KİK Kararı 2026/UH.II-2562

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/038 Gündem No: 81 Karar Tarihi: 30.09.2026 Karar No: 2026/UH.II-2562 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Abdurrahman ÇALIM , İHALEYİ YAPAN İDARE: Adıyaman İl Milli Eğitim Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/1261206 İhale Kayıt Numaralı “ Adıyaman Merkez İlçesi 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ortaöğretim (Lise) Öğrencilerinin 2 Taşıma Merkezine 31 Araç ile 181 İş Günü Taşımalı Eğitim Hizmet Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Adıyaman İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 27.08.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Adıyaman Merkez İlçesi 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ortaöğretim(Lise) Öğrencilerinin 2 Taşıma Merkezine 31 Araç ile 181 İş Günü Taşımalı Eğitim Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Abdurrahman Çalım ’ın 28.08.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.09.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.09.2026 tarih ve 224685 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.09.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/2231 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, itirazen şikayete konu ihalenin “Reşatlı Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması” kısmının yaklaşık maliyetinin ihale tarihinde (27.08.2026) öğrenildiği ve söz konusu yaklaşık maliyete ilişkin olarak 28.08.2026 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 03.09.2026 tarihli şikayete cevabında, başvuru tarihi 28.08.2026 olarak gösterilmesine rağmen gerekçe kısmında şikâyetin 19.08.2026 tarihinde ulaştığı belirtilerek, şikayet başvurusunun süre yönünden reddedildiği, henüz yaklaşık maliyet açıklanmadan ve şikâyete konu işlem öğrenilmeden sekiz gün önce (19.08.2026) yaklaşık maliyete karşı şikâyet başvurusunda bulunulmuş olmasının hayatın olağan akışına, dosya kapsamına ve EKAP kayıtlarına açıkça aykırı olduğu, dolayısıyla, idare tarafından, başvurunun gerçek konusu olan yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığı iddiası görmezden gelinerek konunun yanlış nitelendirildiği, 28.08.2026 tarihinde yapılan ve 27.08.2026 tarihinde ilk kez öğrenilen yaklaşık maliyete yönelik şikâyet başvurularının, dokümana yönelik başvurular için öngörülen üç iş günlük süre kuralı uygulanmak suretiyle reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu, idare kararındaki 19.08.2026 – 28.08.2026 tarih çelişkisinin tüm EKAP ve kurum kayıtları üzerinden araştırılmasına, kararın hazırlanması, kontrolü ve imzalanmasında sorumluluğu bulunan görevliler hakkında konunun Millî Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığına veya yetkili denetim birimine intikal ettirilmesine ve suç oluşturabilecek bir fiile ilişkin somut bulguya ulaşılması hâlinde ise durumun yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesi gerektiği, Millî Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan 23.06.2026 tarihli ve E-83068516-140-162546304 sayılı Taşımalı Eğitim konulu yazının, 2026-2027 eğitim öğretim yılında yürütülecek öğrenci taşıma hizmeti alımlarında yaklaşık maliyetin hangi objektif kriterler ve bilişim altyapısı üzerinden tespit edileceğini hiçbir tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirlediği, söz konusu Bakanlık talimatı uyarınca, taşıma hizmeti alımlarında kullanılacak araçların günlük yaklaşık maliyetlerinin münhasıran Taşımalı Öğrenci Modülü – Taşıma Yaklaşık Maliyet Hesaplama Menüsü aracılığıyla hesaplanmak zorunda olduğu, ayrıca, anılan Bakanlık düzenlemesinde yaklaşık maliyet hesabının belirli matematiksel girdilere ve katsayılara bağlandığı, şikâyete konu kısım için ihale dokümanında ve teknik belirlemelerde yer alan somut veriler ve Bakanlığın yürürlükteki hesaplama parametreleri uygulandığında ortaya çıkan tablonun; Taşıma merkezi uzaklığı (tek yön): 13,8 km, Akaryakıt (motorin) birim fiyatı: 71,00 TL/litre, Yol durumu katsayısı: 1,10 Araç kapasite katsayısı (14-16 kişilik araçlar için): 1,25, Ekstra katsayı: 0,645, Günlük işçilik ücreti: 1.362,49 TL, Araç sayısı: 4 adet, Çalışma süresi: 181 iş günü şeklinde, Bu değişkenler üzerinden yapılan hesaplamanın ise; Taşıma Maliyeti = 13,8 × 71,00 × 1,10 × 1,25 × 0,645 = 868,96 TL, Günlük Araç Maliyeti = 868,96 TL + 1.362,49 TL = 2.231,45 TL, Toplam Sezon Maliyeti = 2.231,45 TL × 4 araç × 181 iş günü =1.615.569,89 TL şeklinde olduğu, Bakanlığın anılan yazısı uyarınca işçilik parametresine ilişkin olarak; günlük rehber personel ve işçilik yaklaşık maliyetinin EKAP İşçilik Hesaplama Modülü aracılığıyla 01.01.2026-31.12.2026 dönemi için belirlenen 1.362,49 TL tutarı esas alınarak tespit edileceğinin düzenlendiği, taraflarınca yapılan işçilik hesaplamasında söz konusu tutarın eksiksiz olarak belirtildiği, ayrıca, Temmuz 2026 dönemi Petrol Piyasası Aylık Ortalama Bayi Satış Fiyatı Bülteninde motorin fiyatının KDV dahil 71,40833 TL/litre, KDV hariç 59,5069 TL olduğu, 26.08.2026 tarihli Petrol Piyasası Bayi Satış Fiyatı Günlük Bülteninde ise motorin fiyatının KDV dahil 82,70750 TL/litre (KDV hariç 68,92 TL/litre) olarak yayımlandığı, taraflarınca motorin fiyatının hesaplamaya 71,00 TL olarak yansıtıldığı ve bu değerin dönemin KDV hariç güncel akaryakıt seviyesinden bile yüksek bir rakam olduğu, 2.070.025,83 TL tutarındaki yaklaşık maliyetin ortaya çıkabilmesi için ya akaryakıt birim fiyatının mevzuata aykırı biçimde fahiş ve KDV dahil olarak sisteme girilmiş olması ya da sistem katsayılarının hatalı işletilmiş olması gerektiği, idarece, yaklaşık maliyeti oluşturulurken hangi tarihteki EPDK verisinin kullanıldığının, KDV ayrıştırmasını yapılıp yapmadığının ve ihale saatinden önce herhangi bir güncelleme yapılıp yapılmadığını somut verilerle ortaya koyulması gerektiği, idare tarafından ihaleni ilk oturumunda açıklanan yaklaşık maliyet tutarının 2.070.025,83 TL olduğu, Bakanlığın emredici mevzuatına ve objektif matematiksel formüle göre bulunması gereken 1.615.569,89 TL ile idarenin açıkladığı 2.070.025,83 TL arasında 454.455,94 TL tutarında fahiş bir fark bulunduğu, böylesine bir fsrkın basit bir yuvarlama veya kabul edilebilir bir takdir marjı ile açıklanmasının hukuken imkânsız olduğu, yaklaşık maliyetin 454.455,94 TL yüksek belirlenmesinin, sınır değeri 973.319,64 TL yerine 1.394.646,95 TL’ye yükselterek taraflarınca sunulan teklifi haksız yere sınır değer altında kalmasına sebep olduğu, Taşımalı Öğrenci Modülü üzerinden yapılan hesaplamada söz konusu fahiş farkın muhtemel kaynaklarının; mesafe giriş hatası, katsayı uyuşmazlığı, mükerrer veya hatalı güncellemeler olabileceği, Bu kapsamda, idare bünyesinde görev yapan ihale komisyonunun ve yaklaşık maliyeti hazırlamakla yetkilendirilen personelin Taşımalı Öğrenci Modülü veri giriş kayıtlarının, sistem log kütüklerinin, hesaplama ekran çıktılarının ve onay belgelerinin ihale işlem dosyası kapsamında titizlikle incelemesi gerektiği, yaklaşık maliyetin hangi somut matematiksel verilere dayandığının, Bakanlığın 23.06.2026 tarihli talimatındaki parametrelerle karşılaştırılarak tevsik edilmesi ve mevzuata aykırı veri girişlerinden veya katsayı hatalarından kaynaklanan fahiş yaklaşık maliyet tutarının 1.615.569,89 TL olarak düzeltilmesi gerektiği, yaklaşık maliyetin bilinçli şekilde yüksek oluşturulduğu ve Pusula 02 Turz. Tic. ve San. Ltd. Şti. ile 02 Ayaz Turz. Otomotiv Taş. Gıda Tarım Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. lehine sonuç doğuracak şekilde koordineli hareket edildiğine ilişkin ciddi, somut ve araştırılması zorunlu emareler bulunduğu, ayrıca, aynı ihalenin diğer kısımlarındaki teklif dağılımı incelendiğinde, anılan isteklilerin açıkladığı fiyatların, ihale öncesinde gizli tutulması gereken yaklaşık maliyetlere oldukça yakın olduğu, söz konusu durumun yaklaşık maliyet bilgisinin gizliliğinin korunup korunmadığının ve ihale öncesinde bazı isteklilerin bu bilgiye erişip erişmediğinin araştırılmasını zorunlu kılan ciddi bir emare olduğu, yaklaşık maliyetin gizliliğini, rekabeti veya ihale kararını etkileyebilecek herhangi bir bilgi paylaşımı, irtibat veya sair fiil bulunup bulunmadığının yetkili mercilerce incelenmesi gerektiği, anılan istekliler ile idare personeli arasında rekabeti veya ihale kararını etkileyecek koordinasyon ya da iş birliği bulunduğuna ilişkin somut bulgular elde edilmesi halinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesi ve ilgili diğer hükümler çerçevesinde gerekli idari işlemlerin başlatılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur...” hükmü, “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü, “Tekliflerin alınması ve açıklanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır. İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister…” hükmü, “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler .” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “( 1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür…” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini, …ifade eder.” hükmü, “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “ (1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. (2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir. (3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır. (4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur. (5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. (6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” hükmü, “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir. (2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde; a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar, b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar, c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar, ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar, d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar, Esas alınır. (3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler. (4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir. (5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir. (6) Yaklaşık maliyet tespit edilirken kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatların esas alınması halinde, güncelliğini kaybeden fiyatlar, ilgili alt endeks veya endeksle güncellenir. Güncelleme, yaklaşık maliyetin belirlendiği tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait alt endeks veya endeksin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış fiyatların yürürlüğe konulduğu tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait alt endeks veya endekse bölünmesi suretiyle bulunan katsayı üzerinden yapılır. ” hükmü, “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde; a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir. b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez. (2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir. (3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur. (4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, endeks üzerinden güncellenir. (5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir. (6) Fiyat farkı verilmesi öngörülen işler için yapılacak güncellemede, 27/6/2013 tarihli ve 2013/5215 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre hesaplanan fiyat farkı katsayısı (P n ) kullanılır. Pnhesabındaki güncel endekslere esas olarak ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksler, temel endekslere esas olarak ise yaklaşık maliyetin hesaplandığı tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksler kullanılır. Fiyat farkı verilmesi öngörülmeyen işler için yapılacak güncellemede, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin yaklaşık maliyetin hesaplandığı tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse bölünmesi suretiyle bulunan katsayı kullanılır.” hükmü, “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Verilen hizmetin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. b) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir. (3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur. (4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde ikinci fıkranın (a) veya (b) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur. (5) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif açıklama istenilmeksizin reddedilecek tekliflere ilişkin alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: ADIYAMAN MERKEZ İLÇESİ 2026-2027 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ORTAÖĞRETİM(LİSE) ÖĞRENCİLERİNİN 2 TAŞIMA MERKEZİNE 31 ARAÇ İLE 181 İŞ GÜNÜ TAŞIMALI EĞİTİM HİZMET ALIMI … ç) Miktarı: 2 TAŞIMA MERKEZİ 31 ADET ARAÇ TAŞIMA HİZMETİ Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: TAŞIMA MERKEZİ OKULLAR” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “ 31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Genel hususlar” başlıklı 1’inci maddesinde “Taşıma Güzergahları NO TAŞIMA MERKEZİ OKULUN ADI TAŞIMA MERKEZİ YERLEŞİM YERİ/YERLERİ TAŞIMA MERKEZİNE UZAKLIĞI (Km) ARAÇ SAYISI … … … … … 6 ATAKENT ÇPAL REŞATLI KUYULU KUYULU TOKİ YERLEŞİM BİRİMİNDEN 60 ÖĞRENCİNİN 13,8 KMDEN 181 İŞ GÜNÜ 4 ADET 14-16 KAPASİTELİARAÇ İLE ATAKENT LİSESİNE TAŞINMASI 13,8 4 … … … … … ” düzenlemesi yer almaktadır. İhaleye ait Birim Fiyat Teklif Cetvelinin ilgili kısmı ise aşağıdaki şekildedir. Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 7 Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı … … … … 6 REŞATLI KUYULU KUYULU TOKİ YERLEŞİM BİRİMİNDEN 60 ÖĞRENCİNİN 13,8 KMDEN 181 İŞ GÜNÜ 4 ADET 14-16 KAPASİTELİ ARAÇ İLE ATAKENT LİSESİNE TAŞINMASI iş günü 181 … … … … TOPLAM TUTAR (KDV Hariç) Başvuruya konu ihalenin Adıyaman İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Adıyaman Merkez İlçesi 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ortaöğretim (Lise) Öğrencilerinin 2 Taşıma Merkezine 31 Araç ile 181 İş Günü Taşımalı Eğitim Hizmet Alımı” olduğu, ihale tarihinin 27.08.2026 olduğu, söz konusu ihalenin itirazen şikayete konu kısmının ise “Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması” olduğu, söz konusu ihalede sınır değerin altında 3 isteklinin bulunduğu, idare tarafından 15.09.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin 02 Ayaz Turz. Otomotiv Taş. Gıda Tarım Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Abdurrahman Çalım’ın teklifinin ise aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesi ile reddedildiği anlaşılmıştır. Başvuru sahibi isteklinin 28.08.2026 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, idarenin 03.09.2026 tarihli işlemi ile şikayet başvurusunu süre yönünden uygun bulmaması üzerine 08.09.2026 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Başvuru sahibi tarafından özetle, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin hatalı olduğunun iddia edildiği anlaşılmıştır. 27.08.2026 tarihli “Tekliflerin açılmasına ilişkin tutanak” ile ihalenin itirazen şikayete konu “Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması” kısmının yaklaşık maliyetinin 2.070.025,83 TL, ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin ise 13.857.362,29 TL şeklinde açıklandığı, 4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi ile ihale günü ilk oturumda isteklilerin teklif fiyatları ve yaklaşık maliyetin açıklanacağı hüküm altına alındığı, dolayısıyla şikayete konu işlemin farkına varıldığı tarihin 27.08.2026 tarihi olduğu, netice itibarıyla 28.08.2026 tarihli şikayet başvurusunun süresinde yapıldığı tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin iddiaları kapsamında ihale işlem dosyası incelendiğinde; Teknik Şartname’nin “Genel hususlar” başlıklı 1’inci maddesinde ihalenin “Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması” kısmının taşıma güzergahları, taşınacak öğrenci sayısı, araç sayısı ve kilometre bilgisine yer verildiği görülmüş olup, söz konusu düzenlemeden anılan kısmın kilometre bilgisinin 13,8 km şeklinde düzenlendiği tespit edilmiştir. 07/07/2026 tarih ve 20261261206-001-1 sayılı ihale onay belgesinde ihaledeki toplam yaklaşık maliyetin “11.761.447,59 TL” olarak belirtildiği, ihale onay belgesinin eki yaklaşık maliyet hesap cetvelinde anılan kısmın yaklaşık maliyetinin 1.486.993,26 TL, toplam yaklaşık maliyetin ise 11.761.447,59 TL olduğu, ayrıca ihale işlem dosyasında yer alan Milli Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri tarafından hazırlanan “Taşımalı eğitim modülü” aracılığıyla hesaplanan yaklaşık maliyete ilişkin “2026-2027 Öğretim Yılı Orta Öğrenim Yaklaşık Maliyet Tablosu”nda anılan kısmın kilometre bilgisinin 13,8 km şeklinde yer aldığı, ayrıca anılan tabloda belirtilen söz konusu kısma ilişkin bilgilerin ihale dokümanına uygun şekilde yer aldığı ve söz konusu tabloda anılan kısmın yaklaşık maliyetinin 1.486.993,28 TL, ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin ise 11.761.447,60 TL şeklinde yer aldığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, 27.08.2026 tarihli “Tekliflerin açıklanmasına ilişkin tutanak”ta ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin 13.857.362,29 TL, ihalenin itirazen şikayete konu kısmının yaklaşık maliyetinin ise 2.070.025,83 TL olduğu, aynı şekilde 15.09.2026 tarihli ihale komisyonu kararında da ihalenin toplam yaklaşık maliyetinin 13.857.362,29 TL, ihalenin itirazen şikayete konu kısmının yaklaşık maliyetinin ise 2.070.025,83 TL şeklinde olduğu tespit edilmiştir. Öte yandan idare tarafından ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen 22.09.2026 tarih ve E-89148175-140-169965651 sayılı üst yazıda “…Kurumunuzun ilgi yazısı üzerine yaklaşık maliyet hesabı yeniden ve ayrıntılı olarak incelenmiş; yapılan incelemede, ihale konusu Reşatlı Kuyulu Kuyulu Toki Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Kmden 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç İle Atakent Lisesine Taşınması kısmına ilişkin yaklaşık maliyetin oluşturulması aşamasında 13,8 km olan güzergahın kilometresi sevhen 20 km girildiği ve bundan kaynaklı hesaplama hatası yapıldığı anlaşılmıştır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür. İdare tarafından gönderilen ihale onay belgesi, yaklaşık maliyet hesap cetveli ve “2026-2027 Öğretim Yılı Orta Öğrenim Yaklaşık Maliyet Tablosu” başlıklı tabloda yaklaşık maliyetin 1.486.993,26 TL olduğu, ayrıca anılan tabloda, söz konusu kısmın kilometre değerinin 13,8 olarak belirtildiği, bu değere (1.486.993,26 TL) idare tarafından EKAP’a yapılan ilk kayıtta yer verilmesine rağmen ihale tarihinden önce idare tarafından EKAP’a kaydedilen güncel yaklaşık maliyetin 2.070.025,83 TL olduğu, netice itibarıyla ihale tarihinde açıklanan yaklaşık maliyetle ihale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetvelinde belirtilen yaklaşık maliyetin birbirinden farklı olduğu tespit edilmiş olup, söz konusu tespitler ve idarenin 22.09.2026 tarih ve E-89148175-140-169965651 sayılı yazısında yaklaşık maliyetin hesaplanmasında 13,8 şeklinde olması gereken kilometre değerinin sehven 20 km girildiği beyanı bir arada değerlendirildiğinde, idare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyette hata bulunduğu sonucuna varılmıştır. İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç olmak üzere yaklaşık maliyetin belirlenmesi ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilmesi gerektiği, buna ilişkin ayrıntılı hususların Yönetmelik’in yukarıda yer verilen ilgili maddelerinde düzenlendiği anlaşılmaktadır. Yaklaşık maliyet hesabının etkilediği hususlardan birinin sınır değer hesabı olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesine göre ihale komisyonu tarafından, verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değerin hesaplanacağı ve ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde sınır değerin altında olan tekliflerden aşırı düşük teklif açıklaması isteneceği ya da sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifinin açıklama istenmeksizin reddedileceği, İdarelerce ihale konusu işin en uygun fiyatla temin edilmesinin yaklaşık maliyetin doğru bir şekilde hesaplanmasına bağlı olup yaklaşık maliyetin doğru tespit edilmesi ihale sürecinin aksamadan yürütülmesini sağladığı, ihalelerde istekliler tarafından teklifleri kapsamında idareye sunmaları gereken yeterlik kriterlerinin belirlenmesinde, ilan sürelerinin değişmesinde, ihalelere yerli istekli katılıp katılmayacağına ilişkin düzenlemeler ve ihale konusu işin yaklaşık maliyetine göre ihaleye teklif sunan isteklilerin teklif bedellerinin aşırı düşük olup olmadığının tespit edilmesinde yaklaşık maliyetin önemli bir rol oynadığı, dolayısıyla yaklaşık maliyetin doğru hesaplanmasının ihale sürecinin sağlıklı yürütülmesini doğrudan etki ettiği, bununla birlikte, yaklaşık maliyetin hatalı veya eksik hesaplandığının tespiti halinde doğrudan ihalenin iptaline karar verilmesinin uygun olmayacağı, yaklaşık maliyette tespit edilen hatanın yaklaşık maliyetin etkilediği unsurlar bakımından değerlendirme yapılmak suretiyle ihalenin iptaline yönelik işlem tesis edilip edilmeyeceğine karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Yapılan tespitler neticesinde, yaklaşık maliyetin ihale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetvelinde yer alan yaklaşık maliyet ile ihale tarihinde açıklanan yaklaşık maliyetin farklı olduğu ve idare tarafından yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında, itirazen şikayete konu kısmın kilometre bilgisinin sehven yanlış girildiğine ilişkin beyanı bir arada değerlendirildiğinde; Milli Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri tarafından hazırlanan “Taşımalı eğitim modülü” aracılığıyla hesaplanan 1.486.993,28 TL tutarlı ilk yaklaşık maliyete ilişkin hazırlanan “2026-2027 Öğretim Yılı Orta Öğrenim Yaklaşık Maliyet Tablosu”nda yer alan taşıma güzergahları, taşınacak öğrenci sayısı, araç sayısı ve kilometre bilgilerinin ihale dokümanı ile uyumlu olduğu, söz konusu girdiler üzerinden anılan modüle göre hesaplanan ve ihale onay belgesinde belirtilen yaklaşık maliyetin 1.486.993,28 TL olduğu, söz konusu tutar dikkate alınarak yapılan hesaplama neticesinde sınır değerin ve sınır değerin altındaki istekli sayısının değiştiği, diğer bir deyişle idarece hazırlanan ilk yaklaşık maliyet üzerinden hesaplanan yeni sınır değer tutarına göre sınır değerin altında istekli bulunmadığı, dolayısıyla yaklaşık maliyette yapılan hatanın düzeltilmesinin ihale sürecinde değişiklik oluşturduğu göz önünde bulundurulduğunda, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu ve söz konusu ihalenin itirazen şikayete konu 6’ncı kısmının (Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması) iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır. Yapılan incelemede, ihalenin itirazen şikâyete konu “Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması” kısmının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 64.652,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 129.385,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 64.733,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. Ayrıca, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 64.652,00 TL başvuru bedelinin yatırılması gerektiği dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu çerçevede, başvuru sahibine iade edilmesi gereken toplam tutarın 129.385,00 TL ( 64.733,00 TL + 64.652,00 TL) olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 6’ncı kısmının (Reşatlı Kuyulu Kuyulu TOKİ Yerleşim Biriminden 60 Öğrencinin 13,8 Km’den 181 İş Günü 4 Adet 14-16 Kapasiteli Araç ile Atakent Lisesine Taşınması) iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin 6’ncı kısmının iptaline, 2) Fazla yatırılan başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine, 3) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.