KİK Kararı 2026/UY.I-2368

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/035 Gündem No: 44 Karar Tarihi: 09.09.2026 Karar No: 2026/UY.I-2368 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Anadolu Enerjisi İnşaat San. ve Tic. A .Ş., İHALEYİ YAPAN İDARE: Odunpazarı Belediye Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/616379 İhale Kayıt Numaralı “ Finişer Serimi Asfalt Yol Kaplaması Ve Tretuvarlara Baskı Desenli Asfalt Kaplaması ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Odunpazarı Belediye Başkanlığı tarafından 04.05.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Finişer Serimi Asfalt Yol Kaplaması ve Tretuvarlara Baskı Desenli Asfalt Kaplaması ” ihalesine ilişkin olarak Anadolu Enerjisi İnşaat San. ve Tic. A.Ş.nin 31.07.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.08.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.08.2026 tarih ve 222374 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.08.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2005 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli İsmail Tutdere - Öz Kartal Müteahhitlik Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, şöyle ki: Sunulan aşırı düşük teklif açıklamasındaki analiz içeriklerinin, girdi cinslerinin, birimlerinin ve miktarlarının idarece verilen analizlerle uyuşmadığı, idare analizlerindeki girdi miktarlarının düşürülerek fiyat avantajı sağlanmaya çalışıldığı ve bu şekilde hazırlanan açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine aykırı olduğu, Sunulan analizlerde aritmetik hatalar ve yuvarlama kaynaklı hesaplama yanlışlıklarının bulunduğu, söz konusu hataların düzeltilmesi durumunda hesaplanan fiyatların teklif edilen birim fiyatın üzerine çıktığı, Analizlerde idarece belirlenen nakliye mesafelerinden daha kısa mesafelerin kullanıldığı ve bu mesafeleri tevsik edecek resmi belgelerin sunulmadığı, Açıklamaya dayanak olarak sunulan üçüncü kişilere ait fiyat tekliflerinin analizlere farklı ve azaltılarak yansıtıldığı, gerekli iş kalemlerini ve gruplarını içermediği, malzeme, yakıt ve işçilik kalemlerinin ayrı ayrı açıklanmadığı, idare analiz girdilerinde bulunan pek çok kalemin fiyat tekliflerinde yer almadığı, analiz girdi miktarlarının azaltıldığı, fiyat teklifleri ile satış ve maliyet tespit tutanakları arasında malzeme cinsleri yönünden uyumsuzluk bulunduğu, Fiilen üretimi bulunmayan beton bordürler için fiyat teklifi alınmasının imkansız olduğu ve bu girdi için sunulan teklifin geçerli olmadığı, fiyat teklifi ekinde sunulması zorunlu olan belgelerin aslı yerine fotokopisi sunulduğu, dayanak tutanakların bazı tekliflerde eksik olduğu, fiyat tekliflerinin ve tespit tutanaklarının temsile yetkisi bulunmayan kişilerce imzalandığı, meslek mensubu ile yapılan tam tasdik sözleşmesinin sunulmadığı, fiyat teklifi alınan firmaların son geçici veya bir önceki geçici vergi beyannamesi döneminde fiyat teklifine esas malzeme için gerekli oranda alım satım yapmadığı, sunulan tutanakların tüm alım satımları esas almadan sadece düşük tutarlı faturaları içerecek şekilde düzenlendiği, ortalama satış tutarının hatalı hesaplandığı ve defter kayıtlarının incelenerek yeniden hesaplanması gerektiği, fiyat tekliflerinin ihale ilan tarihinden geriye doğru üç aylık döneme ait olmadığı, güncellenen tutanak formatları dikkate alınmaksızın fatura bilgileri tablosunu içermeyen eski formatların kullanıldığı, fiyat tekliflerinin eki tutanakların meslek mensubu tarafından ilgili yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşe ile imzalanmadığı ve meslek mensubunca yazılması gereken ibarelerin eksik bırakıldığı, satış tutarı tespit tutanağındaki fatura bilgileri tablosunun fiyat teklifindeki malzeme ile aynı olmayan malzemelere göre düzenlendiği, malzeme isimleri, miktarları ve özelliklerinin farklı olduğu halde aynıymış gibi gösterildiği, olmayan satışlar ve benzemeyen ürünlerle açıklamanın kabulünün eşitlik ve hakkaniyet ilkesine aykırı olduğu, Açıklama istenecek iş kalemlerinin yanlış belirlendiği ve POZ1, POZ2, POZ3 ile POZ4 kalemlerinin açıklama istenilecek iş kalemi olarak hatalı gösterildiği, Analizlerde işçilik için saatlik asgari ücretten daha düşük ücretlerin kullanıldığı, Analizlerde kullanılan rayiç birim fiyatların ihale ilan tarihine ait olmadığı ve 2026 yılı Nisan ayına ait rayiçlerin kullanılmadığı, Motorin fiyatı için ihale ilan tarihi ve ihale tarihi arasında olmayan farklı bir tarihteki fiyatın kullanıldığı, EPDK raporundaki en yüksek işlem hacimli firmaların fiyatlarının yüzde doksanının altındaki bir fiyatın belgesiz olarak kullanıldığı, Sunulan analizlerde kâr ve genel giderlerin asgari yüzde on oranında öngörülmesi gerekirken eksik oranda yansıtıldığı ve yuvarlamaların istekli lehine olacak şekilde yanlış yapıldığı, Hesap cetvelinde işin tamamını içerecek şekilde tüm imalatlara yer verilmesi gerekirken birçok imalatın cetvelde yer almadığı, yer verilen imalatların metraj ve birim fiyatlarının hatalı olduğu, açıklama istenmeyen iş kalemlerine ait metraj ve fiyatlara yer verilmediği, İşin yüzde seksenlik kısmını oluşturan imalatlara ait metrajların hatalı hesaplandığı, aritmetik hataların bulunduğu, metrajların idarenin yaklaşık maliyet cetvelindeki değerlerden çok farklı olduğu ve istekli lehine düşürüldüğü, İstekli tarafından hazırlanan analizlerde açıklama istenmeyen analiz girdilerine yer verilmediği ve istenen analizlerin tamamının sunulmadığı, Hesap cetvelinde açıklama istenen tüm iş kalemlerine yer verilmediği, eksik imalat bulunduğu ve hatalı hesap cetveli sunulduğu, Açıklama istenilmeyen iş kalemleri ve analiz girdileri için teklif bedelinin en az yüzde onu kadar bedel öngörülmesi gerekirken herhangi bir bedelin öngörülmediği, Analizlerde açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve miktarının çarpımı sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel teklif edildiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1.3. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı, ihale ilanı veya davet mektubu ile idari şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı bölümünde belirtilir. 45.1.1.4. Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerinde ve % 40’ının altındaki teklifler dışında tek geçerli teklif bulunması durumunda; “T ort2 ” değeri tek geçerli teklife eşittir. Yaklaşık maliyetin % 40-% 120 aralığında geçerli teklif bulunmaması durumunda; sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ıdır. (45.1.1.) maddesine göre yapılan hesaplama sonucunda sınır değerin yaklaşık maliyetin % 40’ının altında çıkması durumunda sınır değer yaklaşık maliyetin % 40’ı olarak belirlenir. Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (www.kik.gov.tr ) internet sayfasından erişilebilir. 45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır. 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; … b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. … Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, … ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır. … İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel birim fiyatların yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış birim fiyatlar kullanılabilir. 45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel rayiçlerin yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış rayiçler kullanılabilir. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. 45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir. 45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır. 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler; a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri, c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları, f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir. İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır. Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. … 45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. 45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.) 45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.) 45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. … 45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz. … 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir. 45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur….” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin “İhale konusu alıma/işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: AŞINMA ASFALTI İLE FİNİŞER SERİMİ YOL KAPLAMASI İLE TRETUVARLARA BASKI DESENLİ ASFALT KAPLAMASI YAPIMI b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 1 Adet Yapım İşi (7 Pozdan oluşan Finişer serimin Asfalt yol Kaplaması ve Tretuvarlara baskı desenli asfalt kaplaması yapım işi) Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Eskişehir İli Odunpazarı İlçesi Emek Mahallesi ve 71 Evler Mahallesinin Muhtelif Sokaklarında” düzenlemesi, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “İşin Kapsamı, Yeri, Miktarı ve Süresi” başlıklı 1’inci maddesinde “1. Eskişehir İli, Odunpazarı İlçesi, Emek ve 71 Evler Mahallesi muhtelif sokaklarında mevcut yol ve kaldırım kaplamalarının sökülmesi, inşaat yıkıntı atığı geri dönüşüm tesisine nakli ve dökülmesi, yolların ve kaldırımların mekanik yol malzemesi dolgusu yapılmak sureti ile asfalt serim kotuna getirilmesi, kaldırım ve baskı desenli asfalt kaplama tretuvar uygulaması, fmişerle serim yapılması, silindir ile sıkıştırılarak aşınma asfalt (Tip-1) tabakası yol kaplaması yapımı işlerini kapsar. İşin süresi sözleşmenin imzalanması sonrası idare tarafından düzenlenen işe başlama tutanağında belirtilen tarihten itibaren 180 (Yüzseksen takvim günü) olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuru konusu ihaleye ait dokümanda yer alan birim fiyat cetveli aşağıdaki şekildedir: Sıra No İş Kalemi No Açıklama Birimi Miktarı 1 POZ1 Aşınma Asfaltı Temini,İş Yerine Nakli ve Serilip Sıkıştırılması ton 17.240,74 2 POZ2 Tretuvar Asfaltı Temini,İş Yerine Nakli,Serilip Desen Verilmesi ve Sıkıştırılması ton 3.500,96 3 POZ3 Beton Bordür Temini ve Yerine Döşenmesi Bordürler 22*12*70 Ebatlarında,Pahlı ve Lamba Zıvanalı metre 22.491,6 4 POZ4 Tretuvar Dolgu işleri için 0-25 mm Mekanik Malzeme Temini,İş Yerine Nakli Serilip Sıkıştırılması ton 8.533,59 5 POZ5 Yol Dolgu İşleri için 0-25 mm Mekanik Malzeme Temini,İş Yerine Nakli,Serilip Sıkıştırılması ton 20.688,88 6 POZ6 Tretuvar Sökümü,Nakli ve Atık Alanına Dökümü(Eskişehir Büyükşehir Belediyesi İnşaat yıkıntı Atığı Geri Dönüşüm Tesisi ya da benzer nitelikteki yetkili özel tesislere dökümü yapılacaktır.) ton 5.412,38 7 POZ7 Yol Kaplaması Sökümü ve Nakli(Fen İşleri Müdürlüğü Şantiye alanına nakledilecektir.) ton 6.743,45 Ayrıca söz konusu dokümanda, POZ 1, POZ 2, POZ 3 ve POZ 4 numaralı iş kalemlerine ilişkin fiyat analizlerinin, Genel Teknik Şartname, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan tüm iş kalemlerine ilişkin teknik tarif ve açıklamaların yer aldığı Teknik Şartnameler, ihale konusu işe ilişkin proje yer almaktadır. Başvuru konusu ihalenin Odunpazarı Belediye Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “Finişer Serimi Asfalt Yol Kaplaması ve Tretuvarlara Baskı Desenli Asfalt Kaplaması” işine ilişkin olduğu, 29.07.2026 tarihli ihale komisyonu kararına göre ihaleye 5 isteklinin katıldığı, isteklilerden teklifi sınır değerin altında kalan bir istekliye idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunan İsmail Tutdere - Öz Kartal Müteahhitlik Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait açıklamanın ise mevzuata uygun olduğu tespit edilerek anılan iş ortaklığının ihale üzerinde bırakılan istekli olarak, başvuru sahibi Anadolu Enerjisi İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği görülmüştür. Söz konusu ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde 7 adet iş kaleminin yer aldığı tespit edilmiştir. İdare tarafından teklifi sınır değerin altında olan ihale üzerinde bırakılan istekliye 22.07.2026 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazıda “FİNİŞER SERİMİ ASFALT YOL KAPLAMASI VE TRETUVARLARA BASKI DESENLİ ASFALT KAPLAMASI ihalesinde 01.05.2026 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 30.07.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir..” ifadelerine yer verildiği, Söz konusu yazı ekinde “Açıklama İstenilecek İş Kalemleri.pdf” isimli dosyanın yer aldığı, bahse konu dosya içeriğinde 03.07.2026 tarihli, 2026/UY.I-1852 sayılı Kurul kararı doğrultusunda “Sıralı İş Kalemleri Listesi”, POZ- 1A, POZ-2A, POZ-3A ve POZ-5A numaralı iş kalemlerini içeren “Açıklama İstenilecek İş Kalemleri Listesi”, “Açıklama İstenilmeyecek Analiz Girdilerinin Listesi” ve açıklanması istenilen 4 iş kalemine ilişkin “Sıralı Analiz Girdileri Tablosu (İnşaat)”nun, ihale dokümanında yer alan “İş Kalemi Fiyat Analizi” listelerinin bulunduğu görülmüştür. İhale üzerinde bırakılan istekli İsmail Tutdere - Öz Kartal Müteahhitlik Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde incelenmesi neticesinde, Anılan istekli tarafından açıklama kapsamında; idarece açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlere, nakliye cetvelleri ile analizlerine yer verildiği, anılan istekli tarafından söz konusu analiz içeriklerinin, girdi cinslerinin, birimlerinin ve miktarlarının idarece verilen analizlerle uyumlu olduğu, sunulan analizlerde aritmetik hatalar ve yuvarlama kaynaklı hesaplama yanlışlıklarının bulunmadığı, analizlerde idarece belirlenen nakliye mesafelerinin kullanıldığı, Anılan iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında, açıklanması istenilen iş kalemleri ve analiz girdileri için üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmadığı, kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatlarının kullanıldığı analiz girdilerinin birim fiyatlarının ihale ilk ilan tarihi olan 09.04.2026 tarihine ilişkin güncel rayiçleri yansıttığı, İdarece açıklanması istenilen iş kalemlerinin POZ-1, POZ-2, POZ-3 ile POZ-5 olmak üzere doğru bir şekilde belirlediği, İş kalemlerine ait analizlerde işçiliğe ilişkin analiz girdileri için teklif edilen birim fiyatların 2026 yılı saatlik asgari işçilik ücreti olan 146,80 TL’nin altında olmadığı, Sunulan analizlerde öngörülen yüklenici karı ve genel giderlerin, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının %10’unun altında olmadığı, Hesap cetvelinde işin tamamını içerecek şekilde tüm imalatlara yer verildiği, söz konusu imalatların metraj ve birim fiyatlarının idarece gönderilen fiyat analizlerine uygun olduğu ve açıklama istenmeyen tüm analiz girdilerine açıklamada yer verildiği ve anılan girdilerdeki metraj ve fiyatların kullanıldığı, Analizlerde açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve miktarının çarpımı sonucu bulunan tutarların bir kuruşun altında olmadığı, açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için 0,01 TL’den daha düşük bedellerin öngörülmediği ve hesaplamalarda aritmetik hata bulunmadığı Mazot (motorin) girdisine ilişkin olarak, ihale ilan tarihi ve ihale tarihi arasında olan 25.04.2026 tarihli fiyatın kullanıldığı, söz konusu fiyata ilişkin belgelendirmenin yapıldığı, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında fiyat öngörülmediği, kg/lt dönüşümüne ilişkin hesaplama hatası bulunmadığı, kazı ve moloz nakline ilişkin Teknik Şartname’ye ve birim fiyat tariflerine uygun şekilde idarece verilen formüller ve taşıma mesafesi esas alınarak analiz yapıldığı, Açıklama kapsamında söz konusu istekli tarafından öngörülen iş kalemleri miktarları ile yaklaşık maliyet cetvelinde belirtilen miktarların birbirine uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Yukarıda belirtilen tespitler çerçevesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli İsmail Tutdere - Öz Kartal Müteahhitlik Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait aşırı düşük teklif açıklamasında mevzuata aykırılık bulunmadığı, başvuru sahibinin bu husustaki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.