KİK Kararı 2026/UH.II-2466
TCDD TEKNİK MÜHENDİSLİK VE MÜŞAVİRLİK ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ · 23.09.2026
| Karar no | 2026/UH.II-2466 |
|---|---|
| Karar tarihi | 23.09.2026 |
| Sonuç | İhalenin iptali · Oybirliği |
| Başvuru sahibi | Vefa Gölkent Grup Turizm Otomotiv Nak. Petr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. |
| İhaleyi yapan idare | TCDD TEKNİK MÜHENDİSLİK VE MÜŞAVİRLİK ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ |
| Başvuruya konu ihale | 2026/1262205 İhale Kayıt Numaralı "SÜRÜCÜSÜZ ARAZİ ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI" İhalesi |
| Alım türü | Hizmet |
Kararın resmî sayfası (EKAP) ↗
Karar metni
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No: 2026/037
Gündem No: 24
Karar Tarihi: 23.09.2026
Karar No: 2026/UH.II-2466
Mahkeme Kararları
Toplam: 0
Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır.
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Vefa Gölkent Grup Turizm Otomotiv Nak. Petr. San. ve Tic. Ltd. Şti.
,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
TCDD Teknik Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü
,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2026/1262205
İhale Kayıt Numaralı “
Sürücüsüz Arazi Araç Kiralama Hizmet Alımı
” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
TCDD Teknik Mühendislik ve Müşavirlik Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü
tarafından
26.08.2026
tarihinde
açık ihale usulü
ile gerçekleştirilen “
Sürücüsüz Arazi Araç Kiralama Hizmet Alımı
” ihalesine ilişkin olarak
Vefa Gölkent Grup Turizm Otomotiv Nak. Petr. San. ve Tic. Ltd. Şti.
nin
20.08.2026
tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin
25.08.2026
tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
04.09.2026
tarih ve
224575
sayı ile Kurum kayıtlarına alınan
04.09.2026
tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak
2026/2207
sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1,
2 ) İhale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların bazılarının 2026 model sıfır km, bazılarının da 2025 model ve maksimum 40.000 km olacağına ilişkin düzenlemenin ihaleye katılımı kısıtlayıcı ve rekabeti daraltıcı etki oluşturduğu, ayrıca Teknik Şartnamenin “EK-1 Kiralık Araç Kalemleri” başlıklı tablosunun 1’inci grubunda (SUV 4x4, 0 km, 2026 model) öngörülen 1199 cm³ motor hacmi, 150 beygir motor gücü, 230 Nm maksimum tork ve 2657 mm dingil mesafesi değerlerinin, tesadüfen belirlenmiş alt sınırlar olmadığı, bu dört değerin tek bir marka ve modeli işaret ettiği, aynı sınıftaki (B segment SUV) rakip araçların önemli bölümünün 4x4 çekiş seçeneğini dahi sunmadığı, yine aynı tablonun 2’nci grubunda öngörülen 1332 cm³ motor hacmi, 145 beygir motor gücü, 148 Nm maksimum tork ve 2657 mm dingil mesafesi değerlerinin de aynı şekilde tek bir model ailesinin teknik verileriyle örtüştüğü,
3) İhale konusu iş kapsamında araçların çalıştırılmasında herhangi bir km sınırlaması bulunmaması ve ihale dokümanında araçların günlük, aylık veya yıllık yapacakları km, çalışacağı ve/veya kat edecekleri mesafeye dönük hiçbir bilgi ve değere yer verilmemesinin tekliflerin oluşturulmasına engel olduğu,
4,
5 ) İşin başlangıç tarihi ile bitirme tarihi arasındaki süre ile 24 aylık teklif süresi arasında çelişki olduğu, ayrıca ihale konusu iş kapsamında çalıştırılması planlanan bazı araçlar ile faaliyette bulunabilmek için Karayolları Taşıma Yönetmeliği çerçevesinde isteklilerin sahip olması gereken yetki belgelerinin ihalede yeterlik kriteri olarak belirlenmediği,
6) Teknik Şartname’nin F4, H2 ve H5 maddelerinde yer alan düzenlemeler doğrultusunda araçların kasko yaptırılması sorumluluğunun yükleniciye bırakıldığı, idare elemanlarınca kullanılan araçların şoför hatasından kaynaklananlar dahil her türlü kaza, arıza vs. durumlarda meydana gelecek tüm masrafların yaptırılan sigorta kapsamında yükleniciye ait olacağının ifade edildiği, idarenin ve idare personelinin kusurundan doğacak zararların da yüklenicinin sorumluluğu kapsamına alınmasının uygun olmadığı, ayrıca Teknik Şartname’nin H5 maddesindeki düzenlemenin konuyu daha da belirsiz hale getirdiği, oluşabilecek hasarlara karşı kasko sigortası çerçevesi dışında ilgili mevzuatına aykırı şekilde yüklenici ve idare nezdinde çeşitli yükümlülükler belirleyerek karmaşık birtakım çözümler üretilmeye çalışıldığı,
7) İdari Şartnamenin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde sadece c katsayısı (makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı) için belirlemede bulunularak ağırlık oranının 1 olarak tanımlandığı, araçların bakım, onarım, lastik, vb. giderlerinin yüklenici yükümlülüğünde olmasına karşın malzeme ve/veya diğer hizmetlerin içinde olduğu b3 ağırlık oranının sıfır olarak belirlendiği, fiyat farkı düzenlemesinin doğru ve yerinde tespit edilmediği,
8) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesine ait tabloda, Teknik Şartname’nin F14 ve F21 maddeleri için düzenleme yapıldığı, F5 ve F16 maddeleri ile ilgili bir belirlemede bulunulmadığı, ancak Teknik Şartname’nin F5 ve F16 maddeleri kapsamında oluşabilecek durumlar karşısında ceza uygulaması ve hakedişten kesinti yapılacağının belirtildiği, ayrıca Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesine ait tabloda 24 saatte tamir bakım yaptırılması, 24 saatte aynı araç temini, 8 saatte müdahale vb. gibi yürütülmesi oldukça zor ve hayatın normal akışına aykırı düzenlemelere yer verildiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Başvuru sahibinin 1ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”
hükmü,
Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde
“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.
Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.
” hükmü,
17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2024/7 sayılı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nin “Resmî Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlıklı bölümünde
“…Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir…”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Genel esaslar” başlıklı maddesinde
“Araçlar sürücüsüz olacak ve günün her saati İdarenin emrinde olacaktır.
Kiralanacak araçların cins ve miktarları ile bu araçlarda bulunması gereken teknik özellikler ve asgari standart donanımlar işbu şartnamenin ekleri olan Ek-1’de belirtilmiştir.
Kiralık araçlar için fiyat teklifi, 24 saatlik kullanım esasına göre ve kilometre sınırı olmaksızın verilecektir. Aynı grup içindeki araçlar, tek marka ve tek tipte olacaktır. İşin süresi 24 aydır. İşin başlangıç tarihi 01.10.2026’dır.”
düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Kiralanacak araçların özellikleri” maddesinde
“Ek-1’de belirtilen araçlardan 1. Grup araçlar asgari 2026 model ve sıfır kilometre (0 km) olacaktır. Araçların teslimi, belirtilen süre içerisinde 0 ile 70 kilometre arasında bir mesafe ile kabul edilecektir. Ek-1’de belirtilen 2., 3. ve 4. Grup araçlar ise asgari 2025 model ve azami 40.000 kilometrede olacaktır. Tüm araçlar sınırsız kilometre ile ve günlük 24 saat esasına göre hem şehir içi hem de şehirlerarası görevlerde kullanılmak üzere kiralanacaktır…”
düzenlemesi yer almaktadır.
Aynı Şartname’nin Ek-1 tablosunda aşağıdaki bilgilerin yer aldığı görülmüştür.
Kiralık Araç Kalemleri
Yakıt Cinsi
Asgari Motor silindir Hacmi (cc)
Asgari Motor Gücü (Bg)
Maksimum Tork (Asgari)
Asgari Net Ağırlığı (Kg) (Sürücü Dahil)
Kasa
Çekiş
Kapı
Asgari Model Yılı
Vites
Asgari Dingil Mesafesi (mm)
Asgari Bagaj Ölçüleri Minimum
Roll Bar
Tavan Barı
Miktar (Adet)
1.Grup
Benzinli/ Hybrid
1199
142
148
1390
Suv
4x4
5
2026
Otomatik
2657
496
Yok
Var
53
2.Grup
Benzin /Hybrid
1332
142
148
1380
Suv
4x2
5
2025
Otomatik
2657
496
Yok
Var
44
3.Grup
Dizel
1898
150
360
1980
Pikcup
4x4
5
2025
Otomatik
2673
-
Yok
Var
32
4.Grup
Dizel
1898
150
360
1980
Pikcup
4x4
5
2025
Otomatik
2673
-
Var
Var
18
Not: 1. Grup Araçlar asgari 2026 model ve 0 km 2.3. ve 4. Grup araçlar asgari 2025 model ve azami 40.000 km. olacaktır.
İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, şikayete konu ihalenin sürücüsüz araç kiralama hizmet alımına ilişkin olduğu, işe başlama tarihinin 01.10.2026 olduğu, işin süresinin 24 ay olarak belirlendiği, Teknik Şartname’nin yukarıda anılan maddelerinde istenilen araçların detaylı teknik özelliklerine de yer verildiği anlaşılmıştır.
İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak araçların ve özelliklerinin işin niteliği gözetilmek suretiyle belirlenmesi bakımından yetki ve sorumluluğun idarede olduğu, bu doğrultuda idarenin ihale konusu hizmet ile ilgili tecrübelerinden de faydalanarak ihale konusu hizmetin niteliğine ve ihale konusu hizmet işi kapsamında kullanılacak olan araçların özelliklerine ilişkin düzenleme yapabileceği açıktır. Öte yandan, belirlenecek teknik kriterlerin, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması, Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerin bütüncül olarak dikkate alınması, ayrıca ilgili diğer güncel mevzuatın öngördüğü esasların da gözetilmesi gerekmektedir.
Bu çerçevede, ihale konusu iş kapsamında kiralanması öngörülen 1 ve 2’nci grup SUV araçlar için iddia konusu edilen motor hacmi, motor gücü, maksimum tork ve dingil mesafesi gibi teknik verilerin “asgari” olarak belirlendiği, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasında dile getirilen söz konusu araçlara ilişkin bahsi geçen teknik değerlerden fazlasına sahip üst sınıf ve segment araçların da istekliler tarafından teklif edilebileceği, iddianın aksine B segment SUV araçların teklif edilmesi gibi bir zorunluluğun belirtilmediği, dolayısıyla söz konusu hususa ilişkin iddianın yerinde olmadığı anlaşılsa da;
İhale konusu iş kapsamında kiralanması öngörülen 1’inci grup araçlar için asgari 2026 model ve sıfır kilometre (0 km), 2, 3 ve 4’üncü grup araçlar ise asgari 2025 model ve azami 40.000 kilometre sınırı getirildiği, kiralanacak araçlar için belirlenen söz konusu model ve km sınırlamasının, araçların niteliği göz önünde bulundurulduğunda rekabeti engeller nitelikte olduğu ve mevzuata uygun olmayacağı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde
“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek damga vergisi, KİK payı (KDV hariç), resim, harç, kiralanan taşıtların her türlü sigorta, kasko, bakım, onarım, lastik tamiratı, değiştirme-saklama/depolama ücreti, işin Teknik Şartnamesine uygun olarak yerine getirilmesine ilişkin her türlü gider ile her türlü yasal yükümlülükler ve giderler Yükleniciye aittir. Taşıtların adblue ve yakıtları İdare tarafından verilecektir. Taşıtlara teslim edilmeden önce HGS/OGS bandrolleri Yüklenici tarafından takılacak, HGS/OGS geçiş ücretleri Yüklenici tarafından zamanında ödenecek ve İdaremize fatura edilecektir. Geçiş ücretlerinin geç ödenmesi sebebiyle doğabilecek ceza, faiz, vb. ödemeler Yüklenicinin sorumluluğundadır.
Yüklenici, taşıtlarda Kara yolları Trafik Kanununda ve Yönetmeliğinde öngörülen hususlardaki alet ve edevatları bulundurmak zorundadır. Taşıtların avadanlıkları tam ve sağlam olacaktır.
Taşıtların lastikleri kullanıma uygun vaziyette olacak ve tüm taşıtlarda mevsim koşullarına uygun (Yazlık ve Kışlık) lastikler İdarenin belirleyeceği dönemlerde değiştirilecektir. Taşıtlarda yedek lastik (stepne) veya lastik tamir kiti bulundurulacaktır. Kullanım sırasında ekonomik ömrünü tamamlayan lastikler yüklenici tarafından değiştirilecektir.
25.3.4. Diğer giderler:
Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek damga vergisi, KİK payı (KDV hariç), resim, harç, kiralanan taşıtların her türlü sigorta, kasko, bakım, onarım, lastik tamiratı, değiştirme-saklama/depolama ücreti, işin Teknik Şartnamesine uygun olarak yerine getirilmesine ilişkin her türlü gider ile her türlü yasal yükümlülükler ve giderler Yükleniciye aittir. Taşıtların adblue ve yakıtları İdare tarafından verilecektir. Taşıtlara teslim edilmeden önce HGS/OGS bandrolleri Yüklenici tarafından takılacak, HGS/OGS geçiş ücretleri Yüklenici tarafından zamanında ödenecek ve İdaremize fatura edilecektir. Geçiş ücretlerinin geç ödenmesi sebebiyle doğabilecek ceza, faiz, vb. ödemeler Yüklenicinin sorumluluğundadır.
Yüklenici, taşıtlarda Kara yolları Trafik Kanununda ve Yönetmeliğinde öngörülen hususlardaki alet ve edevatları bulundurmak zorundadır. Taşıtların avadanlıkları tam ve sağlam olacaktır.
Taşıtların lastikleri kullanıma uygun vaziyette olacak ve tüm taşıtlarda mevsim koşullarına uygun (Yazlık ve Kışlık) lastikler İdarenin belirleyeceği dönemlerde değiştirilecektir. Taşıtlarda yedek lastik (stepne) veya lastik tamir kiti bulundurulacaktır. Kullanım sırasında ekonomik ömrünü tamamlayan lastikler yüklenici tarafından değiştirilecektir.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Genel esaslar” başlıklı maddesinde
“Araçlar sürücüsüz olacak ve günün her saati İdarenin emrinde olacaktır.
Kiralanacak araçların cins ve miktarları ile bu araçlarda bulunması gereken teknik özellikler ve asgari standart donanımlar işbu şartnamenin ekleri olan Ek-1’de belirtilmiştir.
Kiralık araçlar için fiyat teklifi, 24 saatlik kullanım esasına göre ve kilometre sınırı olmaksızın verilecektir. Aynı grup içindeki araçlar, tek marka ve tek tipte olacaktır. İşin süresi 24 aydır. İşin başlangıç tarihi 01.10.2026’dır.”
düzenlemesi yer almaktadır.
Aktarılan şartname düzenlemelerine göre ihale kapsamında kiralanacak araçların 24 saat esasına göre çalıştırılacağı, ihale konusu iş kapsamında kiralanacak araçların tamamının idare personelince kullanılacağı ve yakıt giderlerinin de idareye ait olduğu görülmüştür.
İhale kapsamında kiralanacak araçlarla yürütülecek hizmetin niteliği de dikkate alındığında iş planının aksamadan sürdürülebilmesini teminen idarenin yükleniciden kiralanan araçları fasılasız kullanımına hazır tutmasını beklemesinin işin tabiatı icabı olduğu,
İhaleye teklif sunacak isteklilerin basiretli tacir gibi davranarak araçların günlük çalışma saatlerini ve ortalama kilometrelerini hesaplaması ve buna bağlı bakım, onarım, lastik vb. gider kalemlerini öngörerek tekliflerini oluşturması gerektiği, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “
İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler
.” hükmü,
Anılan Kanun'un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “
Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…
” hükmü,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(
1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.
(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.”
hükmü yer almaktadır.
Başvuru sahibinin söz konusu iddiasında ifade edilen işin başlangıç tarihi, işin bitiş tarihi, işin niteliği ve türünün “147 aracın 24 ay süre ile kiralama işi” olduğu hususları ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin hususların ihale dokümanının 28.07.2026 tarihli İhale İlanı’na yansıyan düzenlemelerine yönelik olduğu, bu nedenle başvuru sahibinin şikâyet konusu işlemi fark etmesi veya öğrenmesi gereken tarih olan 28.07.2026 tarihini izleyen 10 (on) gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süreyi geçirdikten sonra 20.08.2026 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, dolayısıyla anılan iddialara ilişkin başvurunun süresinde olmadığı anlaşılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Hizmet sunucularının sorumluluğu” başlıklı 34’üncü maddesinde
“Hizmet sunucuları taahhütleri çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre hizmet sunucusuna ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca haklarında 27 nci madde hükümleri uygulanır.”
hükmü,
Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde
“Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.
Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır.
Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.”
hükmü,
“Mevzuata uygunluk” başlıklı 12’nci maddesinde
“İlgili bütün bildirimlerin ve bütün ödemelerin yapılması da dahil olmak üzere yüklenici,
…
(b) Malları veya hakları, işler dolayısıyla herhangi bir şekilde etkilenen veya etkilenebilecek olan kamu kurum ve kuruluşlarının düzenlemelerine uyacak ve bu hükümlerin ihlali nedeniyle ortaya çıkabilecek bütün sorumluluk ve cezalardan dolayı idarenin zararını karşılayacaktır.”
hükmü,
“Kamu düzenine ve mallarına zarar vermeme” başlıklı 15’inci maddesinde
“Yüklenici işlerin yürütülmesi, tamamlanması ve işlerde olabilecek aksaklıkların giderilmesi için gereken bütün işlemlerde, sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü içerisinde;
(a)Kamu düzenine ve kamusal yaşamın gereklerine uygun davranacak,
(b) Kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmaz mallar ile özel kişilerin mülkiyetindeki taşınır veya taşınmaz mallara, kamusal kullanıma tahsis edilmiş veya bırakılmış yol, meydan, park gibi orta mallarına ve kamu hizmetinde kullanılan mallara zarar vermeyecek, bunların kullanımına ve bunlara ulaşılmasına engel olmayacaktır.
Belirtilen hükümlerin ihlal edilmesi nedeniyle idarenin maruz kalabileceği tüm zarar, ceza, tazminat ve benzeri sorumluluklar ile bunların mali sonuçlarından doğacak giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.”
hükmü,
“İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinde
“İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur.
Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır.
Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir. …”
hükmü,
“Yüklenicinin kusuru dışındaki hasar ve zararlar” başlıklı 20’nci maddesinde
“Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler sigorta kapsamında olsun veya olmasın yüklenici bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez. Ancak bu hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli süre uzatımı verilir.
Savaş, yurt içinde seferberlik, ayaklanma, iç savaş ve bunlara benzer olaylar veya yüklenici ve varsa alt yüklenici tarafından kullanılmadıkça bir nükleer yakıttan kaynaklanan radyasyonlar ve bunların gerektirdiği önlemler sonucunda meydana gelecek riskler gibi sigortalanması mümkün olmayan türden riskler ile idarenin işlerin tamamlanmış kısımlarını teslim alarak kullanmasından dolayı doğacak riskler idareye aittir.”
hükmü,
İhaleye ilişkin Teknik Şartname’nin “Kiralanacak araçların özellikleri” başlıklı maddesinde “…
F4. Kiralık araçların her türlü bakım, onarım, tamiri, yedek parça masrafları ile her türlü vergi, resim, harç, muayene, trafik sigortası, kasko vb. giderler Yükleniciye aittir. Bu giderlerin eksik olması nedeniyle kesilebilecek trafik cezalarını da Yüklenici karşılayacaktır. Serviste yapılan her türlü işlem ile ilgili her türlü dokümanın talebi halinde 1 iş günü içerisinde ilgili belgeler Yüklenici tarafından İdareye sunulacaktır. Araçların hizmet aldığı yetkili servisler İdareye yakın yerlerden, Yüklenici tarafından tespit edilecektir. Yetersiz görülen bakım servisleri İdarenin talebiyle değiştirilecektir…
” düzenlemesi,
“Sigorta” başlıklı maddesinde
“…H2. Aracın trafik sigortası, zorunlu muayeneleri, vergilerinin vb. eksik olması nedeniyle kesilebilecek trafik cezaları Yüklenici tarafından karşılanacaktır.
Yüklenici, İdareye kiraladığı araçları Genişletilmiş Kasko sigortasını (şoför hatasına bakılmaksızın kaza, hırsızlık, yangın, tabi afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb.) yaptırmak zorundadır.
Araçtaki şoför ve yolcuların kaza sonucu tedavi, kalıcı sakatlık veya ölümleri halinde ödenecek tazminat miktarları kasko sigortasında belirtilecektir.
İşbu şartnameye aykırı düzenlenmiş poliçe sebebiyle İdare veya İdare personelinin bir ödeme yapması halinde, bu miktarlar Yüklenicinin hakkedişinden kesilir. Kiralık araçlar teslim edilirken kasko poliçelerinin bir nüshası İdareye verilecektir. İhtiyari Mali Sorumluluk Teminatı beher araç içindir
…
H5. Sürücüsüz hizmet araçlarında 45.000 (Kırk Beş Bin) TL’ye kadar olan her türlü hasar bedeli, Yüklenici tarafından beyan usulü ile çözümlenecek, İdareden ayrıca sigortaya esas herhangi bir evrak ve belge istenmeyecektir. Mekanik arızalar da oluşabilecek hasarlar ekspertiz raporu ile idareye sunulacaktır. Ekspertiz raporu ile sunulmayan hasarların ödemesi idare tarafından yapılmayacaktır
.
”
düzenlemesi yer almaktadır.
Başvuru sahibi tarafından iddia konusu edilen Teknik Şartname’nin H5 maddesine ilişkin idarece verilen cevabi yazıda söz konusu madde gerekçesinin
“…Bu maddeye göre 45.000 TL’ye kadar olan hasarlarda beyan usulü uygulanması, araçların serviste kalma sürelerini azaltmak, bürokratik zaman kaybını ve hizmet aksamasını önüne geçmek içindir. Mekanik arızalarda ekspertiz istenmesi ise kullanıcı hatası ile imalat/bakım kusurunu ayırt etmek için gerekli bir prosedür olup hem idarenin hem de yüklenicinin herhangi bir hak kaybı yaşamaması adına yapılan önemli bir işlemdir. İddia edildiği üzere bu işlemlerin tip kasko mevzuatına aykırı olarak kurgulanması söz konusu değildir.”
şeklinde açıklandığı, bu anlamda söz konusu düzenlemenin basiretli tacir olan istekliler nezdinde teklif oluşturulmasını engelleyecek bir nitelik taşımadığı,
Bununla birlikte İhale konusu işin 24 ay süreli akaryakıt giderleri idareye ait olmak üzere, muhtelif tür ve miktarda sürücüsüz araç kiralama hizmet alımı işi olduğu, ihale konusu iş kapsamında kiralanacak araçların tamamının idare personelince kullanılacağı görülmüştür.
Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca, yüklenicilerin işin görülmesi esnasında Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl etmek suretiyle, idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumlu olacağı belirli kılınmış olup idarenin ise takip, gözetim ve denetim sorumluluğu bulunmaktadır. Bu bağlamda, her ne kadar yüklenicinin ilgili mevzuata göre alınması zorunlu olan güvenlik ve sağlık tedbirlerini almakla yükümlü olduğu açık olsa da, başvuruya konu edilen Teknik Şartname’nin H2. maddesinde yer verilen düzenlemelerden, yüklenici tarafından yapılacak sigorta kapsamının şoför hatasına bakılmaksızın kaza, hırsızlık, yangın, tabi afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb. kapsayacak şekilde yaptırılacağının, söz konusu düzenlemeye aykırı düzenlenmiş poliçe sebebiyle idare veya idare personelinin bir ödeme yapması halinde, bu miktarların yüklenicinin hakkedişinden kesileceğinin belirtildiği, bu düzenlemeler ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin genel hükümlerinin kapsamının dışına çıkıldığı, idarenin personelinin kusurundan doğacak zararların da kasko sigortası kapsamında yükleniciye ait olduğunun belirtildiği, ihalede şoförlerin yüklenici tarafından temin edilmeyeceği, araçları idare personelinin kullanacağı dikkate alındığında şikâyete konu düzenlemelerin 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde hüküm altına alınan eşit hak ve yükümlülükler ilkesine aykırı olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde
“1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:
a) Sağlık Uygulama Tebliğinde fiyatları belli olan teşhis ve tedaviye yönelik hizmet alımlarında;
F = Anx B x [(S
n
/S
o
)-1]
b) Elektronik haberleşme hizmeti alımlarında;
F = Anx B x [(E
n
/E
o
)-1]
c) Diğer hizmet alımlarında;
F = Anx B x ( P
n
-1)
(Değişik formül: 24/02/2022-31760 R.G./2. md.; yürürlük: 26/03/2022)
İnAYnY
nGn
MnP
n
= a
1
+ a
2
—— + b
1
—— + b
2
—— + b
3
—— + c ——
İoAYoY
oGo
M
o
(2) Formüllerde yer alan;
a) F: Fiyat farkını (TL),
b) B: 0,90 sabit katsayısını,
c) A
n
: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),
ç) P
n
: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a
1
, a
2
, b
1
, b
2
, b
3
ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
d) a
1
: Haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6’ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,
e) a
2
: Haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,
f) b
1
: Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,
g) b
2
: Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,
ğ) b
3
: Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı
h) c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,
ı) S
o
: Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan ve ihale tarihinin içinde bulunduğu ayda geçerli fiyatı,
i) S
n
: Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan ve sözleşmeye göre hizmetin gerçekleştirilmesi gereken ayda geçerli fiyatı,
j) E
o
: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksleri-Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar Tablosunda yer alan ve ihale tarihinin içinde bulunduğu ayda geçerli ortalama fiyatı,
k) E
n
: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksleri-Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar Tablosunda yer alan ve sözleşmeye göre hizmetin gerçekleştirilmesi gereken ayda geçerli ortalama fiyatı,
ifade eder.
(3) Ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için dördüncü fıkraya göre hesaplamaya esas endeksin belirlenmesi zorunludur. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a
2
, b
1
, b
2
, b
3
ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a
1
katsayısı olarak alınır.
(4) Formüldeki temel endeksler (o) ve güncel endeksler (n)’den;
a) İ
o
, İ
n
: İşçilikle ilgili temel asgari ücreti ve güncel asgari ücreti,
b) AY
o
: Akaryakıt ürünleri için ihale tarihindeki satış fiyatını,
AY
n
: Akaryakıt ürünleri için uygulama ayına ait ortalama satış fiyatını,
c) G
o
, G
n
: İhale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için fiyat farkı hesabına esas sayı veya sayıları,
ç) Y
o
, Y
n
: Diğer katı ve sıvı yakıtlar için, Endeks Tablosunun 19 numaralı “Kok ve Rafine Petrol Ürünleri”, 19.1 numaralı “Kok Fırını Ürünleri”, 19.2 numaralı “Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri” sütunundaki sayılar ile bunların alt endekslerindeki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını,
d) M
o
, M
n
: Makine ve ekipmana ait amortisman için, Endeks Tablosunun 28 numaralı “Makine ve Ekipmanlar b.y.s.”, 28.1 numaralı “Genel Amaçlı Makineler”, 28.2 numaralı “Diğer Genel Amaçlı Makineler”, 28.3 numaralı “Tarım ve Ormancılık Makineleri”, 28.4 numaralı “Metal İşleme Makineleri ve Takım Tezgahları”, 28.9 numaralı “Diğer Özel Amaçlı Makineler” sütunundaki (Ek ibare: 30/07/2025-32971 R.G./2.md.; yürürlük: 01/09/2025) sayılar ile bunların alt endekslerindeki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını,
ifade eder.
(5) Yukarıdaki endekslerden Gove Gniçin idarece; Endeks Tablosundan alt sektörler itibarıyla malzeme ve diğer hizmetlerin niteliği ve gereklerine uygun olan endeksin tespit edilerek ihale dokümanında belirtilmesi zorunludur. İdarelerin bu tespiti yapamamaları durumunda ise Gove Gnendeksleri için Endeks Tablosunun “Genel” sütunundaki sayılar esas alınır. Ancak malzemeli yemek hizmeti alımlarında Endeks Tablosunun 10 numaralı “Gıda Ürünleri” sütunundaki sayı veya bu endeksin alt endekslerinde belirtilen sayılardan uygun olan birinin veya birkaçının ihale dokümanında belirtilmesi gerekir.
…
(7) İşin gerçekleştirilmesinde kullanılacak malzeme ve makine ile ekipmanın niteliği dikkate alınarak, fiyat farkı hesabına esas b
1
, b
2
, b
3
ve c değerleri için aynı anda birden fazla endeks de belirlenebilir. Bu durumda, her bir endeksin nispi ağırlığı da belirlenir.
(8) Yukarıdaki endekslerden birinin veya birkaçının sözleşmenin uygulanması sırasında Türkiye İstatistik Kurumu tarafından değiştirilmesi halinde, değiştirilen endekse eşdeğer yeni bir endeks belirlenir ise bu endeks; yeni bir endeks belirlenmez ise, Endeks Tablosunun “Genel” sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.”
hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde
“81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.
81.2. 81.1 inci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, fiyat farkı hesaplanması öngörülen hizmet alımı ihalelerinde, işte kullanılacak tüm girdilere ilişkin ağırlık oranlarını gösterir sabit katsayıların işin niteliğine ve işte kullanılacak girdilere uygun biçimde ve tüm katsayıların toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenmesi ve ihale dokümanında gösterilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli ve tali unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayıları belirlenir. Tali unsurlara ilişkin ağırlık oranının belirlenmediği durumlarda bu unsurların ağırlık oranının asli unsurlara dahil olduğu kabul edilir.
Örneğin fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin düzenlemelerde;
…
Araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde şoför/operatör çalıştırılması halinde işçilik (a
1
ve/veya a
2
), idare tarafından karşılanmayan akaryakıt (b
1
) ile araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) girdileri, …asli unsur olarak belirlenebilir.”
açıklaması,
Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: SÜRÜCÜSÜZ ARAZİ ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
147 adet aracın 24 ay süre ile kiralama işi
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Kadıköy/İstanbul ve Çankaya/ Ankara adreslerine teslim edilecektir.”
düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde
“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek damga vergisi, KİK payı (KDV hariç), resim, harç, kiralanan taşıtların her türlü sigorta, kasko, bakım, onarım, lastik tamiratı, değiştirme-saklama/depolama ücreti, işin Teknik Şartnamesine uygun olarak yerine getirilmesine ilişkin her türlü gider ile her türlü yasal yükümlülükler ve giderler Yükleniciye aittir. Taşıtların adblue ve yakıtları İdare tarafından verilecektir. Taşıtlara teslim edilmeden önce HGS/OGS bandrolleri Yüklenici tarafından takılacak, HGS/OGS geçiş ücretleri Yüklenici tarafından zamanında ödenecek ve İdaremize fatura edilecektir. Geçiş ücretlerinin geç ödenmesi sebebiyle doğabilecek ceza, faiz, vb. ödemeler Yüklenicinin sorumluluğundadır.
Yüklenici, taşıtlarda Kara yolları Trafik Kanununda ve Yönetmeliğinde öngörülen hususlardaki alet ve edevatları bulundurmak zorundadır. Taşıtların avadanlıkları tam ve sağlam olacaktır.
Taşıtların lastikleri kullanıma uygun vaziyette olacak ve tüm taşıtlarda mevsim koşullarına uygun (Yazlık ve Kışlık) lastikler İdarenin belirleyeceği dönemlerde değiştirilecektir. Taşıtlarda yedek lastik (stepne) veya lastik tamir kiti bulundurulacaktır. Kullanım sırasında ekonomik ömrünü tamamlayan lastikler yüklenici tarafından değiştirilecektir.
25.3.4. Diğer giderler:
Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek damga vergisi, KİK payı (KDV hariç), resim, harç, kiralanan taşıtların her türlü sigorta, kasko, bakım, onarım, lastik tamiratı, değiştirme-saklama/depolama ücreti, işin Teknik Şartnamesine uygun olarak yerine getirilmesine ilişkin her türlü gider ile her türlü yasal yükümlülükler ve giderler Yükleniciye aittir. Taşıtların adblue ve yakıtları İdare tarafından verilecektir. Taşıtlara teslim edilmeden önce HGS/OGS bandrolleri Yüklenici tarafından takılacak, HGS/OGS geçiş ücretleri Yüklenici tarafından zamanında ödenecek ve İdaremize fatura edilecektir. Geçiş ücretlerinin geç ödenmesi sebebiyle doğabilecek ceza, faiz, vb. ödemeler Yüklenicinin sorumluluğundadır.
Yüklenici, taşıtlarda Kara yolları Trafik Kanununda ve Yönetmeliğinde öngörülen hususlardaki alet ve edevatları bulundurmak zorundadır. Taşıtların avadanlıkları tam ve sağlam olacaktır.
Taşıtların lastikleri kullanıma uygun vaziyette olacak ve tüm taşıtlarda mevsim koşullarına uygun (Yazlık ve Kışlık) lastikler İdarenin belirleyeceği dönemlerde değiştirilecektir. Taşıtlarda yedek lastik (stepne) veya lastik tamir kiti bulundurulacaktır. Kullanım sırasında ekonomik ömrünü tamamlayan lastikler yüklenici tarafından değiştirilecektir.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.”
düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde
“43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
43.1.1.
TÜM KISIMLAR için:
Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
F = An x B x ( Pn-1)
Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo
Formülde yer alan;
F: Fiyat farkını (TL),
B: 0,90 sabit katsayısını,
An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),
Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
ifade eder.
Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosu veya yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 seçilmiş sınıflar tablosudur.
Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):
Katsayı
Endeks
a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)
0
b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)
0
b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)
0
c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)
1
Mo, Mn
Endeks tablosunun 28.1 numaralı 'Genel amaçlı makineler' sütunundaki sayı
”
düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre, hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkının, bahse konu Esaslar’ın 5’inci maddesinde yer alan formüller kullanılarak hesaplanması gerektiği, 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağı, söz konusu formüllerde yer alan a
1
katsayısının, haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını; a
2
katsayısının, haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını; b
1
katsayısının, akaryakıtın ağırlık oranını; b
2
katsayısının, diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını; b
3
katsayısının, malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını ve c katsayısının makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil ettiği,
Fiyat farkı hesaplanacak hizmet alımı ihalelerinde, ihale konusu işte kullanılacak tüm girdilere ilişkin ağırlık oranlarını gösterir sabit katsayıların işin niteliğine ve işte kullanılacak girdilere uygun biçimde ve tüm katsayıların toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenmesi ve ihale dokümanında belirtilmesi gerektiği, bu kapsamda işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli ve tali unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayılarının belirleneceği, tali unsurlara ilişkin ağırlık oranının belirlenmediği durumlarda bu unsurların ağırlık oranının asli unsurlara dâhil olduğunun kabul edileceği anlaşılmaktadır.
Bu çerçevede; başvuruya konu ihalenin şoför ve akaryakıt hariç araç kiralama ihalesi olduğu, ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasında kullanılacak formülde yer alan ve makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden c katsayısının 1 olarak belirlendiği, ihale konusu işin asli unsurunun araç kiralama maliyeti olduğu göz önüne alındığında, başvuru sahibinin iddiasına konu kiralanacak araçlara ait araçların bakım, onarım, lastik, vb. giderlerinin tali unsur niteliğinde olduğu ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalar uyarınca, tali unsurlara ilişkin ağırlık oranının belirlenmediği durumlarda bu unsurların ağırlık oranının asli unsurlara dâhil olduğunun kabul edileceği anlaşıldığından; ihale dokümanında malzeme ve diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden b
3
katsayısının belirlenmemesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde
“16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.
16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.
16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 70 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Özel Aykırılık Halleri
Aykırılık Hali
İlk Sözleşme
Bedeli
Üzerinden
Kesilecek
Ceza
Oranı
Aykırılık
Sayısı
1
Teslim edilen araçlardan teknik şartname F7, F8, F9 maddelerinde öngörülen şartları taşımayan (araç içi avadanlık ve malzeme vb. eksik) araçlar için; şartlar yerine getirilene kadar, her takvim günü için araç başına
Yüzde
0,05
10
2
Teknik şartname madde H4 hükmü gereğince; Kasko ve trafik sigorta poliçelerinin yapılmaması veya zamanında yenilenmemesi halinde ortaya çıkacak her türlü maddi ve hukuki sorumluluk Yükleniciye ait olmakla birlikte; herhangi bir sorumluluk ortaya çıkmasa dahi; sigortasız olarak çalışılan her gün için araç başına
Yüzde
0,05
10
3
Teknik şartname madde F14 hükmü gereğince; Bakım, onarım, kaza vb. sebeplerle hizmet dışı kalan araçların yerine hizmetin aksamaması için eşdeğerde ikame araç 24 saat içinde tahsis edilecektir. Tahsis yapılmadığı takdirde aracın hizmette olmadığı günlerin kirası ödenmeyecek, ayrıca gecikilen her gün ve araç başına
Yüzde
0,05
10
4
Teknik şartname madde F21 hükmü gereğince; Arıza, kaza vb. sebeplerle yolda kalan araçların bildirimden itibaren 8 saat içinde çekilmemesi durumunda; araç İdare tarafından çektirilerek bedeli Yükleniciye fatura edilir. Bu durumun tekrarı halinde her bir aksaklık için
Yüzde
0,05
10
5
Teknik şartname madde E1 hükmü gereğince; araçların belirtilen tarihte teslim edilmemesi durumunda geç kalınan her bir gün için araç başına
Yüzde
0,05
30
16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
Ağır Aykırılık Halleri
1
İdareden kaynaklı bir sebep olmadığı halde yüklenici firmanın sözleşmede belirtilen sürede işe başlamaması
”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Kiralık araçlarda aranan özellikler” başlıklı maddesinde
“…F5. İdare tarafından Yükleniciye bildirilmesi üzerine; kiralık araçlarının tamir, bakım onarım, parça değişimi vb. ihtiyaçlarının giderilmesi işlemine derhal başlanacak ve en geç ertesi gün 07:30 – 17:30 saatleri arasında bu işlemler tamamlanacaktır. Bu saatler arasında yetiştirilemez ise muadili araç, Yükleniciye bildirimden itibaren 24 saat içinde Yüklenici tarafından devreye sokularak İdareye tahsis edilecektir. İdare teslim edilemeyen araç yerine muadili bir araç kiralayarak bedelini Yüklenicinin hakedişinden kesecektir.
Bu süreçte doğacak her türlü ceza, gider, gecikme masrafı ve zararlar Yüklenici tarafından karşılanır ya da hakedişinden kesilir.
…
F14. Periyodik bakımlar, arıza, kaza, kayıp, çalıntı, vb. sebeplerle hizmet dışı kalan sürücüsüz araçların yerine, hizmetin aksamaması için en az aynı cins ve modelde bir araç 24 saat içinde Yüklenici tarafından İdareye tahsis edilecektir. Yeni tahsis edilen araçlardaki sistemlerin (Alarm, HGS, OGS, TTS) değiştirme masraflar Yüklenici tarafından karşılanacaktır.
…
F16. Arızanın azami 15 takvim günü içerisinde giderilememesi halinde, aynı cins ve modelde uygun araç alınarak, arıza yapan aracın yerine tahsis edilecektir. Tahsis edilmemesi halinde İdare aynı cins ve modelde bir aracı 3. şahıslardan kiralar ve bedelini Yüklenicinin ilk hakedişinden keser.
…
F21 Yolda arıza yapan araçlar için Yüklenici yol yardım hizmeti uygulayacaktır. Arıza halinde firmanın vereceği ve her araç içinde bulunduracağı telefon numarasına yapılan başvuruyu takip eden azami 8 (sekiz) saat içerisinde arızaya müdahale edilecektir. Arızanın giderilememesi halinde görevli personelin yerine ulaşımı ve aracın çekilmesi firma tarafından karşılanacaktır. Sekiz (8) saat içinde yapılan arıza veya çekici isteğine cevap alınamadığı takdirde aracın servise gidişine veya olay yerinde meydana gelebilecek olumsuzluklardan kullanıcı ve İdare sorumlu olmayacaktır. Bakım ve onarım için servise gönderilen araçlara ait servis giriş ve çıkış fişlerinin tanzim edilerek İdareye ibraz edilmesi zorunludur. Grupların tamamında araçlarla ilgili tüm işlemlerinde İdarenin belirlemiş olduğu birimin bilgisi dahilinde olacaktır. Yüklenici, İdarenin belirlediği birimin dışında üçüncü kişileri muhatap kabul etmeyecektir…”
düzenlemesi yer almaktadır.
Sözleşme Tasarısı’nın 16.1’inci maddesinde
“İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.”
düzenlemesinin yer aldığı, dolayısıyla anılan Tasarı’da düzenlenmeyen aykırılık hallerinin 16.1.1’inci madde kapsamında değerlendirileceğinin açık olduğu, sözleşmede (dolayısıyla da sözleşmenin eki ihale dokümanında) yer alan hükümlere uyulmaması halinde 16.1.1’inci maddede belirlenen yaptırımların uygulanması gerektiği, ayrıca aktarılan Sözleşme Tasarısı düzenlemelerinin açık ve anlaşılır olduğu, basiretli tacir olan istekliler nezdinde teklif oluşturulmasını engelleyecek bir nitelik taşımadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “
İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…
” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 8 iddiasından iki iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 2/8 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 258.810,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 64.702,50 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.
Bu idarenin ihalelerini, kazanan firmaları ve KİK geçmişini firma panelinde takip edin.
Ücretsiz hesap oluşturKaynak: Kamu İhale Kurumu. Bağlayıcı olan kararın resmî metnidir. Tüm KİK kararları