KİK Kararı 2026/UH.I-1865

KAMU İHALE KURULU KARARI Toplantı No: 2026/026 Gündem No: 117 Karar Tarihi: 03.07.2026 Karar No: 2026/UH.I-1865 Mahkeme Kararları Toplam: 0 Bağlı mahkeme kararı bulunmamaktadır. Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Nokta Kurumsal Sosyal Hizmetler Gıda İnşaat Temizlik Otomotiv Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/473016 İhale Kayıt Numaralı “ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 01.06.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek ” ihalesine ilişkin olarak Nokta Kurumsal Sosyal Hizmetler Gıda İnşaat Temizlik Otomotiv Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ’nin 08.06.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.06.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.06.2026 tarih ve 218469 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.06.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1578 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklanması gereken girdilerin açık ve net şekilde belirlenmediği, vegan menülerin maliyet hesabındaki yerinin gösterilmediği, açıklama kapsamının belirsiz bırakıldığı ve aşırı düşük açıklaması kapsamında ilave süre verilmemesin ölçülülük ilkesine aykırı olduğu, 2) Ekmek, pet su ve benzeri girdilerin yaklaşık maliyet ile aşırı düşük teklif açıklamalarındaki konumunun belirsiz bırakıldığı, Kurum uygulamalarında söz konusu girdilerin ana girdi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kabul edilmesine rağmen idarece teknik şartname hükümlerine dayanılarak yardımcı gider niteliğinde değerlendirildiği ve bu nedenle maliyet bileşenlerinin mevzuata aykırı şekilde sınıflandırıldığı, 3) İhale dokümanı kapsamında örnek menünün 10 günlük olarak düzenlenmiş olmasına rağmen, aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında 14 günlük menü esas alınarak açıklama istenildiği, iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek Hizmet Alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Toplam 600.000 öğün Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Merkez Yemekhaneler (Toplam 9 adet) 1. ÖSEM Öğrenci Yemekhanesi 2. ÖSEM Personel Yemekhanesi 3. Rektörlük Personel Yemekhanesi 4. Morfoloji Tıp Fakültesi Yemekhanesi 5. Teknik Bilimler MYO Yemekhanesi 6. İlahiyat Fakültesi Yemekhaneleri 7. Eğitim Fakültesi Yemekhanesi 8. Diş Hekimliği Fakültesi Yemekhanesi 9. Dardanos Spor Bilimleri Fakültesi Yemekhanesi İlçe Yemekhaneleri (Toplam 9 adet) 1. Biga Ağaköy 2. Ayvacık MYO 3. Bayramiç MYO 4. Çan MYO 5. Ezine MYO 6. Gelibolu Piri Reis MYO 7. Lapseki MYO 8. Yenice MYO 9. Gökçeada UBYO” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Yemekhanelere Sevkiyat, Kabul, Muhafaza ve Servise Sunumu” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.23. Kullanıcılar kişi başı en fazla iki adet ekmek ve iki adet su ile ikişer adet 1 gramlık baharat, tuz ve sos ürünlerinden alacaktır. Bu ürünlerin düzenli sunumu ve gereksiz tüketimin önlenmesi amacıyla yüklenici gerekli organizasyonu sağlayacak ve ihtiyaç görülmesi halinde bu alanlarda personel görevlendirebilecektir. 10.24. Servis sırasında verilecek su, İnsani Tüketim Amaçlı Sular hakkındaki yönetmeliğe uygun olacak ve en az 200 ml’lik kapalı ambalajlarda sunulacaktır. 10.25. Ekmek servisi beyaz ve kepekli ekmek olmak üzere ayrı kaplarda yapılacaktır. Sunulan ekmeklerin en az %20’si kepekli olacak ve her biri 50 gram ağırlığında olacaktır. Gelen taleplere göre kepekli ekmek oranı veya farklı içerikli ekmekler idarenin onayı ile değiştirilebilecektir.” düzenlemesi, Teknik Şartname Ek-1 “Aylık Örnek Menü-Vegan” başlıklı 2’nci maddesinde “ Pazartesi Salı Çarşamba Perşembe Cuma Buğday Çorba Ezogelin Çorba Mercimek Çorba Mısır Çorba Sebze Çorba (Yaz) Şakşuka Zeytinyağlı Patates Mevsim Türlü (Yaz) Barbunya Kuru Fasulye Sade Pirinç Pilavı Arpa Şehriye Pilavı Erişte Kavurma Yeşil Mercimekli Bulgur Pilavı Garnitürlü Pirinç Pilavı Limonlu Pelte Mandalina Aşure Karışık Salata Meyve Suyu Pazartesi Salı Çarşamba Perşembe Cuma Domates Çorba Havuç Çorba Ezogelin Çorba Köylü Çorba Mercimek Çorba Yeşil Mercimek Nohut Bezelye Karışık Kızartma Mantar Sote Tel Şehriyeli Bulgur Pilavı Cevizli Erişte Nohutlu Pirinç Pilavı Makarna Kavurma Şehriyeli Kuskus Tahin Helvası Elma Komposto Meyve Suyu Karışık Turşu ” düzenlemesi, Teknik Şartname Ek-1 “Vegan Menü” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Vegan menü, yemeklerin üretiminde herhangi bir hayvansal kaynaklı ürün (et ve et ürünleri, süt ve süt ürünleri, yumurta, bal vb.) kullanılmaksızın hazırlanan yemekler ile yardımcı malzemelerden oluşan menüdür. 12.2. Merkez Yemekhaneler ile Biga Ağaköy Yemekhanesi’nde vegan menü hizmeti verilecektir. Öğrencilerden gelecek talep ve İdarenin onayı doğrultusunda diğer yemekhanelerde de vegan menü hizmeti sunulacak olup yüklenici yüklenici bu hizmeti talep edilen yemekhanelerde sağlamakla yükümlüdür. 12.3. Günlük vegan menü tüketiminin 15 (on beş) öğünün altına düşmesi halinde, yüklenici yüklenicinin talebi ve İdarenin uygun görüşü doğrultusunda vegan menü uygulaması ilgili yemekhane için kaldırılabilir. 12.4. Sebze, kurubaklagil, yardımcı ve tamamlayıcı yemeklerin içeriğinde hayvansal kaynaklı ürün bulunması halinde, bu ürünler üretim aşamasında çıkarılacak ve yerine uygun bitkisel alternatifler kullanılacaktır. 12.5. Öğrenci talepleri doğrultusunda, menüyü hazırlayan ekip tarafından yeni vegan tarifler geliştirilecek ve menü çeşitliliği sağlanacaktır. 12.6. Vegan menü kapsamında sunulacak yemek grupları aşağıda belirtilmiştir: a) İkinci Grup Yemekler: Sebze yemekleri, kurubaklagil yemekleri, çorbalar, pilavlar, makarnalar, erişteler ve kuskuslar. b) Üçüncü Grup Yemekler: Tatlılar (vegan içerikli), salatalar ve diğer yardımcı ürünler. ...” düzenlemesi yer almaktadır. İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi tarafından 01.06.2026 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen ihaleye, EKAP üzerinden 35 adet ihale dokümanı indirilerek 13 isteklinin e-teklif sunduğu, ihale komisyonunca sınır değerin 94.371.713,33 TL olarak hesaplandığı, söz konusu tutarın altında tek geçerli teklif olan Nokta Kurumsal Sosyal Hizmetler Gıda İnşaat Temizlik Otomotiv Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi’nden 02.06.2026 tarihli ve 26000126692 sayılı yazı ile aşırı düşük teklif açıklamasının talep edildiği, anılan istekliden 02.06.2026 tarihli, “Aşırı Düşük Teklif Açıklama Talebi Tebligatı” ile 08.06.2026 tarihi saat:18.00’e kadar aşırı düşük teklif açıklaması yapılmasının istenildiği bunun üzerine açıklamanın Nokta Kurumsal Sosyal Hizmetler Gıda İnşaat Temizlik Otomotiv Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından süresi içerisinde sunulmadığı bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Beştepe Yemek Sanayi Ticaret Anonim Şirketi üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ise Frh Yemek Temizlik Gıda Petrol Tarım Hayvancılık Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olarak belirlendiği anlaşılmıştır. İhalenin Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığına bağlı yemekhanelerde sunulmak üzere, sözleşme süresince yaklaşık 600.000 öğün dört çeşit yemeğin yüklenicinin kendi üretim tesisinde hazırlanması, taşımalı sistemle yemekhanelere ulaştırılması, uygun koşullarda muhafaza edilmesi ve servis edilmesi ile servis öncesi ve sonrası temizlik, bulaşık yıkama, atık yönetimi, ekipman kullanımına ilişkin yükümlülükler ve hizmetin denetimine yönelik işlemler dâhil olmak üzere malzeme dâhil yemek hizmeti alımını kapsamakta olduğu anlaşılmıştır. İhalede teklifinin sınır değerin altında olduğu tespit edilen istekliye, idarece EKAP üzerinden 02.06.2026 tarihli "Aşırı Düşük Teklif Açıklama Talebi" konulu yazının gönderildiği, anılan yazıda “…Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğrenci ve Personeli İçin Malzeme Dâhil Taşımalı Servise Hazır Yemek ihalesinde 01.06.2026 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 08.06.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir.” ifadelerinin yer aldığı, Bunun üzerine, başvuru sahibi istekli tarafından süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı, ancak 08.06.2026 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusunda, aşırı düşük teklif açıklaması talep edilirken Kamu İhale Genel Tebliği'nde yapılan değişiklik uyarınca KİK e-formunun da gönderilmesi gerektiği, söz konusu formun gönderilmemesi nedeniyle açıklama talebinin mevzuata aykırı olduğu iddia edilmiştir. İdarece verilen cevapta, 09.04.2026 tarihli ve 32865 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kamu İhale Genel Tebliği değişikliklerine atıfta bulunulmuş olup, anılan Tebliğ'in "Yürürlük" başlıklı 15'inci maddesinin (a) bendi uyarınca e-form kullanımını düzenleyen 12'nci ve 13'üncü maddelerin 09.05.2026 tarihinde yürürlüğe girdiği, dolayısıyla ihale sürecinde söz konusu düzenlemelerin henüz yürürlükte bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının idarece uygun bulunmadığı, Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerinden ihale komisyonu tarafından sınır değerin altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif olarak tespit edileceği ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği, belirlenen süre içerisinde açıklama sunmayan veya açıklaması uygun bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği anlaşılmaktadır. Yapılan inceleme neticesinde, idarece sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısında açıklama istenilen bileşenlere ilişkin olarak işçilik gideri ile Teknik Şartname'de tablo halinde düzenlenen örnek menüler ve vegan menülerin belirlendiği, söz konusu menülerin hazırlanmasında esas alınacak çiğ girdi içerik ve gramajlarına Teknik Şartname'de açıkça yer verildiği, vegan menülere ilişkin düzenlemelerin de Teknik Şartname kapsamında gösterildiği ve bu yönüyle açıklama istenilen maliyet bileşenleri bakımından herhangi bir tereddüt oluşturmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, 4734 sayılı Kanun'un 38'inci maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması için isteklilere verilecek sürenin idarece belirlenmesi mümkün olup bu sürenin üç iş gününden az olmamak üzere makul bir süre olarak öngörülmesi gerektiği, somut olayda verilen sürenin mevzuata uygun ve açıklama hazırlanmasına elverişli nitelikte olduğu görülmüştür. Bu itibarla, aşırı düşük teklif açıklamasına konu edilecek önemli teklif bileşenlerinin belirlenmesi hususunda idarenin takdir yetkisi de dikkate alındığında, başvuru sahibinin açıklama istenilen girdilerin belirsiz olduğu ve ilave süre verilmesi gerektiği yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 saylı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü yer almaktadır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. …” hükmü, Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliğinin “Başvuru ve/veya tekliflerin açılması” başlıklı 11’inci maddesinde “(1) Teklifler, ihale komisyonu tarafından ihale tarih ve saatinde EKAP’ta açılır. Yaklaşık maliyet tutarı ile teklif verenler ve teklif fiyatları isteklilerin erişimine açılır. Bu aşamada, isteklilerin geçici teminatlarının uygun olup olmadığı, EKAP üzerinden yapılan sorgulamalara göre; ihale tarihi itibarıyla ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı ile kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Yabancı isteklilerin, kendi ülkelerinin mevzuat hükümleri uyarınca ihale tarihi itibarıyla kesinleşmiş vergi ya da sosyal güvenlik prim borçlarının bulunup bulunmadığına ilişkin kontrol ise sözleşmenin imzalanması aşamasında gerçekleştirilir.” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi, ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini, … izleyen günden itibaren başlar.” hükmü, “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle; … c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı, …yönlerinden sırasıyla incelenir…” hükmü, “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir…” hükmü, İhale İlanı’nın 5’inci maddesinde “Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sadece fiyat esasına göre belirlenecektir.” düzenlemesi, İhale İlanı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 15’inci maddesinde “… Sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri açıklama istenilmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını ya da zarara uğrama ihtimalinin bulunduğunu iddia eden aday, istekli veya istekli olabileceklerin idareye şikâyet başvurusunda bulunabileceği, bu başvuruların Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde yapılmasının zorunlu olduğu, dokümana yönelik şikâyetlerin ise anılan süreler aşılmamak kaydıyla teklif verilmeden önce en geç ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda, başvuru sahibinin şikâyetine konu ettiği ihale dokümanı düzenlemelerinin çeliştiğine yönelik iddiası bakımından; şikayet konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarih olan ihale dokümanın indirildiği 21.05.2026 tarihini izleyen on gün içinde ve her durumda ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 08.06.2026 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin doküman düzenlemelerinin çeliştiğine ilişkin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. ... c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir. …” hükmü, Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. (3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. (2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir; … (10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü yer almaktadır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiş ve şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olduğu hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla idareye şikâyet başvurusu yapılabileceği, anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde ise idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabileceklerin Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiştir. Bahse konu Kanun maddeleri bir arada değerlendirildiğinde, ihale sürecinde hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlere karşı olarak dava açılmadan önce genel olarak iki aşamalı bir idari başvuru yolunun öngörüldüğü, aday, istekli veya istekli olabileceklerin öncelikle ihaleyi yapan idareye başvuru yapması gerektiği, şayet şikâyet üzerine alınan karar uygun bulunmaz veya şikâyet üzerine idarece herhangi bir karar alınmaz ise Kamu ihale Kurumu’na başvuruda bulunulabileceği anlaşılmaktadır. Nitekim İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklaması 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda Kurum’a verilen yetki çerçevesinde şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir. Dolayısıyla, söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır. Bu çerçevede şikâyet başvurusu, Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usûlî güvence teşkil etmektedir. Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Buna göre, başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan şikâyet başvurusunun, ilgili istekli tarafından, iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlara yapılması gerekmektedir. Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikâyet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dâhilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddianın, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının, uyuşmazlığa konu hususun öğrenilmiş olduğu 02.06.2026 tarihini izleyen günden itibaren on gün içinde yazılı şekilde şikâyet başvurusuna konu edilmesi gerekirken bu süre geçtikten sonra 19.06.2026 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) Başvuruda eşit muamele yönünden incelenecek herhangi bir husus bulunmamaktadır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.