KİK Kararı 2026/UY.II-1790

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/026 Gündem No: 32 Karar Tarihi: 03.07.2026 Karar No: 2026/UY.II-1790 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Suryol İnşaat Madencilik Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Kahramanmaraş Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/295505 İhale Kayıt Numaralı “ Kahramanmaraş Elbistan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Okul Binası, Makine Metal Atölyesi ve Elektrik Atölye Binası Yapım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Kahramanmaraş Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü tarafından 23.03.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Kahramanmaraş Elbistan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Okul Binası, Makine Metal Atölyesi ve Elektrik Atölye Binası Yapım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Suryol İnşaat Madencilik Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş. nin 01.06.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 15.06.2026 tarih ve 217964 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1545 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olmadığı, iş denetleme belgesinin mevzuata uygun düzenlenmediği, belgeye konu işin gerçekleştirildiği dönemde ilgilinin başka işlerde faaliyet göstermesi ve SGK kayıtları nedeniyle belgenin geçerli kabul edilemeyeceği, yap-sat işinden alındığı anlaşılan iş bitirme belgesinin belgeyi düzenleyen/imzalayan kuruluş, fatura karşılığı ve güncellenmiş tutar yönünden teklif bedelini karşılamadığı, 2) İhale üzerinde bırakılan isteklinin iş hacmine ilişkin yeterlik kriterini sağlamadığı, gelir tablosundaki net satışlar ile beyan edilen ciro tutarlarının birbiriyle uyumlu olmadığı, 3) İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, a) Sunulan analizlerin idarece verilen analiz formatına ve yaklaşık maliyete esas analizlere uygun olmadığı, alt analizlerin miktarlarına pozların standart miktarlarının çok dışında miktarlar girildiği, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri/iş gruplarına ait miktarların proje kapsamındaki miktarlarla örtüşmediği, açıklama istenilen iş kalemleri, analiz girdileri, nakliyeler ve açıklama istenilmeyen analiz girdilerine ilişkin tabloların ve öngörülen fiyat listesinin oluşturulmadığı, b) Kâr ve genel giderler hariç analiz girdileri toplamının asgari yüzde 10'u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmediği, c) İlan/davet tarihi itibarıyla geçerli kamu kurum ve kuruluş rayiçlerinin kullanılmadığı, başka aya ait birim fiyatlar kullanıldığı, kullanılan rayiçlerin liste halinde gösterilmediği, paslanmaz çelik küpeşte girdisinde ilan/davet tarihli rayicin kullanılmadığı, d) Sorgulamaya tabi olmayan iş kalemleri için teklif bedelinin yüzde 10'undan daha az bedel öngörüldüğü, e) Birim fiyat-miktar çarpımları ile kâr ve genel gider hesabında yuvarlama ve aritmetik hesap hataları bulunduğu, f) Aktarmalı analizlerde yer alan işçilik, makine ve malzeme girdilerinin münferiden açıklanmadığı, analizlerde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı gösterilmediği, g) İşçilik birim fiyatının ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari saatlik işçilik tutarının altında öngörüldüğü, h) Açıklama istenilmeyen analiz girdileri için bir kuruşun altında veya sıfır tutar öngörüldüğü, i) Akaryakıt girdisinin EPDK fiyatları, KDV ayrıştırması ve litre-kilogram dönüşüm katsayısı yönünden hatalı açıklandığı, j) Amortismana dayalı açıklanan makine ve ekipmanlar bakımından amortisman süresi ve demirbaş kaydı koşullarının sağlanmadığı, k) Önemli teklif bileşenleri, ekonomik yapım yöntemi, avantajlı koşullar ve özgünlükten kaynaklanan maliyet avantajının açıklanmadığı, l) Nakliye mesafeleri, malzeme yoğunlukları, nakliye formülleri ve K katsayısına ilişkin açıklamaların hatalı olduğu ve tevsik edici belgelerin sunulmadığı, gazbeton nakli analizinde yükleme, boşaltma ve istif girdisinin hesaba katılmadığı, kazı ve moloz nakli hesabında kilometre ve nakliye formülünün hatalı kullanıldığı, aktarma gerektiren profil ve benzeri girdiler için nakliye hesabı yapılmadığı, m) Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, KİK106/satış tutarı tespit tutanakları, dayanak faturalar, satış miktarı ve meslek mensubu belgeleri yönünden Tebliğ'e uygun tevsik yapılmadığı, fiyat teklifine esas satış tutarı tespit tutanağındaki fatura bilgileri tablosunun fiyat teklifindeki malzeme ile aynı olmayan malzemelere göre düzenlendiği, malzeme ismi ve miktarları ile malzemelerin en boy kalınlık gibi özellikleri aynı olmadığı halde aynıymış gibi yazıldığı, faturaların fiyat teklifini düzenleyen firmalar veya tutanağı imzalayan SMMM’lerden istenilmesi gerektiği, fiyat tekliflerinde işyeri teslim/nakliye dahil olup olmadığı ile teklif edilen malzemenin Teknik Şartname'ye uygunluğunun ortaya konulmadığı, hazır beton iş kalemi için fiyat teklifi alınan firmanın işin yapılacağı yere uzaklığını gösteren belgenin sunulmadığı, analiz girdilerinde aranan TSE/TS EN standardına uygunluğu gösteren bilgi ve belgelerin fiyat teklifi ekinde sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur. (2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için; a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen, c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen, d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur. (3) Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de ikinci fıkra kapsamında değerlendirilir. (4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir. (5) İş deneyim belge tutarlarının; a) Kanunun 19 uncu maddesi ile 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ve yaklaşık maliyeti eşik değerin; 1) İki katına kadar olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 100’ünden fazla, 2) İki katı ile bu değerin üzerinde olan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 50’sinden az ve % 80’inden fazla, olmamak üzere idarece belirlenecek orandan az olmaması yeterlik kriteri olarak aranır.” hükmü bulunmaktadır. İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: 7.3.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen, c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen, d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 75'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir. … 7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Bu ihalede benzer iş olarak, 11.06.2011 TARİH VE 27961 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Yapım İşlerinde benzer iş grupları Tebliğinde yer alan Benzer İş Gruplarından (B) üst yapı Grubu III. grup bina işleri benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalenin Kahramanmaraş Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen "Kahramanmaraş Elbistan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Okul Binası, Makine Metal Atölyesi ve Elektrik Atölye Binası Yapım İşi" olduğu ve sınır değerinin 274.562.735,41 TL olarak hesaplandığı tespit edilmiştir. İhale komisyonu kararı incelendiğinde, ihaleye toplam 26 adet teklif sunulduğu, geçerli teklif sayısının 17 olduğu, teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden Sinan Ünsal / Sina Yapı'nın aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü ve ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır. İhale üzerinde bırakılan istekli Sinan Ünsal / Sina Yapı'nın yeterlik bilgileri tablosu ve sunmuş olduğu belgeler üzerinden yapılan incelemede, isteklinin adının Sinan Ünsal / Sina Yapı olduğu ve teklif tutarının 253.333.000,00 TL olduğu görülmüştür. İdari Şartname'nin 7.3.1'inci maddesinde yer alan %75 iş deneyim oranı dikkate alındığında, istekli tarafından sunulması gereken asgari iş deneyim tutarının 189.999.750,00 TL olduğu hesaplanmıştır. İstekli tarafından ihaleye katılım belgesinde iş deneyimini tevsik etmek üzere EKAP’ta kayıtlı iş bitirme belgesinin beyan edildiği, söz konusu belgenin “Aden Sitesi” işine ilişkin olarak “Sinan Ünsal” adına düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesi olduğu, bahse konu belgede “B-III. Grup Bina İşleri: … 23.339.776,00 TL” düzenlemesine yer verildiği, bahse konu belge tutarının güncel olarak 194.084.315,93 TL tutarına karşılık geldiği, bu yönüyle benzer iş tanımı ve asgari tutar yönüyle iş deneyime ilişkin yeterlik kriterini karşıladığı anlaşılmıştır. Ayrıca, başvuru sahibinin iddiasının aksine iddia konusu iş deneyim belgesinin iş denetleme belgesi olmadığı, kat ve/veya arsa karşılığı gerçekleştirilen işlerde iş deneyim tutarının yapı ruhsatındaki alan ile ilgili yılın yapı yaklaşık maliyetinin çarpılması sonucu bulunan bedelin %85’i esas alındığı hususları dikkate alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir. (2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir. (3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda; a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması, b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında; aday veya isteklinin toplam cirosunun, yaklaşık maliyetin % 25’i ile % 35’i aralığında idarece belirlenen tutardan, yapım işleri cirosunun ise yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutardan az olmaması, gerekir. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir. (4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir.” hükmü yer almaktadır. İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.2.2 İş hacmini gösteren belgeler İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler, İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. İhale tarihi yılın ilk dört ayında olduğundan, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” düzenlemesi yer almaktadır. İdari Şartname'nin 7.2.2'nci maddesindeki %25 toplam ciro oranı ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif tutarının 253.333.000,00 TL olduğu dikkate alındığında, istekli tarafından sağlanması gereken asgari toplam ciro tutarının 63.333.250,00 TL olduğu hesaplanmıştır. İhaleye katılım belgesinde isteklinin iş hacmine ilişkin olarak “Yeterlik Değerlendirmesine Esas Alınması İstenen Yıl:2025” beyanına yer verildiği, ihale ilan tarihinin 25.02.2026 olduğu da dikkate alındığında başvuruya konu ihalede iş hacmini tevsiken 2025 yılına ait toplam cironun kullanılabileceği, isteklinin 2025 yılı toplam cirosunun “******792,60 TRY” olduğu, bu yönüyle mevzuata aykırılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, istekli tarafından teklif kapsamında gelir tablosuna yer verilmediği, isteklinin toplam cirosunun ilgili entegrasyonla EKAP veri tabanından alındığı da dikkate alındığında gelir tablosundaki net satışlar ile beyan edilen ciro tutarlarının birbiriyle uyumlu olmadığı yönündeki iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. … 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz. Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır… İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur. İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir. 45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. 45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir. 45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır. 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler; a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri, c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları, f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir. İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır. Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. 45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. … 45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir. … 45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir. İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak; a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar, b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar, kullanılabilecektir. 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir. … 45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi yer almaktadır. İdare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan Sinan Ünsal / Sina Yapı firmasına yönelik olarak düzenlenen aşırı düşük teklif sorgulama yazısının EKAP üzerinden 08.05.2026 tarihinde 2026/295505-6 sayı ile tebliğ edildiği tespit edilmiştir. Söz konusu sorgulama yazısında, aşırı düşük teklif açıklamasının 18.05.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile gönderilmesinin talep edildiği görülmüştür. İstekli Sinan Ünsal / Sina Yapı tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının EKAP üzerinden süresi içerisinde 18.05.2026 tarihinde gönderildiği tespit edilmiştir. Açıklama üst yazısı ekinde; açıklama istenen analiz, açıklama istenen iş kalemleri, açıklama istenen yardımcı poz, açıklama istenmeyen analiz, elektrik analiz, hesap cetveli ve nakliye başlıklı belgelerin sunulduğu anlaşılmıştır. a) Başvuru dilekçesinde hangi iş kalemleri, analiz girdileri veya alt analizler bakımından analiz formatına aykırılık bulunduğuna, hangi miktarların proje veya poz standartlarıyla uyumsuz olduğuna ilişkin somut bir belirleme yapılmadığı görülmüş olup, aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması birlikte incelendiğinde, isteklinin açıklamasını idarece gönderilen sorgulama yazısı ekinde yer alan açıklama istenilen iş kalemleri ve analiz girdileri esas alınarak hazırladığı, açıklama kapsamında analiz, açıklama istenen iş kalemleri, açıklama istenen yardımcı pozlar, açıklama istenmeyen analiz girdileri, elektrik analizleri, hesap cetveli ve nakliyelere ilişkin belgelerin sunulduğu, sunulan analizlerin idarece verilen analiz formatıyla uyumlu olduğu ve açıklamanın bu yönüyle aşırı düşük teklif sorgulama yazısına uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. b) Açıklama istenilen 51 adet iş kaleminin tamamında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin analizlerinde kâr ve genel gider oranını %10 olarak öngördüğü bu noktada mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır. c) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer alan analizler ve rayiç listeleri incelendiğinde, açıklamada kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat ve rayiçlerden yararlanılan girdilerin ilgili kurum ve poz numaraları belirtilmek suretiyle gösterildiği, kullanılan rayiçlerin açıklama istenilen iş kalemleri ve analiz girdileriyle uyumlu olduğu anlaşılmıştır. İstekli tarafından “77.135.1006” poz numaralı paslanmaz çelik küpeşte girdisi yönünden açıklamanın idarece gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ve eki analiz formatları kapsamında yapıldığı, ilan tarihinin 25.02.2026 olduğu başvuruya konu ihalede istekli tarafından PTT 2026 Yılı Ocak ayı rayicinin kullanıldığı ve birim fiyatın kâr ve genel gider hariç 10.883,55 TL/mt olarak öngörüldüğü anlaşılmıştır. Ancak, başvuruya konu ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aya ilişkin olarak PTT 2026 Yılı Şubat ayı rayiçlerinin yayımlandığı, “77.135.1006” poz numaralı iş kalemi için 2026 yılı Şubat ayı rayicinin 11.732,09 TL/mt olduğu, açıklamanın bu haliyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesine aykırı olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. d) İstekli tarafından sunulan toplam teklif bedeli hesap cetveli incelendiğinde; açıklama istenen imalatlar toplamının 225.909.324,59 TL, açıklama istenmeyen imalatlar toplamının ise 27.423.675,41 TL olduğu görülmüştür. Açıklama istenmeyen imalatlar toplamının isteklinin teklif tutarına (253.333.000,00 TL) oranının %10,825 olduğu tespit edilmiştir. Bu tutarın, teklif bedelinin %10'u olan 25.333.300,00 TL'den fazla olduğu ve Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.3'üncü maddesinde yer alan asgari %10 sınırını karşıladığı anlaşılmıştır. e) Ayrıca, birim fiyatlarla miktarların çarpımında ve yuvarlamalarda, kâr ve genel gider hesabında aritmetik hata yapıldığı yönündeki iddialar yönünden yapılan incelemede, istekli tarafından yapılan çarpım ve toplamlarda herhangi bir hesaplama ve yuvarlama hatası tespit edilmemiştir. f) Başvuru dilekçesinde hangi iş kalemi veya analiz girdisi bakımından aktarmalı analiz kullanıldığına ve bu aktarmalı analiz kapsamında hangi işçilik, makine veya malzeme girdisinin ayrıca açıklanması gerekirken açıklanmadığına ilişkin somut bir belirleme yapılmadığı anlaşılmış olup, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer alan analizler incelendiğinde, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde analiz girdilerinin ayrı ayrı gösterildiği, işçilik, makine ve malzeme girdilerinin ilgili analiz yapısı içinde yer aldığı, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat/rayiçler ile açıklanan girdiler yönünden de ilgili kurum ve poz numaralarının gösterildiği anlaşılmıştır. Ayrıca, istekli tarafından ilgili analizlerde malzeme ve montaj giderlerinin ayrı ayrı gösterildiği tespit edilmiştir. Bu çerçevede, isteklinin açıklamasının idarece gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ve eki analiz formatlarına uygun olduğu, aktarmalı analiz kullanılması nedeniyle işçilik, makine ve malzeme girdilerinin münferiden açıklanmadığı, analizlerde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı gösterilmediği iddiaları yönünden mevzuata aykırılık tespit edilmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. g) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklama incelendiğinde işçilik gideri için her bir işçilik girdisi için 150 TL/saat birim fiyat öngörüldüğü, bu noktada yürürlükte bulunan saatlik asgari işçilik tutarının (146,80 TL/saat) altında bedel öngörülmediği, bu yönüyle iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır. h) Açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin hiçbirinde bir kuruşun altında veya sıfır tutarında teklif öngörülmediği, bu yönüyle iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır. i) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamada “Mazot (Motorin)” girdisine ilişkin olarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı 2026 yılı birim fiyatının kullanıldığı, söz konusu tutarın 56,66 TL/Kg olarak öngörüldüğü, bahse konu girdinin kamu kurum ve kuruluşunca yayımlanan rayiç esas alınarak açıklandığı dikkate alındığında, ayrıca EPDK fiyatı, KDV ayrıştırması ve litre-kilogram dönüşüm katsayısı üzerinden tevsik yapılmasını gerektiren bir durum bulunmadığı, açıklamanın mevcut haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından akaryakıta ilişkin iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. j) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamada iş makinesi girdilerinin 2026 yılı rayiçleri esas alınarak açıklandığı, isteklinin kendi malı makine/ekipman satın alma bedeli veya demirbaş kaydına dayalı bir açıklamaya yer verilmediği, bu noktada amortisman ve demirbaş kaydına ilişkin iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır. k) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerin, hesap cetvelinin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan rayiçler ile diğer dayanak bilgi ve belgelerin sunulduğu, açıklamanın Tebliğ’de öngörülen yöntemler kullanılarak yapıldığı görülmüştür. Aşırı düşük teklif açıklamasının Tebliğ’de sayılan usul ve belgelerle mevzuata uygun şekilde tevsik edilmesi halinde, ekonomik yapım yöntemi, avantajlı koşullar veya özgünlük gibi hususlarda ayrıca soyut ve müstakil bir izahat yapılmasının zorunlu olmadığı, bu hususların ancak isteklinin açıklamasını bu gerekçelere dayandırması halinde ayrıca maliyet avantajı yönünden açıklanmasının gerektiği değerlendirildiğinden başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. l) İsteklinin nakliye analizleri incelendiğinde “Kazı ve Moloz Nakli” için M=30 km, G=1; “Sac Nakli” için M=350 km, G=1; “Nervürlü Çelik Nakli” için M=350 km, G=1; “Gazbeton Nakli” için M=210 km, G=0,6; “İnce Sıva ve Derz Kumu Nakli” için M=40 km, G=1,6; “Kırmataş Nakli” için M=40 km, G=1,6; “Parke, Kaba Yonu Taşı Nakli” için M=40 km, G=2, “Normal Çimento Nakli” için M=210 km, G=1 değerlerinin kullanıldığı, nakliye analizlerinin tamamında “K : Taşıt Katsayısı” değerinin “ÇŞB-10.110.1003=2365.00” şeklinde alındığı tespit edilmiştir. Söz konusu değerlerin aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde “Nakliye cetveli” adlı belgede yer alan değerlerle uyumlu olduğu, gazbeton, kazı-moloz, sac/profil ve nervürlü çelik nakli yönünden ayrıca başvuru sahibinin iddiasını doğrular nitelikte eksik yükleme-boşaltma-istif veya formül aykırılığı tespit edilmediği dikkate alındığında başvuru sahibinin nakliye değerlerine ilişkin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. m) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamada hesap cetvelinde açıklama istenilen iş kalemleri için “Analiz+Fiyat Teklifi” ifadesine yer verildiği anlaşılmış olmakla birlikte üçüncü kişilerden alınmış fiyat teklifine dayalı bir açıklamaya yer verilmediği, açıklamanın kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan rayiçler ve analizler üzerinden yapıldığı anlaşıldığından fiyat teklifine ilişkin iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 3 (üç) iddiasından 1 (bir) iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı (1/3) olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 258.810,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 85.407,30 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Sinan Ünsal / Sina Yapı’nın teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.