KİK Kararı 2026/UH.I-2406
GAZİULAŞ GAZİANTEP ULAŞIM VE BİLİŞİM HİZMETLERİ ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ · 16.09.2026
| Karar no | 2026/UH.I-2406 |
|---|---|
| Karar tarihi | 16.09.2026 |
| Sonuç | İhalenin iptali · Oybirliği |
| Başvuru sahibi | Orh Atık Yönetimi Taşımacılık İnşaat Limited Şirketi |
| İhaleyi yapan idare | GAZİULAŞ GAZİANTEP ULAŞIM VE BİLİŞİM HİZMETLERİ ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ |
| Başvuruya konu ihale | 2026/1237537 İhale Kayıt Numaralı "KIRSAL HATLARDA TOPLU TAŞIMA HİZMETİ YÜRÜTÜLMESİ AMACIYLA ŞOFÖRLÜ OTOBÜS KİRALAMA HİZMET ALIMI İŞİ" İhalesi |
| Alım türü | Hizmet |
Kararın resmî sayfası (EKAP) ↗
Karar metni
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No: 2026/036
Gündem No: 28
Karar Tarihi: 16.09.2026
Karar No: 2026/UH.I-2406
Mahkeme Kararları
Toplam: 0
Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır.
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Orh Atık Yön. Taş. İnş. Ltd. Şti.,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziulaş Gaziantep Ulaşım ve Bilişim Hizmetleri Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2026/1237537
İhale Kayıt Numaralı “
Kırsal Hatlarda Toplu Taşıma Hizmeti Yürütülmesi Amacıyla Şoförlü Otobüs Kiralama Hizmet Alımı İşi
” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Gaziulaş Gaziantep Ulaşım ve Bilişim Hizmetleri Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü
tarafından
14.08.2026
tarihinde
açık ihale usulü
ile gerçekleştirilen “
Kırsal Hatlarda Toplu Taşıma Hizmeti Yürütülmesi Amacıyla Şoförlü Otobüs Kiralama Hizmet Alımı İşi
” ihalesine ilişkin olarak Orh Atık Yön. Taş. İnş. Ltd. Şti.nin
10.08.2026
tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince
26.08.2026
tarih ve
223741
sayı ile Kurum kayıtlarına alınan
26.08.2026
tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak
2026/2140
sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1- Teknik Şartname’de belirtilen ceza oranlarının Sözleşme Tasarısı’nda belirtilen ceza oranları ile uyumsuz olduğu, cezalara ilişkin düzenlemelerin Sözleşme Tasarısı’nın ilgili maddesinde yapılması gerektiği, Sözleşme Tasarısı’nda düzenlenmeyip Teknik Şartname içerisinde düzenlenen cezaların uygulanabilirliğinin bulunmadığı,
2- Teknik Şartname’nin 8’inci maddesinde, sefer sırasında yaşanılan olumsuz durumlar (araç arızaları, kaza, lastik arızaları vb.) hâlinde işin aksamaması için 120 dakikada ikame araç ve şoför bulunmasının istendiği, 60 ay sürecek ve 27 araç ve 44 şoför istenen iş bu ihalede bu yöndeki talebin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ihaleye katılımı zorlaştırarak rekabeti daralttığı,
3- Teknik Şartname’nin 10.2’nci maddesinde personelin çalışma hususlarına ilişkin düzenlemelere yer verildiği ancak bu kapsamda personelin kaç saat ve hangi saatler arasında çalışacağının belirtilmediği,
4- Teknik Şartname’nin 10.4’üncü maddesinde resmi ve dini bayramlarda çalışacağı belirtilmesine karşın birim fiyat teklif cetvelinde bu hususa ilişkin ayrı satır açılmadığı, bu yöndeki düzenlemenin teklifin oluşturulması bakımından belirsizliğe neden olduğu,
5- Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde ihalede istenen araçlara ilişkin teknik özelliklere yer verildiği, bu kapsamda istenen araçların "2022 model üzeri" ve "100.000 km altı" sınırlaması getirildiği, bu yöndeki talebin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’ne aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde
“(1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur.
…
(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.”
hükmü,
“Sözleşme tasarısı” başlıklı 17’nci maddesinde
“(1) İdare, sözleşme tasarısını bu Yönetmeliğin ekinde yer alan tip sözleşmeyi esas alarak hazırlar.
(2) Tip sözleşmede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine ve sözleşme türüne (götürü bedel/birim fiyat) göre 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.
(3) İdare, tip sözleşmede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir.
…
(5) Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz.”
hükmü yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: Ulaşım ve Taşıma Hizmetleri İçin Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç) Miktarı: 27 Araç ile 60 ay Süreli Hizmet Alımı
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Gaziantep”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “Ceza ve Yaptırımlar” başlıklı 12’nci maddesinde
“12.1. Onaylı çalışma programına aykırı olarak gerçekleştirilen sefer iptali, göreve geç başlama, güzergâhı erken terk etme veya makul bir sebep olmaksızın hizmetin aksatılması durumlarında, teknik şartname ekinde yer alan ceza cetvelindeki hükümler uyarınca İdare tarafından cezai işlem uygulanır.
12.2. Araçların günlük iç ve dış temizliğinin yapılmaması, teknik eksikliklerin süresinde giderilmemesi veya araç içi donanımların (klima, rampa vb.) çalışır vaziyette bulundurulmaması durumunda, tespit edilen her bir ihlal için ayrı ayrı cezai yaptırım uygulanır.
12.3. Şoförlerin yolcuya karşı kötü muamelede bulunması, kaba davranış sergilemesi, trafik kurallarını tehlikeli biçimde ihlal etmesi veya İdarece belirlenen kılık-kıyafet ve davranış kurallarına aykırı hareket etmesi hallerinde, sorumluluk Yüklenici’ye ait olup ceza cetvelindeki müeyyideler işletilir.
12.4. Elektronik ücret toplama sistemi ve araç içi teknolojik cihazlarda meydana gelen arızaların, madde 9.4’te belirtilen süreler içinde İdare’ye bildirilmemesi veya Yüklenici personelinin sisteme müdahale etmesi durumunda doğacak zararlardan Yüklenici sorumlu tutulur ve hakkında cezai işlem yapılır. Uygulanacak ceza miktarları ve oranları, işbu teknik şartnamenin Madde 15- Hizmet Kusurları ve İdari Yaptırımlar esaslarına göre belirlenir. Tahakkuk eden ceza tutarları, Yüklenici’nin ilk hakedişinden kesilerek tahsil edilir.
12.5. Aynı ihlalin sözleşme süresi içinde belirli bir sayıdan fazla tekrar edilmesi veya hizmetin sürdürülemez hale gelmesi durumunda, İdare herhangi bir protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmeyi tek taraflı ve haklı nedenle feshetme hakkına sahiptir.
12.6. Uygulanan cezai işlemler, Yüklenici’nin kusuru nedeniyle üçüncü şahıslara veya İdare’ye verdiği zararları tazmin etme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.”
düzenlemesi,
“Hizmet Kusurları ve İdari Yaptırımlar” başlıklı 15’nci maddesinde
“Hizmet kusurları ve sözleşmenin ihlalinden doğan yaptırımlar İdare tarafından belirlenen güncel "Yolcu Tam Bilet Ücreti" üzerinden hesaplanacaktır. Yapılan denetimler ve tespitler neticesinde Yükleniciye aşağıdaki müeyyideler uygulanır:
15.1. Sefer İle İlgili Kusurlar
15.1.1. Seferin mazeretsiz yapılmaması: Her bir sefer için 100 Tam Bilet Ücreti.
15.1.2. Seferin geç başlatılması (15 dakikaya kadar): Her bir sefer için 25 Tam Bilet Ücreti.
15.1.3. Seferin 15 dakikadan fazla gecikmeli başlatılması: Her bir sefer için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.1.4. İdarenin bilgisi dışında güzergâh dışına çıkılması: Her bir tespit için 75 Tam Bilet Ücreti.
15.1.5. Seferin izinsiz erken sonlandırılması: Her bir sefer için 75 Tam Bilet Ücreti.
15.1.6. İdarenin bilgisi dışında şartname kapsamı dışında başka bir araç ile çalışmak: Her bir tespit için 500 Tam Bilet Ücreti
15.1.7. Duraklarla ilgili kurallara uymamak: Durakta durmamak, duraklara nizami yanaşmamak veya aşırı beklemek, durak harici yolcu indirmek ve bindirmek vb. her bir tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.1.8. Fenni muayene, vize, kasko ve sigorta poliçelerini zamanında yapmamak: Her bir tespit için 200 Tam Bilet Ücreti.
15.2. Araç İle İlgili Kusurlar
15.2.1. Araçların periyodik bakımlarının zamanında yapılmadan çalıştırılması: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.2.2. Araçlarda sürüş güvenliğini tehlikeye atacak arızaların giderilmeden çalıştırılması: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.2.3. Araçların iç ve dış kaporta, boya ve aksesuar hasarlarının giderilmeden çalıştırılması: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.2.4. Klima sisteminin arızalı olması veya çalıştırılmaması: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti.
15.2.5. Araç içi bilgilendirme ve anons sisteminin çalışmaması: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.2.6. Kamera ve kayıt sisteminin çalışmaması: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.2.7. Validatör veya SKP cihazının çalışmaması/devre dışı bırakılması: Her tespit için 75 Tam Bilet Ücreti.
15.2.8. Engelli rampasının arızalı veya kullanılamaz olması: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.2.9. Karayollarının belirlediği tarihlerde kışlık lastik uygulamasına geçilmeden sefere çıkılması: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.2.10. İdarenin izni olmadan araçlara reklam almak ve afiş asmak: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti.
15.3. Personel İle İlgili Kusurlar
15.3.1. Yolcuya yada üçüncü şahıslara kaba davranış, hakaret veya kötü muamele: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.3.2. İşletme sırasında yolcu yada üçüncü şahıslarla kavga etmek: Her tespit için 200 Tam Bilet Ücreti.
15.3.3. Kılık kıyafet yönetmeliğine ve kişisel bakım kurallarına uymama: Her tespit için 20 Tam Bilet Ücreti.
15.3.4. Görev yerini veya aracı izinsiz terk etme: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.3.5. Seyir halinde cep telefonu kullanma veya sigara içme: Her tespit için 75 Tam Bilet Ücreti.
15.3.6. Trafik kurallarına ve emniyetli sürüş ilkelerine aykırı davranış: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti.
15.3.7. Serbest seyahat kartı, öğrenci kartı, indirimli kart, toplu taşım vb. kartları kontrol etmemek, ücretsiz yolculuk girişimlerine fırsat vermek: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti
15.3.8. Nakit ücret karşılığında yolcu taşımacılığı yapmak: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.3.9. Haksız kazanç sağlamak, toplu taşımacılık faaliyetiyle ilgili usulsüz yöntemlere başvurmak: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.3.10. Sefer sırasında meydana gelen olumsuzlukları (araç arızası, kaza, lastik arızaları, vb.) ve sistem arızasının İdareye bildirilmemesi: Her tespit için 50 Tam Bilet Ücreti.
15.3.11. Usulsüz kart okutma, nakit ücret tahsil etme: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti.
15.3.12. Yolcular tarafından unutulan ve kendisine teslim edilen her türlü eşyayı İdareye teslim etmemek: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.3.13. Araç içerisinde sigara içmek, her türlü yiyecek ve içecek (su hariç) maddelerini tüketmek: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.3.14. İdarenin değişim talebinde bulunduğu sürücü personelini bir hafta içerisinde değiştirmemek: Geçen her gün için 100 Tam Bilet Ücreti
15.3.15. Araçları kişisel veya farklı amaçla kullanmak: Her tespit için 100 Tam Bilet Ücreti
15.4. Tekrar Eden İhlaller ve Genel Hükümler
5.4.1. Aynı kusurun bir takvim ayı içerisinde 3 (üç) defadan fazla tekrarlanması halinde, 4. tespitten itibaren ceza miktarı %50 artırımlı olarak uygulanır.
15.4.2. Kesilen cezalar, takip eden ilk hakediş döneminde Yüklenici alacaklarından doğrudan mahsup edilir.”
düzenlemesi,
“Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde
“16.1. Aşağıdaki hallerde İdare, herhangi bir yargı kararına gerek kalmaksızın sözleşmeyi tek taraflı ve haklı nedenle feshetme hakkına sahiptir:
16.1.1. Hizmetin mücbir sebepler dışında sürekli olarak aksatılması veya durdurulması.
16.1.2. Kamu zararına yol açacak nitelikte ağır bir kusurun tespiti.
16.1.3. Ceza cetvelinde belirtilen ihlallerin süreklilik arz etmesi ve yapılan uyarılara rağmen giderilmemesi.
16.1.4. Yüklenici’nin iflası, tasfiyesi veya işi bırakması.
16.2. Fesih kararı alınması durumunda İdare, bu durumu Yüklenici’ye resmi yollarla bildirir. Bildirim tarihinden itibaren sözleşme sona ermiş sayılır.
16.3. Sözleşmenin Yüklenici kusuru nedeniyle feshedilmesi halinde, varsa kesin teminat İdare tarafından irat kaydedilir.
16.4. Sözleşmenin feshi durumunda, yeni bir hizmet alımı yapılana kadar kamu hizmetinin aksamaması için İdare gerekli her türlü tedbiri alma yetkisine sahiptir. Bu süreçte Yüklenici, araçlar üzerindeki İdareye ait sistemlerin (validatör, kamera vb.) sökülmesine ve teslimine engel olamaz.
16.5. Yüklenicinin işin bitiminde varsa araçlar üzerinde bulunan İdareye ait donanımların sökülmesi için, araçları en geç 5 takvim günü içerisinde İdareye teslim edecektir. Yüklenici 5 takvim günü içerisinde araçları İdareye teslim etmemesi halinde İdare tarafından araçlara takılan donanımların bedelleri yüklenicinin hak edişinden kesilecektir. Hak edişlerin yetmemesi halinde kesin teminatından tahsil edilecektir.”
düzenlemesi,
“Hakedişlerin Hazırlanması ve Ödeme” başlıklı 17’nci maddesinde
“17.1. Hak edişler aylık olarak hesaplanır ve idare tarafından düzenlenir.
17.2. Hakediş hesaplaması, her aracın aylık gerçekleştirilen kilometre miktarı ile birim fiyatın çarpılması sonucu aylık hakediş hesabı yapılacaktır.
17.3. Teknik şartnamenin 6. Maddesi gereği bu iş kapsamında her gün 27 araçla kesintisiz hizmet verilecektir.
17.4. 31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 2013/5215 Karar sayısında belirtilen; “4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’na Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esasların 5 ve 6’ıncı maddesine göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
17.5. İş bu şartname kapsamında verilen cezalar hakedişlerden kesinti yapılarak mahsup edilecektir.”
düzenlemesi,
“Son Hükümler” başlıklı 18’nci maddesinde
“18.1. İşbu teknik şartname ve ekleri, imzalanacak olan sözleşmenin ayrılmaz bir parçası ve tamamlayıcısıdır. Şartname hükümleri ile sözleşme hükümleri arasında çelişki olması durumunda İdare lehine olan hükümler esas alınır.
18.2. Yüklenici, işbu teknik şartnamede yer alan tüm maddeleri, çalışma koşullarını ve yaptırımları herhangi bir itiraz olmaksızın aynen kabul etmiş sayılır.
18.3. Teknik şartnamede açıkça belirtilmeyen hususlarda; ilgili kanun, yönetmelik, tebliğ ve kamu ihale mevzuatı hükümleri uygulanır…”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde
“16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.
16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Yüzde 1'dir. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.
16.1.2. Bu madde boş bırakılmıştır.
16.1.3. Bu madde boş bırakılmıştır.
16.1.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.
16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.
16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır.
16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.
16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.
16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz.
16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.”
düzenlemesi yer almaktadır.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Tip Sözleşmeler” başlıklı 5’inci maddesi uyarınca, idarelerce yapılacak sözleşmelerde Tip Sözleşme hükümlerinin esas alınacağı düzenlenmiş ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan Hizmet Alımları Tip Sözleşmesi’nin 16’ncı maddesinde cezaların ne şekilde düzenleneceği belirtilmiştir. Buna göre, söz konusu Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci maddesinde sözleşme hükümlerine uyulmaması hâlinde uygulanacak asgari ceza oranına yer verileceği, 16.1.2’nci maddesinde yer alan tabloda özel aykırılık hâllerinin sıralanacağı, bununla birlikte bu tabloda ihtar yapılıp yapılmayacağı, sözleşme bedeli üzerinden kesilecek ceza oranı ve sözleşmenin feshini gerektiren aykırılık sayısına da yer verileceği, 16.1.3’üncü maddesinde ise bir defa gerçekleşmiş olsa dahi protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceği ağır aykırılık hâllerinin düzenleneceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, ihaleye ait Teknik Şartname’nin “Hizmet Kusurları ve İdari Yaptırımlar” başlıklı 15’inci maddesinde hizmetin ifasına ilişkin aykırılık hâlleri ve bu durumlarda karşılaşılacak müeyyidelere ve anılan Şartnamenin 16’ncı maddesinde sözleşmenin feshine ilişkin düzenlemelere yer verildiği, bununla birlikte Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinin 16.1’inci alt maddesinde; sözleşmenin 16.1.2’nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3’üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık hâlleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması hâlinde uygulanacak ceza oranının ilk sözleşme bedelinin yüzde 1'i olacağı ve aynı fiilin tekrarı hâlinde bu oranın % 50 artırımlı olarak uygulanacağının belirtildiği, anılan Tasarısı’nın 16.1.2 ve 16.1.3’üncü maddelerinde ise herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görülmekle birlikte Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 17’nci maddesinin 5’inci bendinde, cezalar, aykırılık hâlleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemelerin dikkate alınmayacağı diğer bir deyişle cezalara ilişkin olarak Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemelerin dikkate alınması gerektiğinin açıkça hüküm altına alındığı anlaşıldığından başvuru sahibi tarafından incelemeye konu edilen Teknik Şartname düzenlemelerinin cezaların uygulanabilirliği bakımından herhangi bir belirsizlik yaratmadığı, bu itibarla iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde
“2.1. İhale konusu işin/alımın;
…
ç) Miktarı: 27 Araç ile 60 ay Süreli Hizmet Alımı”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 1’nci maddesinde
“Bu şartnameye konu iş; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15. maddesinin (f) bendi uyarınca, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi mücavir alan sınırları içerisinde, mevcut toplu taşıma hizmetlerini iyileştirmek, sürdürülebilir kılmak ve toplu taşıma hizmeti gitmeyen bölgelere ulaşım sağlamak amacıyla, mülkiyeti Yükleniciye ait otobüslerin, şoförleri ile birlikte kiralanması ve bu araçların işletilmesi işidir.”
düzenlemesi,
“İşin Süresi” başlıklı 3’üncü maddesinde
“İşbu teknik şartnamenin konusu işin süresi, Sözleşmenin imzalanmasını müteakip İdare tarafından Yükleniciye yapılacak yazılı yer teslimi ve/veya işe başlama talimatı tarihinden itibaren 60 (altmış) aydır.”
düzenlemesi,
“Sürücülerde Aranacak Nitelikler” başlıklı 7’nci maddesinde
“7.1. Yüklenici her gün 27 araç ve 44 sürücüyü işletmeye hazır bulunduracaktır…”
düzenlemesi,
“Şehir İçi Toplu Taşıma Hizmeti Çalışma Esasları” başlıklı 8’inci maddesinde
“…8.31. Günlük çalışacak araçların hat ve plaka bilgileri idareye günlük teslim edilecek, sefer sırasında yaşanılan olumsuz durumlar (araç arızaları, kaza, lastik arızaları, vb.) anında idareye bildirilecektir. İdarenin kullandığı olay yönetim alt yapılara yüklenicinin kullanımına da açılacaktır. Bu tarz işletmeyi engelleyen olayların meydana gelmesi durumunda maksimum 120 dakika içerisinde araç ve sürücü ikamesi Yüklenici tarafından sağlanacaktır…”
düzenlemesi yer almaktadır.
Yapılan inceleme neticesinde, ihale konusu işin, Gaziantep Büyükşehir Belediye başkanlığı mücavir alan sınırları içerisinde mevcut toplu taşıma hizmetlerinin iyileştirilmesi ve sürdürülebilir kılınması ile toplu taşıma hizmeti bulunmayan bölgelere ulaşım sağlanması amacıyla, 27 adet otobüsün şoförleriyle birlikte 60 ay süreyle işletilmesini kapsadığı, bu kapsamda her gün 27 araç ve 44 sürücünün işletmeye hazır bulundurulmasının istendiği, bu çerçevede, sefer sırasında meydana gelebilecek ve toplu taşıma hizmetinin yürütülmesini engelleyecek arıza, kaza, lastik arızası gibi riskler karşısında hizmetin sürekliliğinin sağlanmasını teminen 120 dakika içerisinde araç ve sürücü ikamesi öngörüldüğü, söz konusu düzenleme ile isteklilerden ihale konusu iş kapsamında sürekli olarak bütün araçlar için ayrıca ikame araç ve şoför bulundurmalarının zorunlu tutulmadığı, anılan düzenlemenin amacının yüklenicinin sözleşmenin ifası sırasında ortaya çıkabilecek işletme aksaklıklarını giderilmesine yönelik bir hizmet gerekliği olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 3’üncü ve 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinde
“Bu Kanun kapsamındaki idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri için ihaleye çıkılmadan önce aşağıda belirtilen hususlara uyulması zorunludur:
…
e) …
2 ) Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder…”
hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde
“… 78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.
78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.
…
78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.
…
78.22. Brüt asgari ücret veya üzerinde ücret ödenmesi öngörülen personelin varsa nakdi yol ve yemek bedeli dahil aylık (78.12 nci maddeye göre gün üzerinden teklif alınan hallerde günlük) ücreti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalara ilişkin ücretler ile engelli işçi ücreti gibi ayrı ayrı hesaplanması gereken her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması, malzeme giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi zorunludur. Ayrıca, ayni teklif verileceği belirtilen yemek ve yol giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi esastır. Ancak, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasına göre işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesinin birim fiyat teklif cetvelinde, bu iş kalemi/kalemleri kapsamındaki işlerde çalıştırılmak üzere ihale dokümanında asgari sayısı belirtilen personele ilişkin maliyetlere işçilik kaleminde değil, ait olduğu iş kalemi içerisinde yer verilecek ve istekliler de tekliflerini buna göre sunacaklardır.
Bununla birlikte, söz konusu personelin fazla çalışma yapması ve/veya ulusal bayram ve/veya genel tatil günlerinde çalıştırılması öngörülüyor ise, 78.8. maddesine göre çalışılacak gün ve personel sayısı ile toplam fazla çalışma saati belirlenirken, bu personel de dikkate alınmak suretiyle maliyet hesaplaması yapılarak ulusal bayram ve genel tatil günleri iş kalemi ile fazla çalışma iş kalemine dahil edilecektir.”
açıklaması,
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde
“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. Kiralanacak araçların her türlü bakım, onarım, kış lastiği, zincir, zorunlu trafik sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, ihale kapsamında çalıştırılan şoförlerin trafik cezaları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmeliklerine uygun olarak araçlarda bulundurulması zorunlu olan yangın söndürme tüpü, ilk yardım çantası, reflektör, çekme halatı, takoz, stepne vb. teçhizat giderleri, egzoz emisyon ve fenni muayene giderleri, araç kimlik kart giderleri, Karayolları Taşıma Yönetmeliğinde bahsi geçen yetki belgelerinden kaynaklanan ceza giderleri, İhale kapsamında çalıştırılan şoförlerin kullandığı araçlardaki kaza, hasar (üçüncü şahıslara verilen zararlar dahil) giderleri, teknik şartnamede belirtilen diğer giderleri teklif fiyata dahildir.
Çalıştırılacak şoförlerin maaşı, SGK primi, vergi, işsizlik sigortası primleri vb. ödemeleri yükleniciye ait olup; şoförlere brüt olarak, güncel asgari ücretin %25 fazlası ödenecektir.
25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.
Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, 5510 sayılı Kanunun 81 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca yasal oran olan % 2,25’tir.”
düzenlemesi,
“Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde
“43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
43.1.1. …
Katsayı
Endeks
a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı)
0,24
Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 6 ncı maddesine göre hesaplanacaktır.
a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı)
0
…
…
…
…
…”
düzenlemesi,
Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 1’inci maddesinde
“Bu şartnameye konu iş; 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15. maddesinin (f) bendi uyarınca, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi mücavir alan sınırları içerisinde, mevcut toplu taşıma hizmetlerini iyileştirmek, sürdürülebilir kılmak ve toplu taşıma hizmeti gitmeyen bölgelere ulaşım sağlamak amacıyla, mülkiyeti Yükleniciye ait otobüslerin, şoförleri ile birlikte kiralanması ve bu araçların işletilmesi işidir.”
düzenlemesi,
“İşin Kapsamı” başlıklı 2’nci maddesinde
“… 2.3. İdarece belirlenen sefer planlarının, çalışma saatlerinin ve durak düzenlemelerinin tam uyumla uygulanması; araçlar üzerindeki GPS, Elektronik Ücret Toplama Sistemi (EÜTS) ve diğer teknolojik donanımların fiziki güvenliğinin korunması ve operasyonel verimliliğin en üst düzeyde sağlanması Yüklenicinin sorumluluğundadır…”
düzenlemesi,
“Araçların Teknik Özellikleri” başlıklı 5’inci maddesinde
“5.1. Genel Özellikler
5.1.1. Bu iş kapsamında yüklenici her gün aşağıdaki özellikleri sağlayan 27 araçla hizmet verecektir…”
düzenlemesi,
“Hat ve Güzergah Bilgileri” başlıklı 6’ncı maddesinde
“Kiralanacak olan toplu taşıma otobüsleri, aşağıda hat numarası, güzergâh adı ve güzergâh detayları verilmiş olan çizelgeye uygun toplu taşıma hizmeti verecektir.
SIRA NO
HAT KODU
HAT AÇILIMI
ŞOFÖR SAYISI
ARAÇ SAYISI
SEFER KM
GÜNLÜK TOPLAM SEFER MİKTARI
GÜNLÜK KM
1
K09
KARAKESEK-İSTASYON
1
1
58
4
232
2
K15
ÇÖREKLİ-İSTASYON
2
1
42
7
294
3
K16
İNCEYOL-BALIKLI
2
1
50
4
200
4
K16-1
HAVALİMAN-BALIKLI
-
-
20,1
19
381,9
5
K17
KABASAKIZ-İSTASYON
2
1
70
10
700
6
K19
ULUYATIR-19 MAYIS LİSESİ
1
1
69
4
276
7
K20
BALIKLI-YAYIKTAŞ
2
1
44
9
396
8
K21
SOFALICI-İSTASYON
2
1
47
6
282
9
K22
İSTASYON-AŞAĞI ÇARDAK
2
1
73
8
584
10
K24
İSTASYON-ÖNCÜLER
1
1
120
4
480
11
K26
İSTASYON-KARKAMIŞ
1
1
104
4
416
12
K27
DEMİRKONAK-İSTASYON
1
1
65
4
260
13
K32
ATALAR-İSTASYON
1
1
68
4
272
14
K34
YEDİTEPE-YOĞUNTAŞ
2
1
67
6
402
15
K36
YENİYAZI-İSTASYON
2
1
62
7
434
16
K47
SARIKAYA-İSTASYON
2
1
47
6
282
17
K48
İSTASYON-EREN KÖY
2
1
78
6
468
18
K52
İSTASYON-KAYABAŞI
1
1
79
4
316
19
K54
İSTASYON-MORCALI
2
1
43
6
258
20
K55
İSTASYON-HALİL BAŞI
1
1
58
4
232
21
K68
İSTASYON-BEKİŞLİ
2
1
48
6
288
22
K70
YAVUZELİ-İSTASYON
2
1
90
7
630
23
K70-1
İSTASYON-HİSAR KÖY
2
1
84
6
504
24
K71
İSTASYON-DOKUR
2
1
38
6
228
25
K72
İSTASYON-KAMIŞLI
1
1
78
4
312
26
K73
İSTASYON-KARAYUSUFLU
4
2
78
14
1092
27
K94
İSTASYON-KARTAL
1
1
52
4
208
TOPLAM
44
27
1.732,10
173
10.427,90
…”
düzenlemesi,
“Sürücülerde Aranacak Nitelikler” başlıklı 7’nci maddesinde
“7.1. Yüklenici her gün 27 araç ve 44 sürücüyü işletmeye hazır bulunduracaktır…”
düzenlemesi,
“Şehir İçi Toplu Taşıma Hizmeti Çalışma Esasları” başlıklı 8’inci maddesinde
“… 8.6. Kiralanacak otobüslerin sayıları, günlük çalışma saatleri, sefer sıklıkları ve çalışacağı güzergâhlar İdare tarafından belirlenecektir.
8.7. Toplu taşıma hizmeti otobüsleri, her gün faal olarak İdarenin belirlemiş olduğu iş programına ve sefer saatlerine uygun olarak çalıştırılacaktır…”
düzenlemesi,
“Çalışma Programı” başlıklı 10’uncu maddesinde
“10.1. Yüklenici, toplu taşıma hizmetini İdare tarafından belirlenecek ve tebliğ edilecek olan günlük, haftalık ve aylık çalışma programlarına tam uyum içerisinde yerine getirecektir.
10.2. Sefer saatleri, hat güzergâhları, araç sayıları ve günlük çalışma süreleri münhasıran İdare tarafından belirlenir. İdare, operasyonel ihtiyaçlar doğrultusunda bu programda dilediği zaman değişiklik yapma hakkına sahiptir. Yüklenici, bu değişiklikleri kendisine bildirildiği andan itibaren uygulamakla yükümlüdür.
10.3. Gerekli görüldüğü durumlarda hat, güzergâh, durak ve çalışma planında değişiklik yapmak, sefer sayılarını arttırmak veya azaltmak, yeni hat açmak veya iptal etmek idarenin yetki ve sorumluluğundadır.
10.4. Resmi ve dini bayramlar, sınav günleri, özel organizasyonlar, yoğunluk oluşabilecek dönemler ve olağanüstü hallerde, İdare tarafından ek seferler konulabilir veya sefer sıklıkları artırılabilir. Yüklenici, ilave araç ve personel planlamasını yaparak bu talimatları eksiksiz yerine getirmekle yükümlüdür. İdare tarafından ilave araç veya şoför talep edilmesi halinde, bu durum Yükleniciye bildirilir. Yüklenici, bildirimin kendisine yapıldığı tarihten itibaren ivedilikle talep edilen araç ve personeli İdareye tahsis etmek zorundadır…”
düzenlemesi,
“Personel İle İlgili Koşullar ve Sorumluluklar” başlıklı 11’inci maddesinde
“… 11.6. Şoförlerin mesai saatleri, vardiya düzenleri, fazla mesai uygulamaları, yıllık izinleri ve diğer tüm özlük hakları ile ilgili yükümlülükler münhasıran Yüklenici'ye aittir. Yüklenici, personel planlamasını hizmetin sürekliliğini bozmayacak şekilde yapmak ve İdareye zamanında bildirmekle yükümlüdür…”
düzenlemesi yer almaktadır.
İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin aşağıda aktarıldığı şekilde olduğu görülmüştür.
A
2
B
3
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
4
Miktarı
Teklif Edilen Birim Fiyat
Tutarı
5
Birimi
İşçi Sayısı
Ay/Gün/Saat
1
Şoför - İşçilik Bedeli(Brüt asgari ücretin %25 fazlası)
Ay
44
60
I. ARA TOPLAM (KDV Hariç)
6
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
7
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen
Birim Fiyat
Tutarı
5
1
Otobüs Kiralama Hizmeti 27 Araç*60 Ay (Yakıt Hariç)
kilometre
19.030.917,5
II. ARA TOPLAM (KDV Hariç)
8
TOPLAM TUTAR (KDV Hariç)
Söz konusu forma ait 6 numaralı dipnotta “
Hizmetin tamamının işçi sayısı üzerinden teklif alınacak iş kalemlerinden oluşması halinde, ara toplam satırları ile “II. Ara Toplam”ın bulunduğu tablo kaldırılacaktır.”
açıklaması ve 7 numaralı dipnotunda (sehven (7) yerine (i) yazılmış)
“a) İşçi sayısı üzerinden teklif alınmayacak iş kalemleri (Ulusal bayram, genel tatil günleri ve fazla çalışma iş kalemleri dâhil) için birim fiyat teklif cetvelinin bu kısmı kullanılacaktır.
b) Ulusal bayram ve genel tatil günleri (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik günü ve yılbaşı günü) için ayrı bir satır açılacaktır. İdareler bu satırı düzenlerken birim sütununa “gün” ibaresini yazacak, miktar sütununa çalışılacak toplam tatil günü süresini yazacaktır. Farklı ücret grupları için tatil günlerinde çalışma öngörülüyorsa her biri için ayrı satır açılacaktır…”
açıklaması yer almaktadır.
Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede; Teknik Şartname’nin 6’ncı maddesinde ihale konusu iş kapsamında hizmet verilecek hatlara ilişkin hat kodu, güzergâh, şoför ve araç sayısı, günlük kilometre bilgilerinin belirlendiği, anılan Şartname’nin 10.1’inci maddesinde yüklenicinin İdare tarafından belirlenecek günlük, haftalık ve aylık çalışma programlarına uygun hareket edeceğinin; 10.2’nci maddesinde ise sefer saatleri, hat güzergâhları, araç sayıları ve günlük çalışma sürelerinin İdare tarafından belirleneceğinin açıkça düzenlendiği; söz konusu Şartname’nin 11.6’ncı maddesinde de şoförlerin mesai saatleri, vardiya düzenleri, fazla mesai uygulamaları, yıllık izinleri ve diğer özlük haklarına ilişkin yükümlülüklerin yükleniciye ait olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Diğer taraftan; Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 78’inci maddesinden, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesinin ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasının zorunlu olduğu; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağı, birim fiyat teklif cetvelinin 7 numaralı dipnotunda yer alan açıklama gereğince ise, ulusal bayram ve genel tatil günleri için ayrı bir satır açılması ve idarelerin bu satırı düzenlerken birim sütununa
“gün”
ibaresini yazarak, miktar sütununa çalışılacak
“toplam tatil günü”
süresini yazması gerektiği anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin 10’uncu maddesinde, çalışma programının ihale konusu işin niteliği ve toplu taşıma hizmetinin sürekliliğinin sağlanması amacıyla idare tarafından operasyonel ihtiyaçlara göre belirlenmesinin öngörüldüğü, bu kapsamda hizmet verilecek hatlara ilişkin hat kodu, güzergâh, şoför ve araç sayısı, günlük kilometre bilgilerine yer verildiği dolayısıyla ihaleye konu hizmetin personelin çalışma saati esasına göre değil hat ve sefer esasına dayalı toplu taşıma niteliğinde bir hizmet olduğunun anlaşılabileceği, bununla birlikte birim fiyat teklif cetvelinde işçi sayısı ve çalışılacak ay sayısı bilgilerine de yer verildiği anlaşıldığından bu kapsamda personelin kaç saat ve hangi saatler arasında çalışacağının belirtilmemesinin tekliflerin oluşturulması bakımından herhangi bir belirsizliğe neden olmayacağı, netice itibariyle başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, başvuru sahibinin, Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinde resmi ve dini bayramlarda çalışılacağı belirtilmesine karşın birim fiyat teklif cetvelinde bu maliyet kalemi için ayrı satır açılmadığı iddiasına ilişkin olarak yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları ve ihale dokümanı düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde; ihalenin 60 ay süre ile
“Kırsal Hatlarda Toplu Taşıma Hizmeti Yürütülmesi Amacıyla Şoförlü Otobüs Kiralama Hizmet Alımı İşi”
ni ihtiva ettiği, doküman düzenlemeleri gereğince işin ifası bakımından ulusal bayram ve genel tatil günleri ile harici günler olmak üzere herhangi bir ayrıma gidilmeden işin her gün gerçekleştirileceği belirtilerek bu kapsamda 27 personelin tam zamanlı çalışmasının istendiği, bu itibarla idarede tam zamanlı olarak çalıştırılacağı anlaşılan söz konusu personellere ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesi uyarınca birim fiyat teklif cetvelinde ulusal bayram ve genel tatil günleri için ayrı satır açılması gerekirken açılmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde
“İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”
hükmü,
“Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde
“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.
Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.”
hükmü,
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde
“(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez...”
hükmü,
17 Mayıs 2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tasarruf Tedbirleriyle İlgili 2024/7 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nin “Kapsam” başlıklı bölümünde
“10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetveller kapsamındaki kamu idareleri ve bu idarelere bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları ile il özel idareleri, belediyeler ve bunların bağlı kuruluşları ile kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunların doğrudan veya dolaylı olarak tek başına veya birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları her çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketler, özelleştirme kapsam ve programına alınmış hisselerinin yarısından fazlası kamuya ait olan özel hukuk hükümlerine tabi kuruluşlar, fonlar, döner sermayeler ve diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları (TBMM Başkanlığı Genel Sekreterliği hariç) kendi bütçeleri veya tasarruflarındaki diğer kaynaklardan yapacakları yurt içi ve yurt dışı harcamaları ile taşınır ve taşınmazlarının kullanılmasında aşağıdaki tedbirlere uyacaklardır...”
düzenlemesi,
“Resmî Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlıklı bölümünde
“… Bu Genelge kapsamında edinimine izin verilen taşıtlar, kullanım süresi ve maliyet analizleri dikkate alınarak en ekonomik yöntemle temin edilecektir. Hizmet aracı olarak kullanılacak taşıtlarda baz veya standart donanımlı, yerli ve elektrikli, binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 1600 cc ve altındaki motor hacimli, işletme maliyetleri düşük ve ekonomik olan taşıtlar tercih edilecektir. Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir…”
düzenlemesi yer almaktadır.
Teknik Şartname’nin “Araçların Teknik Özellikleri” başlıklı 5’inci maddesinde
“5.1. Genel Özellikler
5.1.1. Bu iş kapsamında yüklenici her gün aşağıdaki özellikleri sağlayan 27 araçla hizmet verecektir.
5.1.2. Araçlar, Belediye Tipi Otobüs (Şehir içi toplu taşımaya uygun gövde yapısı, M3 sınıfı) modelinde olacaktır.
5.1.3. Şehir içi trafiğine ve kırsal hat yol koşullarına uygun, manevra kabiliyeti yüksek, korozyona dayanıklı gövde yapısına sahip olacaktır.
5.1.4. Katlanır koltuklar dahil en az 20 koltuklu ve ayaktaki yolcular ve şoför dahil asgari 50 yolcu taşıma kapasitesine sahip olacaktır.
5.1.5. Araçlar 4.500 cc motor hacmine sahip, dizel yakıtlı Euro 6 motor tipinde motora sahip olacaktır.
5.1.6. Araçların uzunluğu en az 7.500 mm olacaktır.
5.1.7. Araçlar en az 2022 model ve üstü, orijinal fabrika çıkışlı ve sonradan toplu taşımaya dönüştürülmemiş ya da tadilat görmemiş olacaktır.
5.1.8. Araçların kilometreleri işe başlama tarihinde 100.000 km’yi geçmemiş olacaktır…”
düzenlemesi,
Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde
“9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 60 (Altmış) aydır
9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.”
düzenlemesi,
“İşin yapılma yeri, işyeri teslim ve işe başlama tarihi” başlıklı 10’uncu maddesinde
“10.1. İşin yapılacağı yer/yerler: Gaziantep
10.2. İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 60 (Altmış) gün içinde işyeri teslimi yapılarak işe başlanır. Yüklenici veya vekili ile İdare yetkilisi/yetkilileri arasında düzenlenen işyeri teslim tutanağının imzalanmasıyla yükleniciye işyeri teslimi yapılmış olur. Ancak, işyeri teslim tutanağında, işyeri tesliminin, tutanağın onaylanması halinde gerçekleşmiş olacağının belirtilmesi halinde, tutanağın onaylandığının yükleniciye tebliğ edildiği tarihte işyeri teslimi yapılmış sayılır.”
düzenlemesi yer almaktadır.
Bu kapsamda söz konusu ihalede işe sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 60 gün içinde başlanacağı ve 60 ay süreceği, Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde işin ifasında kullanılacak 27 otobüsün en az 2022 model ve 100.000 km’yi geçmemiş olmasının istendiği, ihale konusu işin niteliği ve süresi ile söz konusu araçların faydalı ömürleri dikkate alındığında alıma konu araçların model yıllarının yeni olarak nitelendirilemeyeceği, diğer bir deyişle dokümanda belirlenen model ve yaş sınırlaması ile işin niteliği ve süresinin orantılılık ilkesine uygun olduğu, anılan düzenlemenin kamu kaynaklarının etkili ekonomik ve verimli kullanılmasını sağlama ilkesine aykırılık teşkil etmediği, bu kapsamda idarenin ihtiyacını belirlemedeki takdir yetkisi ile rekabet ve tasarruf ilkeleri arasındaki dengenin gözetildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde
“Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.”
hükmü yer almaktadır.
Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü beş iddiasından bir iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 1/5 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 258.810,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması hâlinde, söz konusu bedelin haklılık oranında karşılık gelen 51.762,00 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
1- Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
2- İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi hâlinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.
Bu idarenin ihalelerini, kazanan firmaları ve KİK geçmişini firma panelinde takip edin.
Ücretsiz hesap oluşturKaynak: Kamu İhale Kurumu. Bağlayıcı olan kararın resmî metnidir. Tüm KİK kararları