KİK Kararı 2026/UM.I-2504

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/038 Gündem No: 14 Karar Tarihi: 30.09.2026 Karar No: 2026/UM.I-2504 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Kayıhan Ajans Reklam Matbaacılık Organizasyon Tekstil Saraciye Medikal San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Bursa Büyükşehir Belediyesi İhale Şube Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/1375093 İhale Kayıt Numaralı “ Kişisel Koruyucu Donanımları Alımı İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Bursa Büyükşehir Belediyesi İhale Şube Müdürlüğü tarafından 28.08.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Kişisel Koruyucu Donanımları Alımı İşi ” ihalesine ilişkin olarak Kayıhan Ajans Reklam Matbaacılık Organizasyon Tekstil Saraciye Medikal San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 17.08.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.08.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.08.2026 tarih ve 223811 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.08.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2144 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Teknik Şartname’nin 1’inci kısım 1’inci kaleminde (yangına müdahale elbisesi) dış kumaş için, “%60±5 Para-Aramid, %38±2 PBI (polibenzimidazole), %2±1 Antistatic” şeklinde doğrudan spesifik bir elyaf kompozisyonu tanımlandığı, söz konusu düzenlemenin aynı veya daha yüksek koruma performansını sağlayan alternatif yüksek teknoloji kumaşların ihaleye katılımını engellediği, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5 ve 12’nci maddelerine aykırılık teşkil ettiği, yangına müdahale kıyafetlerinde asıl olan ticari veya belirli bir kimyasal elyaf ismi değil; nihai koruyucu giysinin uluslararası standartlar (EN 469, ISO 11612, ISO 13506 vb.) çerçevesinde sağladığı objektif termal ve mekanik koruma performansı olduğu, Şartnamede yalnızca "%38±2 PBI" oranının zorunlu kılınmasının, performans olarak bu kriterleri karşılayan ve hatta aşan alternatif teknolojilerin ihaleye girmesini engelleyen örtülü bir marka/tedarikçi tarifi olduğu, İdare kararında PBI kumaşın serbestçe temin edilebileceğinin iddia edildiği, ancak PBI elyafının küresel patent ve marka sahibi olan PBI Performance Products, Inc. firmasının resmi tedarik ağında (https://www.pbi-int.com/wheretobuypbi ) görüleceği üzere, Türkiye yetkili ve tek resmi distribütörü/temsilcisi Kıvanç Group (Kıvanç Kimya A.Ş.) olduğu, Şartnameye konulan "%38±2 PBI" şartının, fiilen Türkiye'de tek bir tedarikçi kanalını ve bu kanala bağlı tek bir üreticiyi işaret ettiği, 2) Firmalarının, bayiliğini üstlendiği Ziel Teknoloji A.Ş firmasının Nomex Extreme Max kumaşını kullandığı, Nomex® Xtreme Max kumaşında yer alan Poli (2,6-fenilenbenzobisoksazol) elyafının, yaklaşık 5,8 GPa kopma mukavemeti ile Para-Aramid elyafından yaklaşık 2 kat daha yüksek bir mukavemete sahip olduğu, idarenin "Nomex® Xtreme Max Çok Dezavantajlıdır" tespitinin somut veriden yoksun olup akredite test raporları ile çürütüldüğü, dilekçe ekinde yer alan akredite laboratuvar verileri ve teknik parametre karşılaştırma tablosu dikkate alındığında, Nomex® Xtreme Max’in Şartname’de aranan performansın katbekat üzerinde olduğunu doğruladığı, İdarenin gerekçesinde PBI kumaşlı elbise için 8 saniyelik alev maruziyetinde toplam tahmini yanık alanı %7,4 (1. derece: %0,6, 2. derece: %0,7, 3. derece: %6,7) olarak belirtildiği, buna karşın, BTTG (United Kingdom - Notified Body No: 0338) onaylı, 26 Mart 2025 tarihli ve E-037368/A numaralı ekte sunulan akredite test raporuna göre Nomex® Xtreme Max kumaşından üretilen elbise ile gerçekleştirilen 8 saniyelik yanan manken testinde, toplam yanık alanının %0,0 olarak tespit edildiği, bu durumun idarenin iddiasını teknik olarak tamamen çürüttüğü, Piyasada usulen birkaç teklifin verilebilmesinin rekabetin oluştuğunu göstermediği, önemli olan fiyat ve teknik açıdan gerçek rekabet ortamının sağlanması olduğu, idarenin geçmiş yıllarda aynı veya benzer şartnamelerle ihaleler yapılmış ve birden fazla katılımcının teklif vermiş olmasını gerekçe göstermesinin, mevcut teknik düzenlemenin rekabet üzerindeki etkisini tek başına ortadan kaldırmadığı, esas değerlendirilmesi gereken hususun, teknik ihtiyacın gerektirdiği koruma seviyesini sağlayan farklı teknoloji ve ürünlerin objektif performans kriterleri üzerinden ihaleye katılabilip katılamadığı olduğu, Ayrıca Ziel Teknoloji A.Ş. tarafından imal edilen Nomex® Xtreme Max kumaşlı yangın elbiselerinin; Türkiye’de birçok kritik kurumda yüksek memnuniyetle kullanıldığı, yapılan maliyet ve piyasa analizlerine göre, teknik şartnamenin performans bazlı olarak alternatif ürünlere açılması hâlinde bitmiş üründe en az %30 fiyat avantajı sağlanacağı, Şartnamenin kısıtlayıcı tutulması kamu kaynaklarının verimsiz kullanılmasına ve kamu zararına yol açacağı, Sonuç olarak teknik test raporları, hukuki gerekçeler ve kamu yararı ilkeleri doğrultusunda; 4734 sayılı Kanun’un 5. ve 12. maddelerine aykırı olarak Teknik Şartname’nin 1’inci kısım 1’inci kaleminde tek bir elyaf kompozisyonunu (%38 PBI) zorunlu kılan düzenlemenin iptal edilmesi, Şartnamenin, aynı veya daha üstün koruma sağlayan alternatif yüksek teknoloji kumaşları da kapsayacak biçimde "Meta-aramid/para-aramid / Poli (2,6-fenilenbenzobisoksazol) karışımı ve/veya aramid / polybenzimidazole (PBI) karışımı ve/veya yüksek performanslı aramid teknolojisine sahip (LOI ≥ 40, TPP ≥ 40, ISO 11612 ve EN 469 standartlarını sağlayan) alev almaz dış kumaşlar..." şeklinde performans bazlı olarak güncellenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur… ” hükmü, Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “ … İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır. Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir. ” hükmü yer almaktadır. Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “ (1) Alınacak malın teknik kriterleri ve özellikleri, ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamede düzenlenir. Teknik kriterlerin ve özelliklerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve fırsat eşitliğini sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli malı teklif edilmesini engelleyici düzenlemelere yer verilemez. … (3) Teknik şartnamede, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmadığı veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmadığı hallerde, “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir… ” hükmü bulunmaktadır. İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Kişisel Koruyucu Donanımları Alımı İşi b) Türü: Mal alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Yangına Müdahale Elbisesi Tip-3 400 adet, Yangına Müdahale Elbisesi Tip-1 50 adet, Yangına Müdahale Eldiveni 300 çift, Yangına Müdahale Örme Başlık 200 adet, Yangına Müdahale Bareti Tip-1 250 adet, Yangına Müdahale Bareti Tip-2 50 adet, Yangına Müdahale Çizmesi Tip-1 250 çift, Yangına Müdahale Çizmesi Tip-2 50 çift Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “ 20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir. 20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 4 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir; İhale 4 Kısımdan oluşmaktadır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “1 Kısım 7. Yangına Müdahale Elbisesi Tip-3 Teknik Özellikler” başlıklı 7’nci maddesinde “ 7.1. Genel Özellikler 7.1.1. İtfaiyeci elbisesi bir ceket ve bir pantolondan oluşur. İtfaiyecinin üst ve alt gövdesini, kollarını, bacaklarını korur. İtfaiyeci elbiselerinin tüm katmanları ile birlikte TS EN 469’ a göre test edilmiş ve onaylanmış olması gerekir. 7.1.2. Elbiselerin imalatında kullanılacak olan dış kumaş, astar ve ara katmanların (nem bariyeri, ısı bariyeri) özellikleri gruplandırılarak aşağıda çıkarılmıştır. 7.1.3. Elbisenin katmanlarının sıralaması dıştan içe doğru; dış kumaş, nem bariyeri, ısı bariyeri, … 7.2. Teknik Özellikler 7.2.1. Dış Kumaş; 7.2.1.1. Kumaş ağırlığı TS 251 ‘e göre test edildiğinde 210±15 g/m2 olacaktır. 7.2.1.2. Malzeme cinsi %60±5 Para-Aramid,%38±2 PBI (polibenzimidazole), %2±1 Antistatic olacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden İdarelerin, 4734 sayılı Kanun’a göre yapacakları ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu oldukları, İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanmasının esas olduğu, ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması gerektiği, kural olarak belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürünün belirtilemeyeceği ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemeyeceği anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, idarenin ihtiyacını karşılarken ihale konusu işin ve bu iş kapsamında temin edeceği malzemenin teknik özelliklerini belirleme konusunda takdir hakkı ve yetkisi bulunmaktadır. Ancak, ihale konusu işe ilişkin teknik kriter ve özellikleri belirleme hususundaki bu takdir yetkisi yukarıda yer verilen Kanun maddesi ile sınırlandırılmıştır. Başvuru sahibinin, “Teknik Şartname’nin 1. Kısım 1. Kaleminde (Yangına Müdahale Elbisesi) dış kumaş için, “%60±5 Para-Aramid, %38±2 PBI (polibenzimidazole), %2±1 Antistatic” şeklinde doğrudan spesifik bir elyaf kompozisyonu tanımlandığı, söz konusu düzenlemenin aynı veya daha yüksek koruma performansını sağlayan alternatif yüksek teknoloji kumaşların ihaleye katılımını engellediği, Şartnamede yalnızca "%38±2 PBI" oranının zorunlu kılınmasının, performans olarak bu kriterleri karşılayan ve hatta aşan alternatif teknolojilerin ihaleye girmesini engelleyen örtülü bir marka/tedarikçi tarifi olduğu, PBI elyafının küresel patent ve marka sahibi olan PBI firmasının Türkiye yetkili ve tek resmi distribütörü/temsilcisi Kıvanç Group (Kıvanç Kimya A.Ş.) olduğu, Şartnameye konulan "%38±2 PBI" şartının, fiilen Türkiye'de tek bir tedarikçi kanalını ve bu kanala bağlı tek bir üreticiyi işaret ettiğine” yönelik iddialarının, özel uzmanlık gerektiren teknik hususlarla ilgili olması hasebiyle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinin altıncı fıkrası çerçevesinde ilgili alanda ihtisas sahibi kişilerin görüşüne başvurularak çözülmesi gerektiği değerlendirilmiş olup 10.09.2026 tarihli ve E-13983960-101.01.03-102934 sayılı Kurum yazısı ile “… Teknik Şartname’nin 1. Kısım 1. Kaleminde (Yangına Müdahale Elbisesi) dış kumaş için, "%60±5 Para-Aramid, %38±2 PBI (polibenzimidazole), %2±1 Antistatic" şeklinde yapılan düzenlemenin aynı veya daha yüksek koruma performansını sağlayan alternatif yüksek teknoloji kumaşların ihaleye katılımını engelleyip engellemediği, - PBI markasının tek bir üreticiyi işaret edip etmediği…” hususunda akademik bir kuruluştan teknik görüş istenilmiş; anılan kuruluş tarafından gönderilen 17.09.2026 tarih ve E-33824933-622.02-1638262 sayılı yazıda “...belirtilen konuya ilişkin görüş bildiren bölümümüz bulunmamaktadır.” şeklinde cevap verilmiştir. Bu sefer 17.09.2026 tarihli ve E-13983960-101.01.03-103329 sayılı Kurum yazısı ile başka bir akademik bir kuruluştan teknik görüş istenilmiş ve söz konusu kuruluş tarafından gönderilen 23.09.2026 tarihli ve E-10184858-045.01-3238414 sayılı yazıda “… 1) Söz konusu kumaş, alım yapan kurumun ihtiyaç karşılamak için açtığı ihalelerdeki bir talebi karşılamaktadır. Kurumun Teknik Şartnamesinde standartları değil, elyaf kompozisyonunu belirtmesi kendi ihtiyaçlarını güvenli ve/veya pratik bir şekilde karşılamak için belirttiği bir tercihtir. PBl (Polibenzimidazol) lifleri yangın koruma açısından çok yüksek performanslı liflerdir. Yüksek sıcaklıklarda yapısını ve mukavemetini büyük ölçüde korur. Bu konu ile ilgili bir takım standartlardaki beklentileri karşılar. Yangına dayanıklı giysilerin bazı katmanlarında ya da lif kompozisyonu içinde kullanılması uygundur. Ayrıca ihalelerde kurumlar istek ve ihtiyaçları için alım yapacakları tekstil ürünlerinin lif kompozisyonunu, lif oranlarını belirtmektedirler. Bu durumun belli bir firmayı işaret etmesi anlamı taşımadığı kanaatindeyim. 2) Global ticarette bazı spesifik ihtiyaçları karşılayan ürünlerin tek bir firmadan da olsa satın alımının her firmaya açık olarak yapıldığı kanaatindeyim.” ifadelerine yer verilmiştir. Söz konusu görüş yazısında, PBl (Polibenzimidazol) liflerinin yangın koruma açısından çok yüksek performanslı lifler olduğu, yüksek sıcaklıklarda yapısını ve mukavemetini büyük ölçüde koruduğu, yangına dayanıklı giysilerin bazı katmanlarında ya da lif kompozisyonu içinde kullanılmasının uygun olduğu, ayrıca ihalelerde kurumların alım yapacakları tekstil ürünlerinin lif kompozisyonunu, lif oranlarını belirtebilecekleri, bu durumun belli bir firmayı işaret etmesi anlamı taşımadığı ifade edilmiştir. Yapılan incelemeler ve bahsi geçen teknik görüş doğrultusunda, idarenin ihtiyaçlarını karşılarken ihale konusu işin ve bu iş kapsamında temin edeceği malzemenin teknik özelliklerini belirleme konusundaki takdir hakkı ve yetkisi çerçevesinde, yangına müdahale elbisesinin kumaş özelliklerine yönelik Teknik Şartname’de yapılan “%60±5 Para-Aramid, %38±2 PBI (polibenzimidazole), %2±1 Antistatic” düzenlemesinin belli bir firmayı işaret etmediği, dolayısıyla başka isteklilerin ihaleye katılımını engellemediği ve rekabeti daraltmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan Teknik Şartname’nin yukarıda belirtilen 7.2.1.2’nci maddesine yönelik olarak başvuru sahibinin belirttiği şekilde değişiklik yapılması gerektiği hususları ve Kamu İhale Kanunu’nun 5 ve 12’nci maddeleri ile anılan Yönetmelik’in 14’üncü maddesinde yer alan mevzuat hükümleri birlikte incelendiğinde; Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde, idarece alımı yapılacak olan yangına müdahale elbisesinin kumaş özelliklerine yönelik olarak “Teknik Şartname’nin 1. Kısım 1. Kaleminde tek bir elyaf kompozisyonunu (%38 PBI) zorunlu kılan düzenlemenin iptal edilmesi, Şartnamenin, aynı veya daha üstün korumayı sağlayan alternatif yüksek teknoloji kumaşları da kapsayacak şekilde "Meta-aramid/para-aramid / Poli (2,6-fenilenbenzobisoksazol) karışımı ve/veya aramid / polybenzimidazole (PBI) karışımı ve/veya yüksek performanslı aramid teknolojisine sahip (LOI ≥ 40, TPP ≥ 40, ISO 11612 ve EN 469 standartlarını sağlayan) alev almaz dış kumaşlar..." şeklinde performans bazlı olarak güncellenmesi gerektiği” ifade edilmekle birlikte, başvuru sahibi tarafından Teknik Şartname’yi kendi ürününe uygun hâle getirmeye yönelik taleplerde bulunulduğunun anlaşıldığı, her firmanın farklı teknik özelliklerde ürünlere sahip olabileceği ve dokümanlardaki teknik özelliklerin tüm firmaların ihaleye katılımını sağlayacak şekilde düzenlenemeyebileceği, idarenin farklı sistemlere ilişkin özellikleri dikkate alarak ihtiyacını belirleme zorunluluğunun bulunmadığı; kamu ihale mevzuatına aykırı olmamak kaydıyla, teknik özelliklerin, idarenin kendi ihtiyaçlarını en etkili ve verimli şekilde temin etmesine imkân sağlayacak şekilde dokümanda düzenlenmesinin esas olduğu ve bu kapsamda yukarıda açıklandığı üzere ihtiyaçların belirlenmesinde idarelerin takdir yetkisi bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konuya yönelik iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.