KİK Kararı 2026/UH.I-2753
DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ANTALYA HAVALİMANI BAŞMÜDÜRLÜĞÜ · 28.10.2026
| Karar no | 2026/UH.I-2753 |
|---|---|
| Karar tarihi | 28.10.2026 |
| Sonuç | Başvurunun reddi · Oybirliği |
| Başvuru sahibi | Tuncay Nakliyat Hayvancılık Seyahat Turizm Otomotiv Petrol İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. |
| İhaleyi yapan idare | DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ANTALYA HAVALİMANI BAŞMÜDÜRLÜĞÜ |
| Başvuruya konu ihale | 2026/1511353 İhale Kayıt Numaralı "01.01.2027 - 31.12.2028 Tarihleri Arası DHMİ Antalya Havalimanı Personel Taşıma İşi." İhalesi |
| Alım türü | Hizmet |
Kararın resmî sayfası (EKAP) ↗
Karar metni
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No: 2026/043
Gündem No: 34
Karar Tarihi: 28.10.2026
Karar No: 2026/UH.I-2753
Mahkeme Kararları
Toplam: 0
Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır.
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Antalya Havalimanı Başmüdürlüğü, Altınova-Yenigöl Mah. Serik Cad. 07230 Muratpaşa/ANTALYA
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2026/1511353
İhale Kayıt Numaralı “
01.01.2027 - 31.12.2028 Tarihleri Arası Dhmi Antalya Havalimanı Personel Taşıma İşi
” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Antalya Havalimanı Başmüdürlüğü
tarafından
15.09.2026
tarihinde
açık ihale usulü
ile gerçekleştirilen “
01.01.2027 - 31.12.2028 Tarihleri Arası DHMİ Antalya Havalimanı Personel Taşıma İşi
” ihalesine ilişkin olarak Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin
05.10.2026
tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin
08.10.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince
14.10.2026
tarih ve
227852
sayı ile Kurum kayıtlarına alınan
14.10.2026
tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak
2026/2508
sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İhale üzerinde bırakılan AC Tur. Taş. İnş. ve San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu işe veya benzer işe uygun olmadığı, ayrıca belgenin asgari iş deneyim tutarı kriterini karşılamadığı, iş deneyim belgesini düzenleyen idare tarafından fiyat farkı tutarının iş deneyim belgesi tutarına dahil edilerek belgenin hatalı olarak düzenlendiği; iş deneyim belgesine konu işin kabul işlemlerinin ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru beş yıl içerisinde gerçekleştirilmiş olması gerekirken, isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin söz konusu koşulu sağlamadığı,
- Anılan istekli tarafından alt yüklenici iş deneyim belgesinin sunulduğu, belgeyi düzenleyen idarece alt yüklenici çalıştırılmasına onay verilmediği halde, ilgili istekliye alt yüklenici iş deneyim belgesinin düzenlendiği; ayrıca istekli tarafından tüzel kişiliğin ortağına ait iş deneyim belgesinin sunulduğu, ancak iş deneyim belgesi sahibi olan kişinin ilan tarihinden geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin %50’den fazla hissesine sahip ve bu sürede 4734 sayılı Kanun’a göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olma koşulunu sağlamadığı, ortaklık tespit belgesinin ihaleye katılım belgesinde sunulmadığı, ortaklık tespit belgesinin SMMM, YMM veya ilgili ticaret müdürlüklerince düzenlenmediği, belgeyi düzenleyen kişinin, belgeyi kullanan tüzel kişinin ve belge sahibinin kaşe ve imzasının belgede bulunmadığı; yine anılan istekli tarafından iş deneyimini tevsiken özel sektöre gerçekleştirilen iş kapsamında sözleşme ve fatura sunulduğu, bu kapsamda personele ilişkin sunulan SGK belgelerinin gerçeği yansıtmadığı, personel çalışma gün sayılarının, sözleşme konusu işin ifası için gerekli olan çalışma gün sayıları ile uyumlu olmadığı, SGK belgelerine konu olan işyeri adresinin sözleşmede yazılı adresle uyumlu olmadığı, sözleşmede kiralanacak araçların teknik özellikleri, bakım-onarım, yakıt, yedek parça, sigorta gibi giderlerin kim tarafından karşılanacağı, araçların çalıştırılacağı süre ve koşullar gibi hususlara yer verilmediği, sözleşmenin toplam tutarı ve iş kalemlerinin birim fiyatlarının düzenlenmediği, sunulan sözleşmenin tutarı güncellendiğinde isteklinin iş deneyiminin, ihalede istenilen iş deneyim tutarını karşılamadığı, sözleşme konusu işin, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulünün gerçekleşmediği, iş deneyim belgesine konu işin benzer işe uygun olmadığı, sözleşme konusu işin tamamlanmadığı, sunulan faturaların noter, YMM veya SMMM onaylı olmadığı, faturaların geçmişe dönük olarak düzenlendiği ve fotokopi şeklinde sunulduğu, iş deneyimini göstermek üzere sunulan faturaların ihalede beyan edilen sözleşme ile uyumlu olmadığı, faturaların toplam tutarının sözleşme bedelinden daha düşük olduğu, bahse konu belgelerin kamu ihale kanunu kapsamında gerçekleştirilen ve alt yüklenici çalıştırılmasının da açıkça yasaklandığı bir kamu ihale sözleşmesi kapsamında, alt yüklenici sıfatıyla gerçekleştirilen işlerden elde edildiği, isteklinin sunduğu damga vergisi dekontundaki ödemenin, sözleşme bedelinin binde 9,48’ini karşılamadığı, ayrıca damga vergisi ödemesinin ihale ilan tarihinden önce yapılmadığı, dolayısıyla belgelerin mevzuata aykırı olduğu,
2) Anılan isteklinin ihalede istenen bilanço oranlarını sağlamadığı, isteklinin ihalede istenen cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranına ilişkin olarak ihale ilan tarihinden sonra bu oranları sağlayabilmek amacıyla gerçeğe aykırı biçimde düzeltme beyannamesi vererek oranları değiştirdiği, ilgili vergi dairesi kayıtlarından isteklinin düzeltme beyannamesini ne zaman verdiği ile beyanname vermeden önce ihalede istenen oranları sağlayıp sağlamadığının anlaşılacağı, bilanço oranlarının EKAP üzerinden otomatik şekilde hesaplandığı, ancak isteklinin bilançosu incelendiğinde bir önceki yıla ilişkin bilgilerle istenilen yeterlik kriterini sağlamadığı, buna rağmen EKAP üzerinden 2 yılın parasal tutarların ortalaması üzerinden oran hesabının yapılmadığı, oranların oranlanması suretiyle yanlış hesaplama yapıldığı,
3) Anılan isteklinin ihalede istenen ciro oranlarını sağlamadığı, istekli tarafından ciro tutarının tevsiki için gelir tablosunun sunulduğu, ancak gelir tablosundaki net satışlar tutarının ihalede sağlanması gereken asgari ciro tutarını sağlamadığı, ilgili tutarın sağlandığının gösterilmesi için düzeltme beyannamesi verildiği, Gelir İdaresi Başkanlığı kayıtlarından isteklinin ihalede aranan koşulu sağlamadığının anlaşılacağı, istekli tarafından toplam cironun tevsiki için ciro bilgileri tablosunun sunulduğu, ancak faturaların ilan tarihinden sonra geçmişe dönük olarak düzenlendiği, faturalar ile ilgili olarak vergi dairesi kayıtlarından faturaların geçmişe dönük düzenlendiğinin anlaşılacağı, ayrıca ciro bilgileri tablosunda yazılan alıma konu malın veya işin nevi ile faturalardaki malın türünün aynı olmadığı, fatura bilgileri tablosunu düzenleyen meslek personelinden tabloya esas faturalar istenildiğinde faturalardaki bilgiler ile fatura bilgileri listesindeki tarih, seri no, alıcı adı, faturanın konusu ile fatura tutarı bilgilerinin uyuşmadığının görüleceği, ciro tutarlarının EKAP üzerinden otomatik şekilde hesaplandığı, ancak isteklinin gelir tablosu incelendiğinde bir önceki yıla ilişkin bilgilerle istenilen yeterlik kriterini sağlamadığı, buna rağmen EKAP üzerinden 2 yılın parasal tutarlının ortalaması üzerinden oran hesabının yapılmadığı, oranların oranlanması suretiyle yanlış hesaplamanın yapıldığı,
4) Anılan istekli tarafından beyan edilen geçici teminat mektubunun geçerlilik süresinin teklif geçerlilik süresinin son gününe 30 gün eklenmek suretiyle bulunan süreyi kapsamadığı, ayrıca teminat tutarının teklif bedelinin %3’ünü karşılamadığı,
5) Anılan isteklinin EKAP üzerindeki yönetim ve temsili ve ortaklar ve ortaklık oranlarını gösterir belgeleri şirketin son durumunu göstermediği, bu durumun ticaret sicil gazetesi ve pay defteri ile yönetim kurulu karar defterlerinden anlaşılacağı,
6) Anılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;
a) Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması süresinde ve usulüne uygun olarak sunulmadığı, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını ve eklerinin bir kısmını idarece verilen süre içinde EKAP üzerinden e-imzalı olarak sunmadığı, süre bittikten sonra veya EKAP dışında sunulan belgelerin değerlendirmeye alınamayacağı,
b) Servis taşıtlarının amortisman veya kiralama bedellerinin açıklanmasına ilişkin olarak istekli tarafından kendi malı araçlar üzerinden açıklama yapıldığı, ancak servis araçlarının isteklinin demirbaşları içerisinde kayıtlı olduğuna ilişkin olarak demirbaş defteri veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu açıklama ekinde sunulmadığı, istekli tarafından bir amortisman yahut demirbaş defteri sunulmuş olsa dahi bu defterlerde yer alan bilgilerde araçların 2020 model yılı ve üzeri model yılında olduğu ya da asgari 140 HP motor gücünde olduğuna ilişkin bilginin bulunmadığı, amortisman tutarının hangi bedel üzerinden ve ne şekilde hesaplandığının anlaşılamadığı; ayrıca istekli tarafından servis araçları için fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, kira sözleşmesine konu araçlara ilişkin ruhsat, demirbaş defteri veya tevsik edici diğer belgelerin sunulmadığı, kiralama belgelerinin sözleşme süresinin tamamını (01.01.2027-31.12.2028) ve 24 aracın tamamını kapsamadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin üzerinde yer alan tarih, sayı bilgisi ve teklifin konusu olarak gösterilen girdilerin bilgisi ile teklif ekinde yer alan Tespit Tutanağının tarih ve sayı bilgisi ve tespit tutanağındaki girdilerin bilgisinin uyumlu olmadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, ortağı olunan tüzel kişiden temin edilen girdiler için emsal bedel beyanının sunulmadığı, dolayısıyla fiyat teklifleri ve tekliflerin eki olan tespit tutanaklarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1, 79.2.3, 79.2.4 ve 79.2.7’nci maddesine aykırı olduğu,
c) İdarece gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında vergi giderlerinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, bu kapsamda anılan istekli tarafından KİK payı, ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi giderlerine ilişkin açıklama sunulmadığı,
d) İdarece gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında sigorta giderinin önemli teklif bileşeni olarak belirlediği, anılan istekli tarafından sigorta giderine ilişkin genel müdürlükten alınan poliçe veya genel müdürlükten alınan teyit yazısının açıklama kapsamında sunulmadığı, teyit yazı eklendiyse bile yazının yetkili kişilerin imzasını taşımadığı, sigorta giderleri bakımından Tebliğ’in 79.3.4 maddesi uyarınca sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması ya da ilk yıl priminin aynı oran üzerinden güncellenmesi zorunlu olduğu, istekli tarafından bu kurallara uygun açıklama sunulmadığı; ayrıca tüm sigorta giderlerinin yükleniciye ait olduğu belirtildiği halde ferdi kaza koltuk sigortası, kasko sigortası ve trafik sigortası için herhangi bir açıklama yapılmadığı, sigorta giderlerinin açıklanmasına ilişkin poliçelerde, poliçe tekliflerinde yahut fiyat tekliflerinde yer alan araç niteliklerinin teknik şartnamede özellikleri belirlenen araçlarla uyumlu olmadığı,
e) İdari Şartname’nin 43’üncü maddesindeki fiyat farkı düzenlemesinde sigorta, MTV, araç muayene vb. giderlerin dahil olduğu b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı) katsayısının 0 olarak belirlendiği, bu kapsamda motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene ve egzoz emisyon ölçüm giderleri bakımından ihale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, işe başlama tarihinin 01.01.2027 olup ihale tarihi ile işin başlangıç tarihi farklı yıllara ait olduğu, dolayısıyla anılan giderlerin 2027 ve 2028 yıllarına ilişkin bedellerinin, Tebliğ’in 79.3.6 maddesi uyarınca Yurt İçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı üzerinden güncellenerek açıklanması gerektiği, istekli tarafından fenni muayene giderleri, egzoz emisyon ölçüm giderleri, lastik giderleri gibi giderlerin kamu kurum ve kuruluşu birim fiyatıyla açıklandığı halde kullanılan kamu kurumu fiyatları ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında geçerli fiyatlar olmadığı, ayrıca MTV giderlerinin açıklanırken araçların dahil olduğu MTV sınıfları gözetilmeden açıklama yapıldığı,
Periyodik bakım ve onarım giderleri açıklanırken araçların iş süresi boyunca yapacağı toplam km üzerinden periyodik bakım dönemleri dikkate alınarak hesaplama yapılmadığı, tüm araçlar için gerekli bakım ve onarım bileşenlerinin tamamını kapsamadığı, ancak minibüs ve midibüsün bakım, onarım ve yedek parça giderlerinin aynı olmadığı, bu nedenle her bir araç cinsi için bakım, onarım giderinin (filtreler, akü, fren, balata vb.) ayrı ayrı açıklanması gerekmesine rağmen, istekli tarafından tek bir fiyat teklifi ile tüm araçların bakım ve onarım giderlerinin açıklanmasının uygun olmadığı, açıklamada kullanılan araçların marka ve modellerinin, bakım ve onarım giderlerinin açıklamasında dayanak olarak kullanılan belgelerdeki araçların marka ve modelleriyle uyumlu olmadığı; açıklamada kullanılan lastik ebatlarının, ihale konusu işte kullanılacak araçlarla uyumlu olup olmadığını gösteren herhangi bir belgenin sunulmadığı, ayrıca araçların yazlık ve kışlık lastik giderlerinin işin süresi ve toplam kilometreler dikkate alınarak ayrı ayrı açıklanmadığı, bakım, onarım, lastik, sigorta ve yedek parça giderlerinin tek bir fiyat teklifi içinde birleştirilerek açıklanmasının mevzuata aykırı olduğu,
Araçların kiralanmasına ilişkin fiyat teklifi ile yapılan açıklamada bakım, onarım, egzoz emisyon ölçüm giderleri, lastik giderleri, ışıklı levha giderleri, araç takip sistemi giderleri gibi giderlerin de fiyat teklifi ile açıklanmasının mevzuata aykırı olduğu, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri üzerinde, Tebliğ’in 79’uncu maddesinde düzenlenen standart metne yer verilmediği, bahse konu giderlerin tek bir fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, ancak fiyat teklifi alınan firmanın faaliyet alanında sadece servis araçlarının alım, satım ve kiralamasının bulunduğu,
f) Anılan istekli tarafından araçların akaryakıt giderlerinin hesaplanmasında, araçların yakıt tüketim miktarının ne olduğuna ilişkin olarak üretici kataloğu, yetkili servis yazısı veya benzeri teknik bir belgenin sunulmadığı, araçların toplamda yapacağı mesafe dikkate alınarak akaryakıt hesaplamasının yapılmadığı, istekli tarafından öngörülen akaryakıt miktarının ihale dokümanı ekindeki güzergâh listesindeki mesafeyi karşılamadığı; akaryakıt gideri hesaplamasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altındaki fiyatlarla açıklamanın yapıldığı, ayrıca yakıt hesabı yapılırken lt/kg dönüşümü EPDK tarafından ilan edilen dönüşüm oranlarına aykırı olarak hesaplandığı,
g) Anılan istekli tarafından yapılan açıklamada şoför giderleri için işçilik maliyeti hesabında işçilerin çalışmaları gereken sürelerin işin fen ve sanat kurallarına göre gerçekleştirilebileceği asgari zaman dilimine aykırı olacak şekilde hesaplandığı, diğer yandan şoför işçilik maliyetinin yürürlükteki brüt asgari ücretten az olmamak üzere işveren sosyal güvenlik primi ve işsizlik sigortası primi dahil edilerek hesaplanmadığı, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil çalışma ücretlerinin maliyete dahil edilmediği ve açıklama kapsamında hesaplanmadığı,
Ayrıca, anılan istekli tarafından
C plaka edinim veya kullanım bedeli ile güzergâh izin belgesi ve uygunluk belgesi giderleri,
yedek araç ve ikame ulaşım giderleri, sürücülere ilişkin belge, sağlık ve iş sağlığı ve güvenliği giderlerinin açıklanmadığı, yine dezenfeksiyon, yangın söndürme cihazı ve araç donanım giderlerinin de açıklanmadığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde
“… b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için; …
2) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; …
d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler, …
İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir…”
hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde
“İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin, …”
düzenlemesi,
Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde
“(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:
(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödendiğine ilişkin belgeler, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.
…
(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.
…
(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.
(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.
(f) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde varsa fiyat farkları ile KDV hariç olarak belirlenen tutarlar dikkate alınır. İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak iş deneyim tutarı hesaplanır. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyim tutarı, ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın belge tutarı esas alınarak hesaplanır...”
hükmü bulunmaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Personel Taşıma İşi
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı:
Midibüs (en az 27 kişilik şoför hariç): 12 Adet
Minibüs (en az 16 kişilik şoför hariç): 12 Adet
DHMİ İdare personelinin 12 (oniki) adet Midibüs ile 6.048 sefer, 12 (oniki) adet Minibüs aracı ile 13.108 sefer yaparak getirilmesi ve götürülmesi işi. Detaylı bilgilere EKAP?ta yer alan ihale dokümanı içinden ulaşılabilir.
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: DHMİ ANTALYA HAVALİMANI BAŞMÜDÜRLÜĞÜ
” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…
7.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:
7.3.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;
a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya
b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,
sunması zorunludur. İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir.
İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 40'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.
İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz.
İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.
7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Bu işle ile ilgili olarak kamu veya özel sektörde yapılmış olan her türlü personel ve öğrenci taşıma işi benzer iş kabul edilecektir.
7.3.1.2. Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve 4734 sayılı Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, e-forma uygun belgenin kullanılması zorunludur. …
” düzenlemesi bulunmaktadır.
Başvuruya konu ihalenin Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü Antalya Havalimanı Başmüdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “01.01.2027 - 31.12.2028 Tarihleri Arası DHMİ Antalya Havalimanı Personel Taşıması” işi olduğu, bahse konu ihalenin 15.09.2026 tarihinde açık ihale usulü ile e-teklif alınarak gerçekleştirildiği, 24.09.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin teklifi sınır değerin altında olan ve idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan AC Turizm Taşımacılık İnşaat ve Sanayi Ticaret Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden; isteklilerin, mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeleri sunabileceği, isteklilerin iş deneyimini tevsik etmek üzere ihale konusu iş veya İdari Şartname’de belirtilen benzer işe uygun iş deneyim belgesini sunması gerektiği, yine
gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde iş deneyim belgesi düzenlenemeyeceği, işe ilişkin sözleşmenin ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin fatura örnekleri ile sözleşmeye ait damga vergisinin ihale ilan tarihi itibarıyla ödenmiş olduğuna ilişkin belgelerin, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgelerin iş deneyimini gösteren belgeler olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Söz
konusu ihalede idare tarafından
isteklilerce teklif edilen bedelin %40’ından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği, kamu veya özel sektörde yapılmış olan her türlü personel ve öğrenci taşıma işlerinin benzer iş olarak belirlendiği görülmüştür.
AC Tur. Taş. İnş. ve San. Ticaret Ltd. Şti. tarafından 86.986.264,00 TL teklif sunulduğu, sunulan teklif bedelinin %40’ı oranına denk gelen 34.794.505,60 TL tutarından az olmamak üzere iş deneyiminin sunulması gerektiği tespit edilmiştir. Anılan isteklinin ihaleye katılım belgesi incelendiğinde, EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesinin sunulduğu; EKAP üzerinden yapılan sorgulamada belgenin “
2024/65550-8782987-1-1
” sayılı yüklenici iş bitirme belgesi olduğu, belgede idarenin adının “
Sağlık Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü
”, işin adının “
Sağlık Bakanlığı, Personel Taşımacılığı, 2024/65550
”, yüklenicinin adı soyadının “
AC Tur. Taş. İnş. ve San. Ticaret Ltd. Şti.”,
kabul tarihinin “
08.07.2025
”, belge tutarının “
161.188.858,05 TRY
” şeklinde belirtildiği görülmüş olup, söz konusu istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin güncelleme yapılmaksızın sağlaması gereken asgari iş deneyim tutarını karşıladığı ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen inceleme ve tespitler neticesinde anılan istekliler tarafından iş deneyimini tevsiken sunulan belgelerin İdari Şartname’de düzenlenen benzer iş tanımına uygun olduğu, belge tutarlarının sağlaması gereken asgari iş deneyim kriterini karşıladığı, anılan istekliler tarafından ilk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimi belgelerinin sunulduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer yandan, başvuru sahibinin AC Tur. Taş. İnş. ve San. Ticaret Ltd. Şti. tarafından sunulan “
alt yüklenici iş deneyim belgesi, tüzel kişiliğin ortağına ait iş deneyim belgesi ile özel sektöre gerçekleştirilen iş kapsamında sözleşme ve fatura
” gibi belgelerin mevzuata aykırı olduğu iddiası kapsamında yapılan incelemede, anılan istekli tarafından bahse konu belgelerin sunulmadığı anlaşıldığından, anılan iddialar yerinde görülmemiştir.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde
“(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;
a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,
b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,
her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.
(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.
(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,
ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir…”
hükmü,
İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…
7.2. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler:
7.2.1 İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.
a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,
b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından e-forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunmaları gerekmektedir.
Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;
a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),
b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),
c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,
ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.
Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.
Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.
Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.
İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.
…” düzenlemesi yer almaktadır.
Yukarıda yer verilen düzenlemeler doğrultusunda, ihaleye katılan isteklilerin ekonomik ve mali yeterliliğini göstermek üzere, isteklilerin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu bilançosunda veya eşdeğer belgelerde, isteklinin öngörüldüğü şekilde hesaplanan cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması gerektiği, söz konusu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanların, son iki yıla ait belgelerini sunabileceği, bu takdirde son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı anlaşılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan AC Tur. Taş. İnş. ve San. Ticaret Ltd. Şti. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinde isteklinin 2025 yılı, yılsonu bilançosunda yaklaşık olarak cari oranın 1,19056907, öz kaynak oranının 0,15150174 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,45606691 olarak beyan edildiği, beyan edilen oranların ilgili yeterlik kriterlerini karşıladığı ve idarenin ilgili mali tablolarına ilişkin sorgulamalar ile uyumlu olduğu görülmüştür.
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; anılan istekli tarafından İdari Şartname’nin 7.2.1’inci maddesindeki kriterlerin karşılandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde
“(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur. …”
hükmü,
İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…
7.2.2 İstekli tarafından;
a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,
b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,
birinin sunulması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.
Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.
Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.
Toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.
Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.
Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.
İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.
İsteklinin, ortak girişimin ortağı olarak gerçekleştirdiği hizmet işleri ile ilgili ciro tutarı; iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt ettikleri iş kısımları üzerinden hesaplanır.
İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir
.” düzenlemesi bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen düzenlemeler doğrultusunda, isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu toplam cirosunun, isteklinin teklif bedelinin % 20'sinden veya hizmet işleri ile ilgili cirosunun isteklinin teklif bedelinin % 12'sinden az olmaması gerektiği, bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanların, son iki yıla ait belgelerini sunabileceği, bu takdirde son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı anlaşılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan AC Tur. Taş. İnş. ve San. Ticaret Ltd. Şti.nin teklif bedelinin 86.986.264,00 TL olduğu, bu durumda istekli tarafından sunulması gereken asgari ciro tutarının 17.397.252,80 TL olduğu, istekli tarafından 2025 yılı, yılsonu gelir tablosuna dayanılarak beyan edilen ciro tutarının (*****59.755,31 TL) güncelleme yapılmaksızın istenilen iş hacmi tutarını karşıladığı, ayrıca 2025 yılına ait ayrıntılı gelir tablosunun sunulduğu görülmüştür.
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; iddiaya konu istekli tarafından İdari Şartname’nin 7.2.2’nci maddesindeki kriterlerin karşılandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde
“İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.
Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.
Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.
...
(c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.”
hükmü,
Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde
“Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.
…İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.
Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…”
hükmü,
Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve/veya tekliflerin hazırlanması ve gönderilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde
“(1) Başvuru veya tekliflerin gönderilmesinde e-teklif kullanılır. E-teklifler; başvuru/teklif mektubu ile idari şartname düzenlemeleri esas alınarak oluşturulan ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir.
(2) İhaleye katılım belgesinin hazırlanmasında;
a) Doğrudan EKAP’ta oluşturulan,
b) Entegrasyonlar aracılığıyla erişilen,
c) (a) veya (b) bendi kapsamı dışındakilere ilişkin EKAP’a yüklenen,
bilgi ve belgeler kullanılır. Entegrasyonlardan kaynaklanan teknik sorunlar nedeniyle gerekli bilgi ve belgelere ulaşılamaması durumunda bunlara ilişkin belgeler de (c) bendi kapsamında EKAP’a yüklenir. (c) bendi kapsamında yüklenecek belgelerde, ilgili uygulama yönetmeliğinin belgelerin sunuluş şekline ilişkin hükümleri esas alınır.
(3) Aday ve istekliler, ikinci fıkra kapsamındaki bilgi ve belgelerin tam, doğru ve güncel olmasını sağlamakla yükümlüdür.
(4) Ortak girişimlerde, ihaleye katılım belgesi her bir ortak tarafından ayrı ayrı hazırlanır ve başvuru/teklif ortakların tamamı tarafından imzalanır.
(5) Kısmi teklife açık ihalelerde, ihaleye katılım belgesi kısım bazında belirlenen yeterlik kriterleri dikkate alınarak hazırlanır.
(6) Tekliflerin gönderilebilmesi için ihaleye katılım belgesindeki zorunlu alanların doldurulması ve geçici teminat tutarının yeterli olması gerekir.
(7) Başvuru ve teklifler EKAP tarafından güvenli şifreleme yöntemleri ile saklanır.
” hükmü,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(
1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.
(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.”
hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde
“(1) Süreler;
a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,
b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,
c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,
ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,
…
izleyen günden itibaren başlar.”
hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde
“(1) Başvurular öncelikle;
…
c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,
…yönlerinden sırasıyla incelenir…”
hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde
“(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir…”
hükmü yer almaktadır.
İdarece, tekliflerin açılmasına ilişkin tutanağın EKAP üzerinden 16.09.2026 tarihinde isteklilere gönderildiği, söz konusu tutanakta ihale üzerinde bırakılan AC Tur. Taş. İnş. ve San. Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminatlarının uygun olup olmadığının incelendiği, ayrıca bahse konu tutanakta “
Tutanakta karara bağlanan hususlara ilişkin bu tebligatın yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren on gün içinde idaremize EKAP üzerinden e-şikayet başvurusunda bulunulabilir.
” ifadesinin de yer aldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kanun’un yukarıda aktarılan 55’inci maddesinin birinci fıkrasından, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren anılan Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu anlaşılmaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, başvuruların süresinde yapılıp yapılmadığı yönünden inceleneceği, anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında ise söz konusu Yönetmelik’in 16’ncı maddesinin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği hüküm altına alınmıştır.
Bu itibarla, itirazen şikâyet başvurusunda dile getirilen söz konusu iddiaların farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihin, tekliflerin açılmasına ilişkin tutanağın EKAP üzerinden gönderilme tarihi olan 16.09.2026 tarihi olduğu, 4734 sayılı Kanun’un 55’inci maddesine göre söz konusu iddiaların farkına varıldığı tarihi izleyen 10 gün içinde idareye yapılacak şikâyet başvurusunda dile getirilmesi gerekirken, başvuru sahibinin bu süre geçtikten sonra bahsi geçen iddiayı, 05.10.2026 tarihinde yapmış olduğu şikâyet başvurusuna konu ettiği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Kaldı ki geçici teminata yönelik iddialara ilişkin olarak; Takasbank üzerinden elektronik geçici teminat mektuplarının düzenlenme koşulları ve Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve/veya tekliflerin hazırlanması ve gönderilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinin 6’ncı fıkrasında yer alan hükümler dikkate alındığında, ihale dokümanında belirlenen elektronik geçici teminat mektuplarının geçerlilik tarihinin öngörülen tarihten önce olamayacağı ve geçici teminat tutarının yeterli olmasının EKAP üzerinden tekliflerin gönderilebilmesinin ön koşulu olduğu hükme bağlanmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya İsteklinin Mesleki Faaliyetini Sürdürdüğünü ve Teklif Vermeye Yetkili Olduğunu Gösteren Belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “
İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,
a) Gerçek kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde, noter tasdikli imza beyannamesinin,
b) Tüzel kişi olması halinde, tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,
teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. Yabancı aday/istekliler tarafından ise, ilgili ülke mevzuatı dikkate alınarak, belirtilen hususlara ilişkin gerekli belgeler ihalede sunulur. Aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekir.
(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile tekliflerin fiziki ortamda alındığı ihalelerde vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.”
hükmü,
Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “EKAP üzerinden gerçekleştirilecek iş ve işlemler” başlıklı 6’ncı maddesinin yedinci fıkrasında
“Kayıtlı gerçek ve tüzel kişiler tarafından kamu alımı süreçlerine ilişkin yapılması gereken iş ve işlemler, EKAP’ta tanımlı alanlar üzerinde gerçekleştirilir
.” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Başvuru ve/veya tekliflerin hazırlanması ve gönderilmesi” başlıklı 10’uncu maddesinde
“(1) Başvuru veya tekliflerin gönderilmesinde e-teklif kullanılır. E-teklifler; başvuru/teklif mektubu ile idari şartname düzenlemeleri esas alınarak oluşturulan ihaleye katılım belgesi ve diğer ekler kullanılarak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir.
(2) İhaleye katılım belgesinin hazırlanmasında;
a) Doğrudan EKAP’ta oluşturulan,
b) Entegrasyonlar aracılığıyla erişilen,
c) (a) veya (b) bendi kapsamı dışındakilere ilişkin EKAP’a yüklenen,
bilgi ve belgeler kullanılır. Entegrasyonlardan kaynaklanan teknik sorunlar nedeniyle gerekli bilgi ve belgelere ulaşılamaması durumunda bunlara ilişkin belgeler de (c) bendi kapsamında EKAP’a yüklenir. (c) bendi kapsamında yüklenecek belgelerde, ilgili uygulama yönetmeliğinin belgelerin sunuluş şekline ilişkin hükümleri esas alınır.
(3) Aday ve istekliler, ikinci fıkra kapsamındaki bilgi ve belgelerin tam, doğru ve güncel olmasını sağlamakla yükümlüdür…
” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “EKAP’ta tanımlı alanlar üzerinde gerçekleştirilecek işlemler” başlıklı 32.4’üncü maddesinde “
32.4.1 EKAP Yönetmeliğinin “EKAP üzerinden gerçekleştirilecek iş ve işlemler” başlıklı 6 ncı maddesinin yedinci fıkrasında “Kayıtlı gerçek ve tüzel kişiler tarafından kamu alımı süreçlerine ilişkin yapılması gereken iş ve işlemler, EKAP’ta tanımlı alanlar üzerinde gerçekleştirilir.” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede; kayıtlı gerçek ve tüzel kişiler tarafından, kamu alımı süreçlerinde kullanılacak bilgi ve belgelerin yüklenmesi ve/veya kaydedilmesi ile bunlara ilişkin kullanıcı tercihlerinin yönetilmesi, EKAP’ta tanımlanmış alanlar üzerinde yapılacak yönlendirmelere uygun şekilde gerçekleştirilecektir.
32.4.2 Anılan Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin ikinci fıkrasına göre, isteklilerin ihalede teklif mektubu ekinde sunacakları ihaleye katılım belgesinin hazırlanmasında, doğrudan EKAP’ta oluşturulmayan veya entegrasyonlar aracılığıyla erişilemeyen belgelerin 32.4.1 inci maddede belirtilen tanımlı alanlara yüklenmesi gerekmektedir.
32.4.3 Anonim şirketler (tek ortaklı şirketler hariç) tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgiler (halka arz edilen hisseler hariç) EKAP’a kaydedilecek olup bu kayıt kapsamında pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları EKAP’a yüklenir…
32.4.4 Sermayesinin tamamı için hamiline yazılı pay senedi ihraç eden anonim şirketler açısından, sermayesinin tamamının hamiline yazılı paylardan oluştuğunu gösteren esas sözleşmenin ilgili bölümünün EKAP’a yüklenmesi kaydıyla, pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin EKAP’a yüklenmesi gerekmez.
32.4.5 Anonim şirketlerde, ilgili mevzuatına göre yapılan işlemler sonucunda ortaklar ve ortaklık oranlarının değişmemesi şartıyla bu değişikliklere ilişkin belgelerin EKAP’a yüklenmemesi, teklifin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olamaz…”
açıklaması,
İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “
7.1. Katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin istekliler tarafından e-teklif kapsamında sunulması gereken bilgi ve belgeler aşağıda sayılmıştır:
a) Teklif mektubu
b) Teklif vermeye yetkili olunduğunu gösteren bilgi ve belgeler:
1) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgi ve belgeler.
2) Vekâleten ihaleye katılma halinde vekile ilişkin bilgi ve belgeler.
c) Geçici teminat.
ç) Bu Şartnamenin 7.2 nci ve 7.3 üncü maddelerinde belirtilen bilgi ve belgeler.
d) İsteklinin iş ortaklığı olması halinde iş ortaklığı beyannamesi.
e) Bu bent boş bırakılmıştır.
f) Bu bent boş bırakılmıştır.
7.1.1. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde, iş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1 inci maddenin (b) bendinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur
.” düzenlemesi bulunmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, elektronik ortamda teklif alınan ihalelerde kullanılmak üzere, tüzel kişilerin kendileri, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç), teklif veya sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin bilgileri EKAP’a kaydetmelerinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, şikâyete konu isteklinin limited şirket olduğu, ihaleye katılım belgesinde beyan edilen ortaklara ve yöneticilere ait bilgilerin entegrasyonlar aracılığı ile erişilen belgeler niteliğinde olduğu, söz konusu bilgilerin EKAP üzerinden ulaşılan bilgiler ile uyumlu olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “
İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir
.” hükmü,
Damga Vergisi Kanunu’nun ekinde yer alan (1) Sayılı Tabloda “
… I. Akitlerle ilgili kâğıtlar
A. Belli parayı ihtiva eden kâğıtlar:
1. Mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknameler … (Binde 9,48)
…
II. Kararlar ve mazbatalar
…
2. İhale Kanunlarına tabi olan veya olmayan resmi daire ve kamu tüzel kişiliğini haiz kurumların her türlü ihale kararları … (Binde 5,69) …”
hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde
“… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.
79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. …
79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile (Mülga ibare: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”
79.2.4. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
…
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./15. md.) Ancak birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./4. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin (Değişik ibare: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. (Ek cümle: 30/09/2020-31260 R.G./22. md.) Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL*1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.
79.3.5. (Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/39. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.
79.3.6. (Ek madde: 30/09/2020-31260 R.G./23. md.) İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan (Ek ibare: 26/01/2021-31376 R.G./5. md.) ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL*1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.”
açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “
25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.
İsteklinin ihale ve sözleşme uygulaması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü resim, harç, tahlil, sigorta, nakliye ve taşıma vb. tüm giderler teklif fiyata dahil olan giderlerdir.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır
.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “
31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;
a) Verilen hizmetin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,
gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir
.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde “
43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
43.1.1.
Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
…
Katsayı
Endeks
a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)
0,21
İo, İn
Temel asgari ücret ile güncel asgari ücrettir.
b1 (Akaryakıtın ağırlık oranı)
0,36
AYo, AYn
Motorin(Diğer)
b2 (Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranı)
0
b3 (Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranı)
0
c (Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranı)
0,43
Mo, Mn
Endeks tablosunun 28 numaralı 'Makine ve ekipmanlar b.y.s.' sütunundaki sayı
…” düzenlemesi bulunmaktadır.
İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli aşağıda yer almaktadır.
A
2
B
3
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
7
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen
Birim Fiyat
Tutarı
5
1
01.01.2027-31.12.2028 TARİHLERİ ARASI ŞOFÖR HARİÇ 16 KİŞİLİK ARAÇ (MİNİBÜS)
sefer
13.108
2
01.01.2027-31.12.2028 TARİHLERİ ARASI ŞOFÖR HARİÇ 27 KİŞİLİK ARAÇ (MİDİBÜS)
sefer
6.048
TOPLAM TUTAR (KDV Hariç)
Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “
9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2027; işi bitirme tarihi 31.12.2028
9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır
.” düzenlemesi,
A6.2.6 Teknik Şartname’nin “Tarafların ve Araçların Tanımı” başlıklı 1’inci maddesinde “
1.1.Bu Teknik Şartnamede Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü (Antalya Havalimanı Başmüdürlüğü) İDARE, ihaleye katılan istekli YÜKLENİCİ, olarak anılacaktır.
Hizmete sunulacak araçlar asgari 2020 Model yılı ve üzeri
1.2. Asgari 16 yolcu (16+1) koltuk kapasiteli araçlar MİNİBÜS, olarak adlandırılmıştır.
12 adet MİNİBÜS ASGARİ (16+1 ) kişilik koltuk kapasiteli Motor Gücü Asgari 140 hp ve üzeri olmalıdır.
1.3. Asgari 27 yolcu (27+1) koltuk kapasiteli araçlar MİDİBÜS olarak adlandırılmıştır.
12 adet MİDİBÜS ASGARİ (27+1) kişilik koltuk kapasiteli Motor Gücü Asgari 140 hp ve üzeri olmalıdır
.” düzenlemesi,
Anılan Şartname’nin “İhalenin Konusu” başlıklı 2’nci maddesinde “
2.1.İdare personelinin 12 (oniki) adet Midibüs ile ( asgari 27 yolcu koltuk kapasiteli) 6.048 sefer, (normal mesai için 2 adet asgari 16 yolcu koltuk kapasiteli ve nöbetli mesai için 10 adet asgari 16 yolcu koltuk kapasiteli) olmak üzere toplam 12 (oniki) adet Minibüs aracı ile 13.108 sefer yaparak, teknik şartnameye ekli listede belirtilen semt ve mahallerden, İdarece tayin ve tespit edilen zamanlarda olmak üzere personelin havalimanına normal ve nöbetli mesaiye getirilmesi ve mesai sonrası havalimanından ikamet ettikleri semt ve mahallere geri götürülmesi (taşınması) işidir
.” düzenlemesi bulunmaktadır.
İdare tarafından teklifi sınır değerin altında olan isteklilere EKAP üzerinden 16.09.2026 tarihinde aşırı düşük teklif sorgulama yazısının gönderildiği, bahse konu yazıda “
Açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri: akaryakıt maliyeti, trafik sigorta maliyeti, sürücü ücret giderleri, motorlu taşıtlar vergisi, araç fenni muayene giderleri, egzoz emisyon ölçüm maliyetleri, sözleşme damga vergisi, ihale karar pulu vergisi, Kamu İhale Kurumu on binde beş katkı payı, Noter gideri, Yüklenici Karı
” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.
Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; inceleme konusu hizmet alımı ihalesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olmak üzere, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği, ihale konusu işin süresinin “
İşe başlama tarihi 01.01.2027; işi bitirme tarihi 31.12.2028
” şeklinde belirtildiği, hizmete sunulacak araçların asgari 2020 model yılı ve üzeri olması gerektiği, bu çerçevede ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak 12 adet minibüsün asgari 16+1 kişilik koltuk kapasiteli, motor gücünün asgari 140 HP ve üzeri olması gerektiği,
12 adet midibüsün
asgari 27+1 kişilik koltuk kapasiteli, motor gücünün asgari 140 HP ve üzeri olması gerektiği anlaşılmıştır.
Başvuru sahibinin (a) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
İdare tarafından teklifi sınır değerin altında olan AC Tur. Taş. İnş. ve San. Tic. Ltd. Şti.ye EKAP üzerinden 16.09.2026 tarihinde aşırı düşük teklif sorgulama yazısının gönderildiği, bahse konu yazıda aşırı düşük teklif açıklamasının 23.09.2026 tarihi saat 18:00 kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalanmak suretiyle idareye gönderilmesi gerektiğinin ifade edildiği, bu çerçevede anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının 23.09.2026 tarihinde EKAP üzerinden e- imza ile imzalanmak suretiyle gönderildiği anlaşıldığından, bahse konu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (b) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
İdare tarafından anılan istekliye gönderilen aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verildiği, başvuru sahibinin iddiasında belirtmiş olduğu araç giderlerine ilişkin amortisman veya kiralama giderlerinin önemli teklif bileşeni olarak belirlenmediği, dolayısıyla anılan isteklinin söz konusu giderlere/maliyetlere ilişkin olarak herhangi bir hesaplama ile bilgi ve belge sunmasının zorunlu olmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu giderlere ilişkin aksi yöndeki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (c) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.5’inci maddesi uyarınca, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin %4 oranında hesaplanmasının söz konusu olmayacağı, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacağı, Damga Vergisi Kanunu gereğince ihale kararı damga vergisinin sözleşme bedelinin binde 5,69 tutarında, sözleşme damga vergisinin ise sözleşme bedelinin binde 9,48 tutarında alınacağı anlaşılmıştır.
Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, sözleşme damga vergisi, ihale karar pulu vergisi, KİK payı giderlerinin mevzuata uygun hesaplandığı anlaşıldığından, bahse konu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (d) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesi uyarınca, hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçenin, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gerektiği, sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasının zorunlu olmadığı, birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılmasının mümkün olduğu anlaşılmıştır.
İdare tarafından anılan istekliye gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında trafik sigorta giderinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, bu kapsamda anılan isteklinin trafik sigorta giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, ihale konusu araçlar yönünden sigorta şirketi bölge müdürlüğünden fiyat teklifinin alındığı, fiyat teklifinde ilgili sigorta şirketinin imza ve kaşesinin yer aldığı, ayrıca ihale konusu işin 1 yıldan uzun sürdüğü dikkate alınarak 2027 ve 2028 yılları için 03.09.2026 tarihinde yayımlanan 2026 yılı Ağustos TÜİK verilere göre artırım yapılarak maliyetin hesaplandığı anlaşıldığından, bahse konu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer yandan, idarece ferdi kaza koltuk sigortası ile kasko sigortası giderlerinin açıklama yapılması gereken önemli bileşenler olarak belirlenmediği, istekli tarafından yapılacak aşırı düşük teklif açıklamalarının idarenin belirlediği önemli teklif bileşenleri üzerinden yapılması gerektiği, dolayısıyla anılan istekli tarafından söz konusu gider kalemlerine ilişkin bir açıklama sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (e) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.6’ncı maddesi uyarınca, ihale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanacağı anlaşılmıştır.
Anılan isteklinin MTV, muayene, egzoz emisyon ölçüm giderlerine ilişkin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, 2026 yılında geçerli MTV, muayene, egzoz emisyon ölçümü fiyatlarının kullanıldığı, 2026, 2027 ve 2028 yılları için aynı fiyatların kullanılarak toplamda 3 yıl için bahse konu giderlerin öngörüldüğü, başvuruya konu ihalede fiyat farkı verileceğinin düzenlendiği, dolayısıyla Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.6’ncı maddesi çerçevesinde MTV, muayene, egzoz emisyon ölçüm giderlerinin güncellenmesine gerek olmadığı ve söz konusu
giderlere ilişkin açıklamaların uygun olduğu anlaşılmıştır.
Diğer yandan, idarece “
bakım-onarım, lastik, araç takip sistemi, ışıklı levha giderleri, yedek parça
” gibi giderlerin ise açıklama yapılması gereken önemli bileşenler olarak belirlenmediği, istekliler tarafından yapılacak aşırı düşük teklif açıklamalarının idarenin belirlediği önemli teklif bileşenleri üzerinden yapılması gerektiği, dolayısıyla anılan istekli tarafından söz konusu gider kalemlerine ilişkin bir açıklama sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (f) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.7’nci maddesinden, istekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının üzerinde sunulan açıklamaların geçerli kabul edileceği, motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemelerinin dikkate alınacağı anlaşılmaktadır.
Anılan istekli tarafından akaryakıt giderlerine ilişkin sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, araçların ortalama yakıt tüketimini gösteren servis yazısı ile EPDK Petrol Piyasası Bayi Satış Fiyatı Bülteninin sunulduğu, anılan istekli tarafından kullanılan motorin litre fiyatının (KDV hariç) ilan tarihi ile ihale tarihi arasında geçerli fiyatların %90’ının altında olmadığı, dolayısıyla anılan Tebliğ’in 79.2.7’nci maddesine uygun olarak akaryakıt maliyetinin hesaplandığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin (g) bendinde yer verilen iddiasına ilişkin olarak;
Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik maliyetinin tevsikine ilişkin; KİK İşçilik Hesaplama Modülünde yer alan veriler doğrultusunda öngörülen saatlik asgari işçilik maliyetinin hesaplandığı, bu kapsamda ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların kat edeceği ortalama taşıma mesafesi doğrultusunda öngörülen ortalama çalışma saati ile çarpılması sonucu sürücü giderlerinin hesaplandığı, yine ulusal bayram ve genel tatil ücreti hesaplamasına yer verildiği tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede; başvuruya konu ihalede fiyat farkı verileceğinin düzenlendiği, dolayısıyla Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.6’ncı maddesi çerçevesinde işçilik maliyetinin güncellenmesine gerek olmadığı, anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sürücü giderlerine ilişkin sunulan açıklamanın mevzuat hüküm ve açıklamalarına uygun olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin anılan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, idarece “
C plaka edinim veya kullanım bedeli ile güzergah izin belgesi ve uygunluk belgesi giderleri,
yedek araç ve ikame ulaşım, sürücülere ilişkin belge, sağlık ve iş sağlığı ve güvenliği giderleri, dezenfeksiyon, yangın söndürme cihazı ve araç donanım”
gibi giderlerin ise açıklama yapılması gereken önemli bileşenler olarak belirlenmediği, istekliler tarafından yapılacak aşırı düşük teklif açıklamalarının idarenin belirlediği önemli teklif bileşenleri üzerinden yapılması gerektiği, dolayısıyla anılan istekli tarafından söz konusu gider kalemlerine ilişkin bir açıklama sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “
İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…
” hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
DEVLET HAVA MEYDANLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ANTALYA HAVALİMANI BAŞMÜDÜRLÜĞÜ hakkındaki diğer kararlar
- 2026/UH.I-2528 · 30.09.2026 · Başvurunun reddi
Bu idarenin ihalelerini, kazanan firmaları ve KİK geçmişini firma panelinde takip edin.
- Sektörünüze ve illerinize uyan yeni ihaleler her sabah e-posta ve Telegram'da
- Rakiplerin kazandığı bedeller, teklif düzeyleri ve çalıştığı idareler
- Şartname özeti, sınır değer ve maliyet hesabı
- Firma Standart ₺800/ay · tek seferlik, otomatik yenileme yok
Kaynak: Kamu İhale Kurumu. Bağlayıcı olan kararın resmî metnidir. Tüm KİK kararları