işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler, belgeye konu işin ihale tarihinde; alt yüklenici iş bitirme belgeleri dahil diğer belgeler ise belgeye konu işin sözleşme tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir. Bulunan bu tutar; 4734 sayılı Kanun kapsamında iha